Αποχαρακτηρισμένα έγγραφα της ΚΥΠ από την ΕΥΠ: Το ναυάγιο στην διάσκεψη της Γενεύης – Φόβοι για «Ιερό πόλεμο» Τουρκίας και Δύσης

Αποχαρακτηρισμένα ενημερωτικά δελτία που αφορούν τα τραγικά γεγονότα του Ιουλίου και Αυγούστου του 1974 στην Κύπρο, τα οποία μέχρι πρότινος ήταν απόρρητα διαβαθμισμένα έγγραφα, δημοσιοποίησε σήμερα η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΕΥΠ), την τότε ΚΥΠ.

Στις 10 Ιουλίου ξεκίνησε η δεύτερη Διάσκεψη της Γενεύης (10-14 Αυγούστου 1974) παρούσες ήταν και οι δύο κοινότητες στην Κύπρο, μαζί με τις τρεις εγγυήτριες δυνάμεις. Διατυπώθηκαν και παρουσιάστηκαν τρεις προτάσεις για το πολιτειακό μέλλον της Κύπρου, οι πρώτες δύο από την τουρκική πλευρά και η τρίτη από την ελληνοκυπριακή (με τη σύμφωνη γνώμη της Αθήνας). Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Ραούφ Ντενκτάς, πρότεινε τη συγκρότηση μιας Κυπριακής Δημοκρατίας που θα αποτελείτο από δύο ομόσπονδα κράτη, ένα ελληνοκυπριακό και ένα τουρκοκυπριακό. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Τουράν Γκιουνές, πρότεινε τη συγκρότηση δύο αυτόνομων περιοχών, αλλά η τουρκοκυπριακή δεν θα είχε πλήρη γεωγραφική συνέχεια. Και οι δύο προτάσεις προέβλεπαν ότι οι Τουρκοκύπριοι θα ήλεγχαν το 34% του εδάφους της Δημοκρατίας.

Η δήλωση του Ετζεβίτ στις 9 Αυγούστου, στον τουρκικό τύπο, αναφορικά με τη στάση της Τουρκίας απέναντι στην Κύπρο, αποτυπώνει τη στρατηγική της Τουρκίας για την εξεύρεση λύσης στο κυπριακό πρόβλημα, μέσα από την προώθηση της ιδέας μιας «γεωγραφικής ομοσπονδίας». Η πρόταση αυτή βασίζεται στην αρχή της αυτονομίας, με τη δημιουργία δύο αυτόνομων διοικήσεων στην Κύπρο. Παράλληλα, ο τουρκικός τύπος είχε αναφερθεί στην έννοια της «Ενωμένης Δημοκρατίας της Κύπρου», με τη διαμόρφωση δύο ξεχωριστών διοικήσεων, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα τα συμφέροντα της Τουρκίας και την εδαφική της παρουσία στο νησί.

Ταυτόχρονα, υπήρξαν και φωνές, όπως αυτή του Νετζμετίν Ερμπακάν, που προτείνουν την ένωση του κατεχόμενου τμήματος της Κύπρου με την Τουρκία, ενισχύοντας τις φιλοδοξίες της Άγκυρας για περαιτέρω εδαφική επέκταση στην περιοχή. Οι προτάσεις αυτές καταδεικνύουν τις διαφορετικές προσεγγίσεις μέσα στην τουρκική πολιτική σκηνή για το μέλλον της Κύπρου και τη διαχείριση της τουρκικής παρουσίας στην κατεχόμενη βόρεια Κύπρο.

 

 

Κατά τη διάρκεια της διάσκεψης, ο Τούρκος αντιπρόεδρος, Ερμπακάν, υπογράμμισε ότι τα τουρκικά στρατεύματα δεν πρόκειται να αποχωρήσουν μέχρι να υπάρξει σαφής κατάληξη στο ζήτημα και να διασφαλιστούν οριστικές και ασφαλείς λύσεις.

 

Το σχόλιο της ΚΥΠ  περί της στάσης της Τουρκίας αποκαλύπτουν μια σειρά από ανησυχίες και στρατηγικά ζητήματα που αφορούν όχι μόνο την Κύπρο και την Ελλάδα αλλά και την ευρύτερη γεωπολιτική σκακιέρα. Η τουρκική επιμονή για την παραμονή τους μέχρι να γίνουν δεκτά τα αιτήματά τους επιβεβαιώνει για την ΚΥΠ την πρόθεσή τους να παραμείνουν ισχυρά παρόντες στις συνομιλίες και τις εξελίξεις, κάνοντας ακόμη και την Ελλάδα να θεωρείται επιφυλακτική ως προς τις προθέσεις της τουρκικής πλευράς.

