7 Οκτωβρίου 2023: Η μέρα που άνοιξαν οι πύλες της κολάσεως – Δύο χρόνια από το αιματοκύλισμα της Χαμάς στο φεστιβάλ Supernova

Ήταν Σάββατο, 7 Οκτωβρίου 2023. Στην έρημο Νεγκέβ, στα σύνορα με τη Γάζα, η νύχτα έσβηνε σιγά-σιγά μέσα σε μουσική και φώτα. Το φεστιβάλ Supernova είχε συγκεντρώσει χιλιάδες νέους απ’ όλο το Ισραήλ και το εξωτερικό, παιδιά με χαμόγελα, με χέρια που υψώνονταν στον ουρανό για να χαιρετήσουν τον ήλιο της ειρήνης. Κανείς δεν ήξερε ότι σε λίγα λεπτά, ο ίδιος ουρανός θα γινόταν πεδίο μάχης.

Λίγο πριν τις 6:30 το πρωί, οι πρώτες ρουκέτες φώτισαν τον ορίζοντα. Κάποιοι νόμισαν πως ήταν πυροτεχνήματα — η μουσική δεν είχε σταματήσει ακόμα. Ύστερα, ακούστηκαν ουρλιαχτά, σειρήνες, και μετά… σιωπή. Από τη Λωρίδα της Γάζας, δεκάδες τρομοκράτες της Χαμάς πέρασαν τα σύνορα με αλεξίπτωτα, μηχανές και φορτηγά. Ήταν η αρχή της πιο αιματηρής επίθεσης που γνώρισε ποτέ το Ισραήλ στη σύγχρονη ιστορία του.

Μέσα σε λίγα λεπτά, το φεστιβάλ της ειρήνης μετατράπηκε σε τόπο σφαγής. Πάνω από 360 νέοι σκοτώθηκαν, δεκάδες απήχθησαν στη Γάζα. Οι εικόνες του τρόμου —νέοι να τρέχουν μέσα από χωράφια, να κρύβονται κάτω από αυτοκίνητα, να ζητούν βοήθεια στα κινητά τους— έγιναν το σύμβολο της μέρας που «άνοιξαν οι πύλες της κολάσεως».

LIVE από το σημείο της σφαγής

Το φεστιβάλ της ειρήνης που έγινε σφαγή

Το Supernova δεν ήταν απλώς ένα μουσικό γεγονός. Ήταν μια γιορτή της ζωής, ένα rave που είχε στηθεί για να τιμήσει το εβραϊκό Σσαμπάτ, τη φύση, την ελευθερία. Οι περισσότεροι παρευρισκόμενοι ήταν νέοι, ηλικίας 20 έως 30 ετών. Πολλοί από αυτούς είχαν ταξιδέψει από το Τελ Αβίβ και τη Χάιφα, αναζητώντας μια ανάσα μακριά από την πολιτική ένταση των ημερών.

Η ειρωνεία της μοίρας ήταν αβάσταχτη: το φεστιβάλ βρισκόταν μόλις πέντε χιλιόμετρα από τα σύνορα της Γάζας, στην περιοχή Ρεΐμ. Εκεί όπου, σε λίγα λεπτά, τα πάντα έγιναν στάχτη.
Επιζώντες θυμούνται τη στιγμή που τα φορτηγά της Χαμάς εισέβαλαν στο χώρο:

«Είδαμε άντρες με μαύρες στολές να φωνάζουν “Αλλάχου Άκμπαρ”. Κρατούσαν όπλα, εκτελούσαν ανθρώπους δίπλα μας. Δεν μπορούσαμε να καταλάβουμε τι συνέβαινε», θυμάται η Νόα, 25 ετών, που έχασε τρεις φίλους της εκείνο το πρωί.

Άλλοι πρόλαβαν να κρυφτούν σε παρακείμενα χωράφια. Κάποιοι έμειναν ώρες ολόκληρες κάτω από πτώματα, παριστάνοντας τους νεκρούς. Ορισμένοι απήχθησαν — οδηγήθηκαν στη Γάζα, μέσα από τις σήραγγες, και για μήνες έζησαν ως όμηροι. Ορισμένοι δεν γύρισαν ποτέ.

Οι επιζώντες και οι σκιές τους

Δύο χρόνια μετά, η ζωή εκείνων που σώθηκαν είναι μια ανοιχτή πληγή.
Η Γκαλ, σήμερα 27 ετών, ζει ακόμη με κρίσεις πανικού:

«Όταν ακούω δυνατή μουσική ή πυροτεχνήματα, νομίζω ότι ξαναβρίσκομαι εκεί. Ξυπνάω τη νύχτα και βλέπω τα πρόσωπα των φίλων μου».

Οι ψυχολόγοι που εργάζονται με επιζώντες του Supernova μιλούν για μια γενιά με μετατραυματικό σοκ πρωτοφανές για τα ισραηλινά δεδομένα.
Κέντρα ψυχολογικής υποστήριξης έχουν ιδρυθεί σε πολλές πόλεις, ενώ οι οικογένειες των θυμάτων προσπαθούν να διατηρήσουν τη μνήμη ζωντανή — όχι μόνο ως θρήνο, αλλά και ως προειδοποίηση.

