Ανάλυση BBC: Πώς ο Τραμπ έχει ήδη αλλάξει τον κόσμο – Ο διεθνής αντίκτυπος της αλλαγής ηγεσίας στις ΗΠΑ

Μόλις λίγες ώρες απομένουν για την ορκωμοσία του Ντόναλντ Τραμπ ως 47ου πρόεδρου, ωστόσο ο παγκόσμιος αντίκτυπος της δεύτερης θητείας του είναι ήδη αισθητός σε διεθνές επίπεδο.

Από την Ιερουσαλήμ μέχρι το Κίεβο, το Λονδίνο και την Οτάβα, η εκλογική του νίκη και η προσδοκία μιας νέας ατζέντας Τραμπ έχουν αλλάξει τους υπολογισμούς των παγκόσμιων ηγετών -με ορισμένες εκτεταμένες συνέπειες. Οι ανταποκριτές του BBC αναλύουν αυτές τις αλλαγές στις περιοχές όπου συμβαίνουν.

Μέση Ανατολή: Συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα

Ο συντάκτης του BBC Τζέρεμι Μπόουεν αναλύει πώς επηρέασε τη Μέση Ανατολή η έλευση Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επηρεάσει τη Μέση Ανατολή πριν ακόμη καθίσει στο Οβάλ Γραφείο για να ξεκινήσει τη δεύτερη θητεία του ως πρόεδρος.

Έκοψε την τακτική των καθυστερήσεων που είχε χρησιμοποιήσει ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου, σε συμμαχία με τους υπερεθνικιστές εταίρους του στον συνασπισμό, για να μην αποδεχτεί τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός που ο προκάτοχος του Τραμπ, Τζο Μπάιντεν, έθεσε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων τον περασμένο Μάιο.

Η αμερικανική πίεση προς τη Χαμάς και άλλες παλαιστινιακές ομάδες είναι δεδομένη. Επί Μπάιντεν, η πίεση στο Ισραήλ ήταν ο μοχλός που δεν τραβήχτηκε ποτέ. Ο Τραμπ ξεκινά τη δεύτερη θητεία του διεκδικώντας τα εύσημα, με εύλογη αιτιολόγηση, για την επίτευξη της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα. Μπορεί να απολαμβάνει κάποια δόξα.

Ο Νετανιάχου, από την άλλη πλευρά, αντιμετωπίζει μια κρίση συνασπισμού. Η όλη αρχή της σύναψης συμφωνίας με τη Χαμάς είναι αποκρουστική για τους υπερεθνικιστές πολιτικούς που έχουν υποστηρίξει την κυβέρνησή του.

Ένας από αυτούς, ο υπουργός Εθνικής Ασφαλείας Itamar Ben-Gvir λέει ότι το κόμμα του, η Εβραϊκή Δύναμη, θα στηρίξει την κυβέρνηση μόνο αν συνεχίσει τον πόλεμο, διακόψει κάθε βοήθεια προς τη Γάζα και καταστρέψει τη Χαμάς. Αν αυτό δεν συμβεί, θα παραιτηθεί.

Αυτό δεν θα έχει καμία σημασία για τον Ντόναλντ Τραμπ. Η πίεση για κατάπαυση του πυρός στη Γάζα έδειξε ότι ο Τραμπ θα βάλει τα συμφέροντα της προεδρίας του πάνω από τις πολιτικές απαιτήσεις του πρωθυπουργού του Ισραήλ.

Ηνωμένο Βασίλειο: Το μυστικό «μίνι υπουργικό συμβούλιο»

Η παρουσιάστρια του Sunday with Laura Kuenssberg, Λάουρα Κούενσμπεργκ, τονίζει την επιθετική ατζέντα Τραμπ στη δεύττερη θητεία του και τι σημαίνει αυτό για το Ηνωμένο Βασίλειο.

