Άστρος: Πώς καλώδια υψηλής τάσης μένουν γυμνά σε δημόσιους χώρους – Ποιός φέρει την ευθύνη

Το νέο θανατηφόρο εργατικό δυστύχημα στο Άστρος Κυνουρίας, με δύο νεκρούς κατά τη διάρκεια φόρτωσης παλαιών ελαστικών, φέρνει ξανά στο προσκήνιο ένα ερώτημα που ξεπερνά το ίδιο το περιστατικό: πώς είναι δυνατόν εναέρια ηλεκτροφόρα καλώδια να βρίσκονται τόσο κοντά σε χώρους καθημερινής εργασίας και διέλευσης, χωρίς να έχει αποτραπεί ο κίνδυνος; Σύμφωνα με τα έως τώρα στοιχεία, φορτηγό με γερανό τύπου «παπαγαλάκι» ήρθε σε επαφή ή σε εξαιρετικά κοντινή απόσταση με εναέρια καλώδια, με αποτέλεσμα δύο άνθρωποι να χάσουν τη ζωή τους από ηλεκτροπληξία. Οι ακριβείς συνθήκες ερευνώνται από τις αρμόδιες αρχές.

Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι σε τέτοιες περιπτώσεις δεν αρκεί η γενική επίκληση της «απροσεξίας». Η ίδια η Οδηγία Διανομής Νο 15 της ΔΕΗ/ΔΕΔΔΗΕ για εργασίες πάνω ή κοντά σε εγκαταστάσεις διανομής προβλέπει ρητά ότι εργασία θεωρείται πως εκτελείται κοντά σε εγκαταστάσεις υπό τάση όταν, λόγω φύσης της εργασίας, εργαλείων, εξοπλισμού ή διαστάσεων, είναι δυνατόν να προκύψει κίνδυνος επαφής ή ακόμη και επικίνδυνης προσέγγισης. Για εγκαταστάσεις ονομαστικής τάσης έως 110 kV, η οδηγία ορίζει απόσταση 1 μέτρου, ενώ απαιτεί ειδικά μέτρα, σήμανση, επίβλεψη ή ακόμη και απομόνωση της εγκατάστασης όταν αυτό κρίνεται αναγκαίο.

Τραγωδία στο Άστρος Κυνουρίας: Δύο νεκροί από ηλεκτροπληξία σε βουλκανιζατέρ

Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι το ζήτημα δεν είναι μόνο αν ο βραχίονας του γερανού ακούμπησε τα καλώδια, αλλά και αν υπήρχε επαρκής εκτίμηση κινδύνου, σωστή οργάνωση του χώρου και εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων ασφαλείας πριν ξεκινήσει η εργασία. Η ίδια οδηγία αναφέρει ότι ο υπεύθυνος εργασίας οφείλει να κρίνει αν μια εργασία πρόκειται να εκτελεστεί κοντά σε εγκαταστάσεις υπό τάση και, εφόσον ναι, να μεριμνήσει για κατάλληλο προσωπικό, συνεχή επίβλεψη, τοποθέτηση πινακίδων απαγόρευσης προσέγγισης, μονωτικά καλύμματα όπου απαιτούνται ή ακόμα και αίτημα απομόνωσης της εγκατάστασης.

Το γεγονός ότι τέτοια καλώδια παραμένουν εκτεθειμένα πάνω από χώρους όπου εκτελούνται φορτοεκφορτώσεις, κινείται εξοπλισμός με ύψος ή υπάρχει επαγγελματική δραστηριότητα, γεννά σοβαρά ερωτήματα για το αν ο χώρος ήταν κατάλληλα διαμορφωμένος, αν υπήρχε η απαραίτητη προειδοποίηση και αν είχαν ληφθεί πρόσθετα μέτρα πρόληψης. Σε αυτό το στάδιο, δεν μπορεί να αποδοθεί ευθύνη μονοσήμαντα ούτε στον χειριστή, ούτε στην επιχείρηση, ούτε στον διαχειριστή του δικτύου, πριν ολοκληρωθεί η έρευνα. Ωστόσο, το ερώτημα της συλλογικής ευθύνης πρόληψης είναι ήδη ανοιχτό.

Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής δημοσιευμένα στοιχεία, τα θύματα ήταν ένας 57χρονος ιδιοκτήτης εταιρείας ανακύκλωσης ελαστικών και ένας 33χρονος εργαζόμενος, οι οποίοι πραγματοποιούσαν τη φόρτωση σε πρατήριο υγρών καυσίμων στην επαρχιακή οδό Άστρους – Λεωνιδίου. Αυτόπτης μάρτυρας ανέφερε ότι τα καλώδια «μαύρισαν» και ότι οι δύο άνδρες μπορεί να χτυπήθηκαν ακόμη και χωρίς άμεση επαφή, λόγω της πολύ υψηλής τάσης. Η προανάκριση βρίσκεται σε εξέλιξη.

Η ουσία είναι πως όταν μιλάμε για γυμνά εναέρια δίκτυα σε σημεία όπου κινούνται άνθρωποι, φορτηγά, γερανοί και επαγγελματικός εξοπλισμός, η ασφάλεια δεν μπορεί να επαφίεται μόνο στην εμπειρία ή στην προσοχή του εργαζομένου. Χρειάζεται χαρτογράφηση κινδύνου, σαφής διαχωρισμός ζωνών εργασίας, προειδοποιητική σήμανση, έλεγχος αποστάσεων και, όπου απαιτείται, ενεργή παρέμβαση για απομόνωση ή πρόσθετη προστασία του δικτύου. Διαφορετικά, κάθε τέτοιο σημείο μετατρέπεται σε παγίδα θανάτου.

Και αυτό ακριβώς είναι το ερώτημα που πλέον ζητά απάντηση η κοινωνία: όχι μόνο πώς έγινε η τραγωδία στο Άστρος, αλλά και ποιος όφειλε να έχει προβλέψει ότι μπορούσε να συμβεί.

• Άστρος
• δεδδηε
• καλώδια υψηλής τάσης
• πυλώνες