Κάθε χρόνο, στις 7 Οκτωβρίου, το Ισραήλ σιωπά για ένα λεπτό. Φέτος, το 2025, στο χώρο του φεστιβάλ —όπου πλέον στέκει ένα μνημείο από μαύρο γρανίτη— μαζεύτηκαν χιλιάδες άνθρωποι.
Κανείς δεν μιλούσε. Μόνο η μουσική του Σαμ Μπαρτούβ, ενός DJ που επέζησε, αντηχούσε σιγανά: ένα κομμάτι γραμμένο ειδικά για τα παιδιά του Supernova.

Ο κόσμος που πάγωσε

Η επίθεση στο φεστιβάλ δεν ήταν ένα μεμονωμένο γεγονός. Ήταν η έναρξη μιας πολεμικής έκρηξης που άλλαξε για πάντα τη Μέση Ανατολή. Μέσα σε λίγες ώρες, η Χαμάς είχε επιτεθεί σε πάνω από 20 ισραηλινές κοινότητες, σκοτώνοντας περισσότερους από 1.200 ανθρώπους.
Η απάντηση του Ισραήλ υπήρξε συντριπτική: βομβαρδισμοί στη Γάζα, αποκλεισμός, χερσαία εισβολή. Ο πόλεμος που ακολούθησε συνεχίζεται, με χιλιάδες νεκρούς και εκατοντάδες χιλιάδες εκτοπισμένους.

Το Supernova έγινε σύμβολο της απώλειας της αθωότητας.

Στο Ισραήλ, η κοινωνία ράγισε — ανάμεσα στην οργή, το πένθος και την ανάγκη για εκδίκηση. Ο πόνος των οικογενειών έγινε πολιτικό σύνθημα. Ο Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε τότε:

«Δεν θα ξεχάσουμε ποτέ. Δεν θα συγχωρήσουμε ποτέ. Θα καταστρέψουμε τη Χαμάς».
Δύο χρόνια μετά, η υπόσχεση αυτή δεν έχει εκπληρωθεί ολοκληρωτικά. Η Χαμάς εξακολουθεί να δρα σε τμήματα της Γάζας, η βία δεν έχει κοπάσει, και ο κύκλος του αίματος παραμένει ανοιχτός.

Μνήμη, εκδίκηση και κύκλος αίματος

Οι εκδηλώσεις μνήμης του 2025 έγιναν υπό βαριά σκιά.
Στο μνημείο του Supernova, οι οικογένειες τοποθέτησαν 364 λευκά φαναράκια — ένα για κάθε ψυχή που χάθηκε. Ανάμεσά τους, και το φανάρι της Σίριλ Σάντερς, μιας νεαρής Γαλλοϊσραηλινής που απήχθη και βρέθηκε νεκρή μήνες μετά. Η μητέρα της, δακρυσμένη, ψιθύρισε στους δημοσιογράφους:

«Δεν θέλω εκδίκηση. Θέλω ο κόσμος να θυμάται πως τα παιδιά μας πήγαν να χορέψουν, όχι να πολεμήσουν.»

Το Ισραήλ ζει από τότε με το τραύμα εκείνης της μέρας.
Κάθε επιδρομή στη Γάζα, κάθε όμηρος που επιστρέφει, κάθε κραυγή στις διαδηλώσεις των Τελ Αβίβ, έχει ρίζες στο Supernova.
Η χώρα άλλαξε· έγινε πιο σκληρή, πιο καχύποπτη, αλλά και πιο ενωμένη γύρω από μια αίσθηση κοινής απώλειας.

Στη Γάζα, οι συνέπειες είναι επίσης τραγικές. Ο πληθυσμός πληρώνει το τίμημα ενός πολέμου που φούντωσε εκείνη τη μέρα. Τα συντρίμμια και οι απώλειες δεν γνωρίζουν σύνορα.

Το τραγούδι της σιωπής

Δύο χρόνια μετά, το Supernova δεν είναι πια φεστιβάλ. Είναι προσευχή, είναι τόπος μνήμης. Κάθε Οκτώβρη, νέοι από όλο το Ισραήλ επιστρέφουν στην έρημο, ανάβουν κεριά, αφήνουν φωτογραφίες, παίζουν μουσική και κοιτούν προς τη Γάζα — προς το σκοτάδι απ’ όπου ήρθε η φρίκη.

Στο σημείο που κάποτε ήταν η σκηνή των DJ, έχει στηθεί μια πέτρινη πλάκα. Πάνω της χαραγμένα τα λόγια:

«Για εκείνους που χόρεψαν μέχρι το τέλος. Για εκείνους που δεν πρόλαβαν να φύγουν. Για εκείνους που ακόμα λείπουν.»

Η μέρα που άνοιξαν οι πύλες της κολάσεως δεν σβήνει από τη μνήμη. Έγινε ημερομηνία-σύνορο ανάμεσα στο πριν και στο μετά. Μια μέρα που έσβησε το χαμόγελο από τα πρόσωπα των παιδιών και χάραξε στην καρδιά του Ισραήλ μια πληγή που δεν θα κλείσει ποτέ.

Και ίσως, μέσα από τη σιωπή, να μένει μονάχα ένα μήνυμα: ότι κάθε τραγούδι, κάθε χορός, κάθε ανθρώπινη ανάσα είναι πράξη αντίστασης ενάντια στο σκοτάδι.

• Ισραήλ
• Λωρίδα της Γάζας
• Πόλεμος Χαμάς - Ισραήλ
• Σφαγή 7ης Οκτωβρίου
• φεστιβάλ Supernova
• Χαμάς