Η στρατηγική της Τουρκίας και οι δηλώσεις της Αντιπολίτευσης

Η τουρκική εσωτερική πολιτική σκηνή διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις αποφάσεις της κυβέρνησης σχετικά με τις σχέσεις και τις συνομιλίες με την Κύπρο και την Ελλάδα. Ο αρχηγός του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος στην Τουρκία, αντιπολιτευόμενος τη στάση της κυβέρνησης, έχει ζητήσει την αποχώρηση της τουρκικής αντιπροσωπείας εάν διαπιστωθεί ότι θίγονται τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων. Αυτό το σημείο υπογραμμίζει πως οι εσωτερικές πιέσεις στην Τουρκία μπορεί να επηρεάσουν την πορεία των διαπραγματεύσεων και να φέρουν αλλαγές στην εξωτερική της πολιτική.

Οι επαφές της Τουρκίας με τις ΗΠΑ και τη Ρωσία

Οι επαφές της Τουρκίας με τις ΗΠΑ και τη Ρωσία υποδηλώνουν την πρόθεση της να ενισχύσει τις γεωπολιτικές της θέσεις μέσω συμμαχιών και στρατηγικών βεβαιώσεων. Ο πρώην πρωθυπουργός Μπουλέντ Ετζεβίτ δήλωσε ότι έχουν δοθεί διαβεβαιώσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες πως οι σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών θα παραμείνουν αμετάβλητες, ανεξάρτητα από τις εξελίξεις. Αυτή η προσέγγιση δείχνει μια προσπάθεια της Τουρκίας να αποκτήσει στήριξη και να διασφαλίσει ότι οι εξωτερικές σχέσεις δεν θα επηρεαστούν αρνητικά από τις πολιτικές και τις αποφάσεις της χώρας.

Η ανάλυση αυτή καταδεικνύει πως η τουρκική εξωτερική πολιτική εστιάζει τόσο στην ενίσχυση των διεθνών της σχέσεων όσο και στη διασφάλιση των εσωτερικών της συμφερόντων, ανεξαρτήτως της πορείας των συνομιλιών με την Ελλάδα και την Κύπρο. Η Ελλάδα παραμένει σε εγρήγορση για πιθανές επιπτώσεις, ενώ η ΚΥΠ αναδεικνύει τα στρατηγικά σημεία που μπορούν να διαμορφώσουν τις εξελίξεις.

 

Στην Τουρκία, δημιουργείται ένα πολεμικό κλίμα, όχι μόνο κατά της Ελλάδας, αλλά και κατά της δύσης, ενώ γίνεται λόγος , για την δημιουργία της «Παγκόσμια Ισλαμικής Ένωσης» και «Ιερού πολέμου»

Στις 14 Αυγούστου, το δελτίο της ΚΥΠ, αναφέρεται στα δημοσίευματα του τουρκικού τύπου, γίνεται λογος, για την πιθανότητα, ενός ελληνοτουρκικού πολέμου, μετά το ναυάγιο της Γενεύης.

Αναλυτικά όλα τα αποχαρακτηρισμένα Δελτία Πληροφοριών που δημοσιεύει η ΕΥΠ

Τα γεγονότα που έρχονται στο φως υπό την οπτική γωνία της ΕΥΠ αποτελούν την εξιστόρηση όσων φρικτών έλαβαν χώρα στη Μεγαλόνησο. Από την ανατροπή του Μακαρίου και την εισβολή της Τουρκίας, μέχρι τα σχέδια για την επόμενη μέρα στο διπλωματικό πεδίο.

Διαβάστε όλα τα συγκλονιστικά ντοκουμέντα:

ΙΟΥΛΙΟΣ

1/7/1974

2/7/1974

3/7/1974

4/7/1974

5/7/1974

6/7/1974

8/7/1974

9/7/1974

10/7/1974

11/7/1974

12/7/1974

13/7/1974

15/7/1974

16/7/1974

17/7/1974

18/7/1974

19/7/1974

23/7/1974

23-24/7/1974

25/7/1974

26/7/1974

26 -B/7/1974

27/7/1974

27 -Β/7/1974

28/7/1974

29/7/1974

30/7/1974

30-Β/7/1974

31/7/1974

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ

2/8/1974

3/8/1974

4/8/1974

5/8/1974

6/8/1974

7/8/1974

8/8/1974

9/8/1974

10/8/1974

11/8/1974

12/8/1974

13/8/1974

14/8/1974

15/8/1974

16/8/1974

17/8/1974

18/8/1974

19/8/1974

20/8/1974

21/8/1974

22/8/1974

23/8/1974

24/8/1974

26/8/1974

27/8/1974

29/8/1974

30/8/1974

31/8/1974

• ευπ
• ΚΥΠ
• Κύπρος