Ο Τραμπ και η ομάδα του είναι διαφορετικοί αυτή τη φορά, πιο προετοιμασμένοι, με μια πιο επιθετική ατζέντα ίσως, αλλά η χαρά του να κρατάει τον κόσμο σε αμηχανία μοιάζει αμείωτη. Είναι αυτή η αβεβαιότητα που συνοδεύει τον Τραμπ, την οποία το βρετανικό πολιτικό κατεστημένο στο Whitehall και το Westminster βρίσκει τόσο σοκαριστική. Πώς μπορεί το Ηνωμένο Βασίλειο να προετοιμαστεί για κάτι που δεν μπορεί ακόμη να γνωρίζει; Μια μικρή ομάδα ανώτερων υπουργών έχει προσπαθήσει.

Υπήρξε σειρά μυστικών συναντήσεων «μίνι υπουργικού συμβουλίου», με τον πρωθυπουργό σερ Κέιρ Στάρμερ, την καγκελάριο Ρέιτσελ Ριβς, τον υπουργό Εξωτερικών Ντέιβιντ Λάμι και τον υπουργό Επιχειρήσεων Τζόναθαν Ρέινολντς «να προσπαθούν να σχεδιάσουν για το τι μπορεί να έρθει», σύμφωνα με μια πηγή.

Ένας εσωτερικός συνεργάτης μου λέει ότι δεν υπήρξε μεγάλη προετοιμασία για πολλαπλά συγκεκριμένα σενάρια, διότι «θα τρελαινόταν κανείς» προσπαθώντας να μαντέψει τα επόμενα βήματα του Τραμπ. Αλλά μια άλλη πηγή λέει ότι έχουν προετοιμαστεί διάφορα έγγραφα που θα παρουσιαστούν στο ευρύτερο υπουργικό συμβούλιο.

Μου είπαν ότι η εστίαση ήταν η «αναζήτηση ευκαιριών» και όχι ο πανικός για το αν ο Τραμπ μπορεί να κάνει πράξη κάποιες από τις πιο παράξενες δηλώσεις του, όπως η προσάρτηση του Καναδά.

Ουκρανία: Πίεση για συμφωνία

Η διεθνής ανταποκρίτρια Όρλα Γκερίν αξιολογεί την επιρροή Τραμπ στον πόλεμο Ουκρανίας – Ρωσίας. Ο εικοσιτετράχρονος Ντέιβιντ κατατάχθηκε να πολεμήσει στον πόλεμο της Ουκρανίας κατά της Ρωσίας τον περασμένο Σεπτέμβριο, καθώς τα στρατεύματα της Μόσχας πλησίαζαν τη γενέτειρά του. Τώρα περνάει τον χρόνο του χειριζόμενος εκρηκτικά -αν και θα προτιμούσε να είναι στο κολέγιο και να μαθαίνει γλώσσες. «Κανείς δεν ξέρει πόσο θα διαρκέσει ο πόλεμος», λέει, «ίσως ούτε καν οι πολιτικοί».

«Θα ήθελα να τελειώσει σύντομα, ώστε να μην υποφέρουν οι πολίτες και να μην πεθαίνουν πια άνθρωποι. Αλλά λαμβάνοντας υπόψη πώς είναι τα πράγματα τώρα στη γραμμή του μετώπου, δεν θα είναι σύντομα».

Πιστεύει ότι αν τα όπλα σιωπήσουν, θα είναι μόνο μια παύση, πριν η Μόσχα επιστρέψει για περισσότερα. Οι άνεμοι δυναμώνουν και ένα τηλεκατευθυνόμενο βαμπίρ προσγειώνεται. Είναι εκτός λειτουργίας προς το παρόν. Η μονάδα μαζεύει τα πράγματά της και φεύγει, τόσο γρήγορα όσο ήρθε. Θα επιστρέψουν στη δράση το σούρουπο, συνεχίζοντας τις μονομαχίες στον ουρανό.

Αλλά στο έδαφος οι Ρώσοι συνεχίζουν να προχωρούν και η προεδρία Τραμπ θα σημάνει πίεση για μια συμφωνία. Και υπάρχει μια ακόμη σκληρή αλήθεια εδώ: αν έρθει, είναι απίθανο να γίνει με τους όρους της Ουκρανίας.

