Αποκάλυψη Guardian: «Φάρμα» bots και ψεύτικων λογαριασμών χειραγωγούσαν αποτελέσματα εκλογών – Γραφεία και στην Ελλάδα

Μια ομάδα Ισραηλινών συμβούλων, που ισχυρίζονται ότι έχουν χειραγωγήσει περισσότερες από 30 εκλογικές μάχες σε ολόκληρο τον κόσμο χρησιμοποιώντας hacking και αυτοματοποιημένη παραπληροφόρηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης φέρνει στο φως έρευνα που αποκαλύπτει ο Guardian.

Η ομάδα των Ισραηλινών, με την κωδική ονομασία «Team Jorge», διευθύνεται από τον Ταλ Χανάν, έναν 50χρονο πρώην ισραηλινό πράκτορα των ειδικών δυνάμεων που τώρα εργάζεται ιδιωτικά χρησιμοποιώντας το ψευδώνυμο «Χόρχε». Μία από τις βασικές υπηρεσίες της «Team Jorge» είναι ένα εξελιγμένο πακέτο λογισμικού το Aims που ελέγχει έναν τεράστιο “στρατό” από χιλιάδες πλαστά προφίλ κοινωνικών μέσων στο Twitter, το LinkedIn, το Facebook, το Telegram, το Gmail, το Instagram και το YouTube, κάνοντας χρήση φωτογραφιών αληθινών χρηστών στα social media και διαδίδοντας με ευκολία ψευδείς ειδήσεις. Ορισμένα avatar έχουν ακόμη και λογαριασμούς Amazon με πιστωτικές κάρτες, πορτοφόλια bitcoin και λογαριασμούς Airbnb, ενώ

Δημοσιογράφοι από 30 διεθνή Μέσα (Le Monde, Der Spiegel και El País) συνεργάστηκαν για να ερευνήσουν την υπόθεση, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης έρευνας για τη βιομηχανία παραπληροφόρησης. Μεταξύ άλλων αποκάλυψαν πλάνα και έγγραφα που διέρρευσαν στον Guardian.

Κάποιοι εξ’ αυτών των δημοσιογράφων πλησίασαν μέλη της “Team Jorge” παριστάνοντας τους υποψήφιους πελάτες. Κατάφεραν έτσι να καταγράψουν τις μεταξύ τους συνομιλίες, κατά τις οποίες τους παρείχαν συμβουλές για το πώς θα μπορούσαν να συγκεντρώσουν πληροφορίες για τους αντιπάλους τους, μεταξύ άλλων χρησιμοποιώντας τεχνικές hacking για πρόσβαση σε λογαριασμούς Gmail και Telegram. Υπερηφανεύονταν για “φύτευση” υλικού σε νόμιμα ειδησεογραφικά μέσα, τα οποία στη συνέχεια ενισχύονται από το λογισμικό διαχείρισης bot Aims.

Μεγάλο μέρος της στρατηγικής τους φαινόταν να περιστρέφεται γύρω από την υπονόμευση εκστρατειών αντιπάλων: η ομάδα ισχυρίστηκε ακόμη ότι έστειλε ένα σεξουαλικό παιχνίδι που παραδόθηκε μέσω Amazon στο σπίτι ενός πολιτικού, με στόχο να δώσει στη γυναίκα του την εσφαλμένη εντύπωση ότι είχε παράνομη σχέση.

Οι μέθοδοι και οι τεχνικές που περιγράφονται από την “Team Jorge” εγείρουν νέες προκλήσεις για τις μεγάλες τεχνολογικές πλατφόρμες, οι οποίες επί χρόνια αγωνίζονται να αποτρέψουν κακόβουλους παράγοντες που διαδίδουν ψέματα ή παραβιάζουν την ασφάλεια στις πλατφόρμες τους. Τα στοιχεία μιας παγκόσμιας ιδιωτικής αγοράς παραπληροφόρησης με στόχο τις εκλογές κρούουν επίσης τον κώδωνα του κινδύνου για τις δημοκρατίες σε όλο τον κόσμο.

Ο Χάναν πάντως δεν απάντησε σε λεπτομερείς ερωτήσεις σχετικά με τις δραστηριότητες και τις μεθόδους της ομάδας του, αλλά αρνήθηκε ότι έχει προχωρήσει σε αξιόποινες πράξεις. Υποστήριξε ότι οι υπηρεσίες που προσφέρει η ομάδα του έχουν χρησιμοποιηθεί σε όλη την Αφρική, τη Νότια και Κεντρική Αμερική, τις ΗΠΑ και την Ευρώπη και “διαφήμισε” ότι είναι διαθέσιμες σε υπηρεσίες πληροφοριών, πολιτικές εκστρατείες και ιδιωτικές εταιρείες που ήθελαν να χειραγωγήσουν κρυφά την κοινή γνώμη.

