Ανάλυση CNN: Τα 7 νησιά-«κλειδιά» του Ορμούζ και το σχέδιο ΗΠΑ–Ισραήλ

Η ένταση στον Περσικό Κόλπο κλιμακώνεται, καθώς ΗΠΑ και Ισραήλ φέρονται να έχουν ήδη ξεκινήσει στοχευμένα πλήγματα σε ιρανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, ενώ στο επίκεντρο βρίσκεται ένα κρίσιμο ερώτημα: μπορούν τα επτά νησιά στα Στενά του Ορμούζ να καθορίσουν την έκβαση μιας πιθανής σύγκρουσης;

Ποιος είναι ο πραγματικός στόχος των επιχειρήσεων;

Η στρατιωτική κινητικότητα των ΗΠΑ, με περίπου 5.000 στρατιώτες σε ετοιμότητα και αποβατικές δυνάμεις σε ανάπτυξη, δείχνει ότι η Ουάσιγκτον εξετάζει σοβαρά σενάρια επιχειρήσεων στην περιοχή.

Παρότι το νησί Χαργκ αποτελεί βασικό ενεργειακό στόχο –καθώς διακινεί σχεδόν το 90% των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου– το πραγματικό «κλειδί» φαίνεται να βρίσκεται στον έλεγχο της ναυσιπλοΐας.

Γιατί τα 7 νησιά θεωρούνται καθοριστικά;

Τα νησιά Αμπού Μούσα, Μεγάλο και Μικρό Τούνμπ, Χενγκάμ, Κεσμ, Λαράκ και Ορμούζ συγκροτούν ένα γεωγραφικό πλέγμα που επιτρέπει στο Ιράν να ελέγχει τη διέλευση από το Στενό.

Η ιδιαιτερότητα της περιοχής είναι ότι τα μεγάλα δεξαμενόπλοια κινούνται υποχρεωτικά κοντά σε αυτά τα σημεία λόγω των ρηχών υδάτων. Αυτό καθιστά τα πλοία ευάλωτα σε επιθέσεις από drones, ναρκοθέτηση ή ταχύπλοα των Φρουρών της Επανάστασης.

Ιδιαίτερα τα Αμπού Μούσα και τα Τούνμπ χαρακτηρίζονται από ιρανικής πλευράς «αβύθιστα αεροπλανοφόρα», λόγω της στρατηγικής τους θέσης.

Έχουν ήδη ξεκινήσει στρατιωτικά πλήγματα;

Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, αμερικανικές και ισραηλινές δυνάμεις έχουν προχωρήσει σε πλήγματα κατά ιρανικών εγκαταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων στόχων σε νησιά όπως το Αμπού Μούσα και τα Τούνμπ.

Οι επιχειρήσεις αυτές εκτιμάται ότι λειτουργούν ως προετοιμασία για πιθανές ευρύτερες κινήσεις, με στόχο την εξουδετέρωση ιρανικών δυνατοτήτων στην περιοχή πριν από οποιαδήποτε αποβατική ή αεροπορική επιχείρηση.

Ποιες είναι οι πολιτικές και νομικές προεκτάσεις;

Η στρατιωτική διάσταση συνοδεύεται από σοβαρά διπλωματικά ζητήματα. Τα νησιά Αμπού Μούσα και Τούνμπ αποτελούν αντικείμενο διαμάχης μεταξύ Ιράν και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα από το 1971.

Τα Εμιράτα έχουν ήδη προσφύγει στα Ηνωμένα Έθνη, ενώ δεν αποκλείουν και προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο.

Σε περίπτωση κατάληψης των νησιών από τις ΗΠΑ, προκύπτουν κρίσιμα διλήμματα: η επιστροφή τους στο Ιράν μπορεί να προκαλέσει ένταση με τα Εμιράτα, ενώ οποιαδήποτε άλλη λύση ενδέχεται να επηρεάσει τη σταθερότητα μιας μελλοντικής πολιτικής κατάστασης στην Τεχεράνη.

Τι ρόλο παίζουν οι αποφάσεις του Ντόναλντ Τραμπ;

Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε παράταση 10 ημερών – έως τις 6 Απριλίου – για ενδεχόμενα πλήγματα στις ενεργειακές υποδομές του Ιράν, δίνοντας χρόνο στις διπλωματικές προσπάθειες.

Παράλληλα, ενώ το Στέιτ Ντιπάρτμεντ κάνει λόγο για πρόοδο στις διαπραγματεύσεις, το Πεντάγωνο ξεκαθαρίζει ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται κανονικά.

Πόσο κρίσιμο είναι το Στενό του Ορμούζ;

Το Στενό του Ορμούζ αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο, από τον οποίο διέρχεται μεγάλο ποσοστό του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου.

Ο έλεγχός του δεν είναι μόνο στρατιωτικό ζήτημα, αλλά και οικονομικό. Οποιαδήποτε διαταραχή μπορεί να επηρεάσει άμεσα τις διεθνείς αγορές ενέργειας και τις τιμές.

Ποια είναι η επόμενη μέρα;

Οι εξελίξεις δείχνουν ότι ο έλεγχος των κρίσιμων νησιών μπορεί να καθορίσει την ισορροπία δυνάμεων στον Περσικό Κόλπο.

Ωστόσο, κάθε στρατιωτική επιλογή συνοδεύεται από υψηλό κόστος, επιχειρησιακούς κινδύνους και σύνθετες γεωπολιτικές συνέπειες, που ξεπερνούν τα στενά όρια της περιοχής και επηρεάζουν τη διεθνή σταθερότητα.

• ΗΠΑ
• Ιράν
• Πόλεμος στη Μέση Ανατολή
• Στενά του Ορμούζ