Δημοσίευση: ’
15 Αυγούστου 1940 – Καταδρομικό Έλλη: Πως οδηγηθήκαμε στο τορπιλισμό – Το χρονικό της τραγωδίας
Το πλοίο πήρε το όνομα του, με αφορμή την νικηφόρα ναυμαχία στον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο, με τον ναύαρχο Κουντουριώτη, στις 3 Νοεμβρίου του 1912 Βόρειο Αιγαίο και στον Ελλήσποντο.
Επιμέλεια: Δημήτρης Καΐμάς 
Το πλοίο πήρε το όνομα του, με αφορμή την νικηφόρα ναυμαχία στον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο, με τον ναύαρχο Κουντουριώτη, στις 3 Νοεμβρίου του 1912 Βόρειο Αιγαίο και στον Ελλήσποντο.
Στις 15 Αυγούστου του 1940, ανήμερα της Γιορτής της Παναγίας, το ιταλικό υποβρύχιο «Ντελφίνο» τορπιλίζει το ελληνικό εύδρομο καταδρομικό «Έλλη», που βρισκόταν αγκυροβολημένο στο λιμάνι της Τήνου, για να συμμετάσχει στις εορταστικές εκδηλώσεις.
Πως έφθασαν οι Ιταλοί στην απόφαση τους να τορπιλίσουν την Έλλη;
Στις αρχές του Ιουλίου, ο Χίτλερ διαβεβαιώνει τον Τσιάνο ότι η Μεσόγειος και το Αιγαίο αποτελούν ζωτικό χώρο της Ιταλίας, στον οποίο η Γερμανία δεν επρόκειτο να επέμβει. Και επισήμως, λοιπόν, η Ελλάδα θεωρείται από τις δυνάμεις του Άξονα σφαίρα επιρροής των Ιταλών.
Από τον Ιούνιο ο Ελληνικός Στόλος δεχόταν επιθέσεις από την ιταλική αεροπορία. Πέντε συνολικά επιθέσεις “εκφοβισμού” των ιταλών σε Κορινθιακό, Ναύπακτο ακόμη και στον Σαρωνικό!
Στις 10 Αυγούστου έρχεται και η η ανακοίνωση για τη δολοφονία του Νταούτ Χότζα, ενός επικηρυγμένου ληστή καταζητούμενου για φόνους και ένοπλες ληστείες σε Ελλάδα και Αλβανία! Αυτόν παρουσίασε ο ιταλικός Τύπος ως “μεγάλο πατριώτη που δολοφονήθηκε από Έλληνες πράκτορες”! Στην πραγματικότητα τον είχαν σκοτώσει δυο Αλβανοί που καβγάδισαν μαζί του! Και οι δύο συνελλήφθησαν αλλά η Ρώμη έκανε πως δεν το έμαθε!
Στις 14 Αυγούστου, το Αθηναϊκό Πρακτορείο μετέδιδε το μακροσκελές ποινικό μητρώο του Αλβανού «πατριώτη». Την ίδια μέρα, ο πρέσβης μας στη Ρώμη Ιωάννης Πολίτης ειδοποιούσε από τη Ρώμη πως το φερέφωνο των φασιστών, ο δημοσιογράφος Γκάιντα, με άρθρο του, ξεκινούσε γενική επίθεση κατά της Ελλάδας.
Πόλεμος νεύρων
Αντιμέτωποι με τον πόλεμο νεύρων της Ιταλίας, ο Μεταξάς και η στρατιωτική ηγεσία διέταξαν την διασπορά των μονάδων του στόλου ώστε να είναι σε θέση να ανταποκριθούν σε μια αιφνιδιαστική ενέργεια των Ιταλών είτε από τα Δωδεκάνησα, όπου διατηρούσαν ισχυρή αεροναυτική παρουσία, είτε από την ίδια την Ιταλία. Η διασπορά έγινε παρά τις αντιρρήσεις του στόλαρχου, υποναυάρχου Επαμεινώνδα Καββαδία, που έβλεπε τα πολύτιμα αντιτορπιλικά του να καταπλέουν σε έρημους και απροστάτευτους όρμους μακρυά από την κάλυψη των ναυτικών φρουρίων της Αττικής και της Εύβοιας. Ο Μεταξάς όμως ήταν ανένδοτος. Οι μνήμες του 1916, όταν οι Αγγλογάλλοι εισήλθαν στον Ναύσταθμο και αφόπλισαν τον ελληνικό στόλο, ήταν ακόμα νωπές. Με παρέμβαση του στόλαρχου ωστόσο, τα νεώτερα και ταχύτερα αντιτορπιλικά παρέμειναν στη Σαλαμίνα ενώ στη Μήλο στάλθηκαν το εύδρομο «Έλλη» και το αντιτορπιλικό «Αετός». Τα πλοία τελούσαν σε κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας, ο ένας λέβητας του ευδρόμου ήταν διαρκώς σε λειτουργία, το πλοίο κινείτο μέσα στον όρμο και φυλακές (βάρδιες παρατήρησης) επιτηρούσαν το πέλαγος και τον αέραv.
Τον Αύγουστο αρχίζει συντονισμένη επίθεση του ιταλικού Τύπου κατά της χώρας μας και σειρά προκλητικών ενεργειών εναντίον ελληνικών πλοίων. Κατά τον Ιταλό πρέσβη στην Αθήνα, Γκράτσι, οι ενέργειες αυτές οφείλονται σε πρωτοβουλίες του Τσιάνο και του διοικητή των Δωδεκανήσων Ντε Βέκι, ο οποίος ήταν πεπεισμένος ότι το βρετανικό ναυτικό χρησιμοποιούσε τα ελληνικά νησιά και τα πλοία.