Ομάδα και στην Ελλάδα

Ο Χάναν αποκάλυψε ακόμα ότι λειτουργούν έξι γραφεία του σε όλο τον κόσμο, ενώ υπάρχει μια ομάδα στην Ελλάδα και μια στα Εμιράτα, χωρίς να αναφερθεί σε λεπτομέρειες για τις δραστηριότητες των δύο αυτών ομάδων. Παράλληλα, τόνισε ότι έγιναν 33 εκστρατείες σε προεδρικό επίπεδο, 27 από τις οποίες ήταν επιτυχημένες», ενώ υποστήριξε ότι συμμετείχε σε δύο «μεγάλα έργα» στις ΗΠΑ, χωρίς όμως να εμπλέκεται άμεσα στην πολιτική των ΗΠΑ.

Δεν ήταν δυνατό να επαληθευτούν όλοι οι ισχυρισμοί της “Team Jorge” καθώς εκτιμάται ότι για να εξασφαλίσει μια προσοδοφόρα συμφωνία με υποψήφιους πελάτες δεν αποκλείεται να υπήρχαν και δόσεις υπερβολής. Όσον αφορά στις αμοιβές, ενημέρωσαν ότι θα δέχονταν πληρωμές σε διάφορα νομίσματα, συμπεριλαμβανομένων των κρυπτονομισμάτων, bitcoin ή μετρητά. Οι χρεώσεις ξεκινούσαν από 6 έως 15 εκατ. ευρώ για παρέμβαση σε εκλογές.

Αίσθηση προκαλεί το γεγονός ότι ο επικεφαλής της ομάδας φαίνεται ότι διεξήγαγε κάποιες από τις επιχειρήσεις παραπληροφόρησής του μέσω μιας ισραηλινής εταιρείας, της Demoman International, η οποία είναι εγγεγραμμένη σε ιστότοπο που διευθύνεται από το Υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ για την προώθηση των αμυντικών εξαγωγών. Παράλληλα, προκαλεί ερωτηματικά το γεγονός ότι παρά την εμπειρία των μελών της ομάδας στο χώρο, απλοί δημοσιογράφοι που χρησιμοποιούν συμβατικές μεθόδους, κατάφεραν να εισχωρήσουν στα άδυτα της βιομηχανία παραπληροφόρησης.

Fake προφίλ σε μερικά δευτερόλεπτα

Παρουσιάζοντας τη λειτουργία της ομάδας του στους “υποψήφιους πελάτες” του, ο Χάναν τους παρουσιάσε δεκάδες avatar, δείχνοντας πώς αμέτρητα fake προφίλ μπορούν να δημιουργηθούν σε μερικά μόνο δευτερόλεπτα, χρησιμοποιώντας ετικέτες για άμεση αντιστοίχιση με το φύλο, την εθνικότητα και τα ονόματα που προτιμούν οι χρήστες.

Παράλληλα, ο επικεφαλής της ομάδας θέλησε να ξεδιπλώσει το ταλέντο τους στο χακάρισμα λογαριασμών στο Telegram και το Gmail αλλά και στο σβήσιμο των στοιχείων του (ίχνη).

Αντιδράσεις για τις αποκαλύψεις του Guardian

Στη Γαλλία ήδη αποκαλύπτεται ότι δημοσιογράφος μεγάλου τηλεοπτικού δικτύου συνεργαζόταν με τη συγκεκριμένη εταιρία. Το BFM απέσυρε τον παρουσιαστή της από το νυχτερινό δελτίο γιατί κατηγορείται ότι έδινε fake ειδήσεις ή παραποιημένες ειδήσεις που εμφάνιζαν θετικά ορισμένες χώρες ή δημιουργούσαν σύγχυση για γεοπολιτικα θέματα.

Η εισηγήτρια της Επιτροπής Pega του Ευρωκοινοβουλίου για τις υποκλοπές, Σόφι Ιν’τ Βελντ, κάλεσε να ερευνηθούν άμεσα οι ισχυρισμοί του επικεφαλής της ομάδας περί ύπαρξης απεσταλμένων της «Team Jorge» στην Ελλάδα, τονίζοντας ότι η χρήση κακόβουλων λογισμικών αποτελεί ένα από τα όπλα στη φαρέτρα των εχθρών της Δημοκρατίας.