Καναδάς: Η απειλή δασμών αυξάνει την αναταραχή

Η Τζέσικα Μέρφι βλέπει πολιτική αστάθεια στην Οτάβα μετά την έλευση Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ. Η πολιτική αστάθεια στην Οτάβα έρχεται καθώς ο Καναδάς αντιμετωπίζει μια σειρά από προκλήσεις -και όχι μόνο την υπόσχεση του Τραμπ να επιβάλει δασμούς 25% στα καναδικά προϊόντα.

Μέχρι πρόσφατα, ο Τζάστιν Τριντό φαινόταν αποφασισμένος να παραμείνει στην πρωθυπουργία, επικαλούμενος την επιθυμία του να αντιμετωπίσει στις δημοσκοπήσεις τον Πιερ Πουλιέβρ -τον ιδεολογικό του αντίπαλο.

Αλλά η παραίτηση-σοκ της βασικής αναπληρώτριας του Τριντό, της πρώην υπουργού Οικονομικών Κρίστια Φρίλαντ, στα μέσα Δεκεμβρίου -όταν επικαλέστηκε την αντιληπτή αποτυχία του να μην λάβει σοβαρά υπόψη τις απειλές του Τραμπ- αποδείχθηκε η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι.

Μέλη του ίδιου του κόμματος του Τριντό άρχισαν να ξεκαθαρίζουν δημοσίως ότι δεν υποστηρίζουν πλέον την ηγεσία του. Και με αυτό, έπεσε και το τελευταίο ντόμινο. Ο Τριντό ανακοίνωσε την παραίτησή του από πρωθυπουργός στις αρχές του μήνα.

Κίνα: Οι επενδυτές βλέπουν εμπορικό πόλεμο

Η δημοσιογράφος του επιχειρηματικού ρεπορτάζ Suranjana Tewari αναφέρει «αναζωπύρωση» του εμπορικού «πολέμου» ΗΠΑ – Κίνας. Η οικονομία της Κίνας ανέκαμψε τους τελευταίους τρεις μήνες του περασμένου έτους, επιτρέποντας στην κυβέρνηση να επιτύχει τον στόχο της για ανάπτυξη 5% το 2024, ανακοίνωσε την Παρασκευή το Πεκίνο.

Ωστόσο, πρόκειται για έναν από τους βραδύτερους ρυθμούς ανάπτυξης εδώ και δεκαετίες, καθώς η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου αγωνίζεται να ξεπεράσει την παρατεταμένη κρίση ακινήτων, το υψηλό χρέος των τοπικών κυβερνήσεων και την ανεργία των νέων.

Ο επικεφαλής της στατιστικής υπηρεσίας της χώρας δήλωσε ότι τα οικονομικά επιτεύγματα της Κίνας το 2024 ήταν «σκληρά κερδισμένα», αφού η κυβέρνηση ξεκίνησε σειρά από μέτρα τόνωσης της οικονομίας στα τέλη του περασμένου έτους. Το Πεκίνο σπάνια έχει χάσει τους στόχους του για την ανάπτυξη στο παρελθόν.

Οι ειδικοί είχαν προβλέψει σε γενικές γραμμές αυτόν τον ρυθμό ανάπτυξης. Η Παγκόσμια Τράπεζα δήλωσε ότι το χαμηλότερο κόστος δανεισμού και η αύξηση των εξαγωγών θα σήμαινε ότι η Κίνα θα μπορούσε να επιτύχει ετήσια ανάπτυξη 4,9%.

Οι επενδυτές, ωστόσο, προετοιμάζονται: η απειλή των δασμών του εκλεγμένου προέδρου Ντόναλντ Τραμπ σε κινεζικά αγαθά αξίας 500 δισ. δολαρίων (409 δισ. λιρών) ελλοχεύει. Ωστόσο, αυτό δεν είναι το μόνο που εμποδίζει την Κίνα να επιτύχει τους αναπτυξιακούς της στόχους το επόμενο έτος.

• Κίνα
• Μέση Ανατολή
• Ντόναλντ Τραμπ
• Ουκρανία