Στις 14 Αυγούστου, οι ιταλικές εφημερίδες κατηγορούν την ελληνική κυβέρνηση για τον φόνο του Αλβανού ληστή Νταούτ Χότζα, επιτιθέμενες κατά του βασιλιά Γεωργίου και του «amletico» Μεταξά.
Η διαταγή για τον τορπιλισμό της «Έλλης», ενός ελαφρού καταδρομικού πλοίου («ευδρόμου» με την ορολογία της εποχής), δόθηκε από την Ιταλό διοικητή των Δωδεκανήσων Τσέζαρε Μαρία Ντε Βέκι, ηγετικό στέλεχος του Φασιστικού Κόμματος της Ιταλίας ενώ λέγεται πως γνώριζε για την επιχείρηση και π Ιταλός δικτάτορας Μπενίτο Μουσολίνι.
Η φασιστική Ιταλία, σύμμαχος της ναζιστικής Γερμανίας, με τον ισχυρό στόλο της επεδίωκε να αποκτήσει την πρωτοκαθεδρία στις θάλασσες της Μεσογείου από τη Μεγάλη Βρετανία, δεν είχε όμως την επιθυμητή επιτυχία. Η διαταγή για τον τορπιλισμό ελληνικών πολεμικών πλοίων, εντασσόταν στο πλαίσιο της προσπάθειας της Ιταλίας να επιδείξει μια «επιτυχία» στο μέτωπο του πολέμου, την ώρα που ο Χίτλερ ετοίμαζε το πιο μεγαλεπήβολο σχέδιο του: την εισβολή στη Ρωσία.
Το καταδρομικό «Έλλη»
Στις 15 Αυγούστου, οι προκλήσεις της γείτονος φτάνουν στον ύψιστο βαθμό κλιμάκωσης και θράσους. Η Τήνος ετοιμαζόταν να υποδεχτεί τους χιλιάδες πιστούς στην εκκλησία της Μεγαλόχαρης, για την εορτή του Δεκαπενταύγουστου. Το καταδρομικό «Έλλη» είχε γίνει πόλος έλξης για τους επισκέπτες. Στο κατάστρωμα, ναύτες και αξιωματικοί ντυμένοι με στολές «εξόδου».
Το ιταλικό υποβρύχιο «Ντελφίνο» με διοικητή τον υποπλοίαρχο Τζουζέπε Αϊκάρντι ξεκίνησε από τη ναυτική βάση στο Παρθένι της Λέρου το βράδυ της 14ης Αυγούστου, με αποστολή να πλήξει εχθρικά πλοία στην Τήνο και τη Σύρο και στη συνέχεια να αποκλείσει τη Διώρυγα της Κορίνθου.
Τις πρωινές ώρες της 15ης Αυγούστου το ιταλικό υποβρύχιο βρέθηκε έξω από το λιμάνι της Τήνου «εν καταδύσει», με σκοπό να τορπιλίσει τα επιβατικά πλοία «Έλση» και «Έσπερος», που μπορεί να μετέφεραν προσκυνητές, αλλά για τους Ιταλούς ήταν οπλιταγωγά και συνεπώς εχθρικά.
Ο Αϊκάρντι είδε να καταφθάνει στο λιμάνι ένα πολεμικό και δεν άφησε την ευκαιρία να πάει χαμένη. Επρόκειτο για το καταδρομικό «Έλλη», που κατέπλεε στην Τήνο για τις εορταστικές εκδηλώσεις της Παναγίας.
Στις 8.25 π.μ., λίγη ώρα πριν από τη λιτανεία της εικόνας της Παναγίας κι ενώ στην παραλία υπήρχε πολύς κόσμος, το «Ντελφίνο» έπληξε με τρεις τορπίλες το ελληνικό πολεμικό πλοίο.
Η μία μόνο βρήκε στόχο, αλλά αποδείχθηκε καίρια καθώς πέτυχε το ελληνικό πλοίο στο μηχανοστάσιο και τις δεξαμενές πετρελαίου. Μία ώρα αργότερα, το «Έλλη» βυθίστηκε, παρά τις προσπάθειες του πληρώματος να το κρατήσουν στον αφρό.
Πρωτοσέλιδο της εφημερίδας «Έθνος» μία ημέρα μετά τον τορπιλισμό
Μνημείο στην Τήνο
Λίγα λόγια για το πλοίο
Το εύδρομο καταδρομικό Έλλη, ναυπηγήθηκε στην Αμερική, το 1914, για λογαριασμό της Κινεζικής Κυβερνήσεως. Η αρχική ονομασία ήταν Φέι Χουγκ. Όμως λόγω της εθνικής επανάστασης που εκδηλώθηκε την εποχή στην Κίνα, ακυρώθηκε η παραγγελία, με αποτέλεσμα, να ενδιαφερθεί το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό.
Είχε μήκος 98 μέτρα , πλάτος 12 μέτρα βύθισμα 4,3 μέτρα, βάρος 2. 115 τόνους. Δεν είχε σημαντικη θωράκιση, αλλά ένα φοβερό πλεονέκτημα, τα κανόνια του, τα τρία πυροβόλα των 105 χιλιοστών
Το πλοίο πήρε το όνομα του, με αφορμή την νικηφόρα ναυμαχία στον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο, με τον ναύαρχο Κουντουριώτη, στις 3 Νοεμβρίου του 1912 Βόρειο Αιγαίο και στον Ελλήσποντο.
Η Έλλη, έχει και ένα θλιβερό προνόμιο, ήταν το τελευταίο καράβι, που απέπλευσε, από την Σμύρνη, τις ημέρες της μεγάλης καταστροφής.
ολες οι ειδησεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο Newpost.gr