This chilling story shows why the digital attacks on democracy are a huge and entirely underestimated threat. Spyware is just one tool in the toolbox of the enemies of democracy. The claim about election interference in Greece must be immediately investigated. @EP_PegaInquiry https://t.co/1otWvq51r0

— Sophie in ‘t Veld (@SophieintVeld) February 15, 2023

Την ίδια ώρα, ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ διασταυρώνουν τα ξίφη τους με φόντο το επίμαχο άρθρο.

«Απασφάλισαν» κατά του Μητσοτάκη Παπαδημούλης και Αρβανίτης

Πολιτική ευθύνη προσωπικά στον πρωθυπουργό επέρριψε ο αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Δημήτρης Παπαδημούλης για τη «ραγδαία», όπως είπε, «επιδείνωση του κράτους δικαίου» στην Ελλάδα και εξέφρασε την προσδοκία ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης, «θύμα των αυταρχικών μεθοδεύσεων» της κυβέρνησης «να συμβάλει ώστε να έχουμε μετά τις εκλογές άλλη κυβέρνηση και άλλον πρωθυπουργό».

Στην ομιλία που εκφώνησε ο κ. Παπαδημούλης στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο εκ μέρους της Ευρωομάδας της Αριστεράς, στο πλαίσιο της συζήτησης με θέμα «Διάβρωση του κράτους Δικαίου στην Ελλάδα: το σκάνδαλο των υποκλοπών και η Ελευθερία του Τύπου» κατηγόρησε τον πρωθυπουργό ότι «εμφανίζεται ως κεντροδεξιός πολιτικός στις Βρυξέλλες, ενώ στην Αθήνα χρησιμοποιεί αυταρχικές πρακτικές, όπως η συνέργεια Predator και ΕΥΠ που είναι υπό τον έλεγχό του, οι οποίες θυμίζουν Στάζι»

«Στην πατρίδα μου, την Ελλάδα, τη χώρα που γεννήθηκε η Δημοκρατία, βιώνουμε τα τελευταία τέσσερα χρόνια ραγδαία υποβάθμιση της Δημοκρατίας, μεγάλη διάβρωση του κράτους Δικαίου, κραυγαλέα συρρίκνωση της ελευθερίας του Τύπου και του πλουραλισμού. Η πολιτική ευθύνη έχει ονοματεπώνυμο: Κυριάκος Μητσοτάκης». είπε ο Δ. Παπαδημούλης απευθυνόμενος στους εκπροσώπους της Επιτροπής και της Προεδρίας.

Αναφερόμενος στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, εξέφρασε τη «βεβαιότητα», ότι «ο Νίκος Ανδρουλάκης, θύμα αυτών των μεθοδεύσεων, θα συμβάλει προκειμένου να γίνει η Ελλάδα μια σύγχρονη ευρωπαϊκή, δημοκρατική χώρα, που να μην θυμίζει την Πολωνία και την Ουγγαρία, να έχουμε στις επόμενες εκλογές άλλη κυβέρνηση και άλλο πρωθυπουργό».

Προσωπική επίθεση στον Κυριάκο Μητσοτάκη έκανε από το βήμα της Ολομέλειας και ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Αρβανίτης , επικρίνοντάς τον ότι «αντιλαμβάνεται το κράτος ως ιδιοκτησία του».

Ο κ. Αρβανίτης περιέγραψε τη σταδιακή υποχώρηση του κράτους δικαίου, η οποία έφτασε ως τις παρακολουθήσεις θεσμικών λειτουργών του κράτους.

«Από τις συλλήψεις γονέων και παιδιών σε κινηματογράφους επειδή παρακολουθούσαν την ταινία Τζόκερ, μέχρι τις λίστες χρηματοδότησης φίλιων μέσων -Λίστα Πέτσα- τις δολοφονίες μικροπαραβατικών Ρομά από την αστυνομία, τα pushbacks, την αστυνομική εισβολή με ακραία βία στην οικία του σκηνοθέτη Ινδαρέ, τις διώξεις δημοσιογράφων και εν ενεργεία δικαστικών λειτουργών, φτάσαμε στην οργάνωση και ενορχήστρωση παρακολουθήσεων πολιτικών και θεσμικών λειτουργών της Δημοκρατίας, με εντολή και καθοδήγηση του ίδιου του κ. Μητσοτάκη», είπε χαρακτηριστικά ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ.

• Guardin