Χωρίς μέλλον τα κόμματα της αριστερής… ναφθαλίνης

Προτάσσοντας τη λέξη «Αριστερά» αρκετές φορές στην ομιλία του, ο Ευκλείδης Τσακαλώτος έκανε και επίσημα γνωστή την υποψηφιότητα του για την προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., έχοντας στο πλευρό του αρκετά στελέχη της “Ομπρέλας”. Από την άλλη η Έφη Αχτσιόγλου αν και το «κρύβει» με επικοινωνιακές ακροβασίες, τύπου δεν υπάρχουν διλλήματα «αριστερά ή κέντρο», η αλήθεια είναι ότι αυτή είναι η πολιτική της πυξίδα.

Η αριστερά χάνει έδαφος, την ώρα που η ενίσχυση της Κεντροδεξιάς αλλά και της Ακροδεξιάς στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης και στην Ελλάδα διαμορφώνουν ένα νέο πολιτικό σκηνικό.
Αρκετοί στον ΣΥΡΙΖΑ μάλλον δεν έχουν κατανοήσει το μήνυμα των εκλογών, τονίζουν το “θολό” ταυτοτικό ζήτημα χωρίς να βλέπουν ότι το πρόβλημα ήταν, ότι οι ιδεοληψίες της ριζοσπαστικής αριστεράς που τρόμαξαν τους κεντροαριστερούς ψηφοφόρους.

Προφανώς ζούμε σε ταξικές κοινωνίες, απλώς, δεν έχουν καταλάβει ορισμένοι αυτό που έλεγε ο Κέινς πως όταν αλλάζουν οι συνθήκες, πρέπει να αλλάζουν και οι πολιτικοί συσχετισμοί.
Η επιμονή στον όρο “Αριστερά” μπορεί να συγκινεί ένα σταθερό ακροατήριο, όμως φαίνεται ότι χρειάζεται να εμπλουτιστεί η πολιτική πρόταση με άλλες λέξεις, που θα έχουν καλύτερο αποτέλεσμα.

Αλλά κάποιοι στον ΣΥΡΙΖΑ με αριστερό «χάρισμα» και άλλοι «επαναστάτες», λοιδορούν τους «κυρ Παντελήδες»,όπως παρουσιάζουν τους μικροαστούς, αντί να τους ακούνε και να τους καταλαβαίνουν, όπως έκανε και θα έπρεπε να κάνει η Αριστερά που έχει γείωση με τον λαό.

Η Αριστερά, συνεχίζει με την ορθόδοξη πίστη στα ιερά και τα όσια της, χωρίς να έχει ενσωματώσει τις νέες συνθήκες, στις οποίες συμβάλλουν και τα τεχνολογικά άλματα.
Ο καπιταλισμός και η κεντροδεξιά, πλέον, την έχουν νικήσει παντού αλλά και στο επίπεδο της διανόησης και των νέων ιδεών.

Ένα απλό παράδειγμα, το σύνθημα της Γαλλικής Επανάστασης “Eλευθερία, ισότητα, αδελφοσύνη”, η καπιταλιστική Δεξιά είχε μεγαλύτερη επιτυχία στην κεφαλαιοποίηση της έννοιας της ελευθερίας απέναντι στον “Σταλινισμό”.

Στην Ελλάδα η κεντροδεξιά του κυρίου Μητσοτάκη, σε συνθήκες κρίσης άνοιξε τον κουμπαρά και μοίρασε επιδόματα φέρνοντας σε αμήχανη θέση τον ΣΥΡΙΖΑ. Προχώρησε περισσότερο θαρραλέα από το αναμενόμενο στα δικαιώματα της ΛΟΑΤΚΙ + κοινότητας.

Η «ύαινα» του νέοφιλευθερισμού που προέβλεπαν προεκλογικά το 2019 δεν εμφανίστηκε ποτέ… Οι ριζοσπάστες αριστεροί του ΣΥΡΙΖΑ έχουν χάσει την ουσία των προβλημάτων των πολιτών σε κεντρικά ζήτημα, αγοράς εργασίας ακόμα και της μετανάστευσης. Το κράτος πρόνοιας χρεοκόπησε, η αριστερά αλλά και η Σοσιαλδημοκρατία πλέον βρίσκεται σε κρίση χωρίς νέες ιδέες.
Δεν μπορούν να περιγράψουν πειστικά ένα μελλοντικό κράτος πρόνοιας, ασφάλειας και έναν σύγχρονο δημόσιο τομέα. Με αυταπάτες αναδιανομής του πλούτου χωρίς σχέδιο για τη δημιουργία του μάλλον δεν έχουν μέλλον…

Η Αριστερά στην Ευρώπη

Η Αριστερά στην Ευρώπη αναμφίβολα αποτελεί ένα ευρύ και πολυδιάστατο πολιτικό φάσμα. Αν και διαφοροποιείται από χώρα σε χώρα, υπάρχουν ορισμένα κύρια χαρακτηριστικά.

Στην πλειοψηφία των ευρωπαϊκών χωρών, η Αριστερά παρουσιάζεται ως μια πολιτική δύναμη που υποστηρίζει την κοινωνική δικαιοσύνη, την ισότητα, την αλληλεγγύη και την προστασία των εργαζομένων. Στηρίζει συχνά τον δημόσιο τομέα και προωθεί πολιτικές που αναδεικνύουν τους κοινωνικούς δικαιούχους, όπως οι φτωχοί, οι άνεργοι και οι μετανάστες.

Ωστόσο, η Αριστερά στην Ευρώπη είναι εξίσου διαφοροποιημένη. Υπάρχουν παραδείγματα αριστεράς κόμματα που είναι πιο ριζοσπαστικά και αγωνίζονται για μια σοσιαλιστική μεταστροφή της κοινωνίας, ενώ άλλα μπορεί να υποστηρίζουν ευρύτερες και πιο μετριοπαθείς ιδέες.

Ο μετασχηματισμός που σημειώθηκε στα ευρωπαϊκά αριστερά κόμματα κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας ήταν εμφανής. Οι προκλήσεις που παρουσιάζονται από την υπερβολική ανεργία, τη διαφθορά, τις ανισότητες και την οικονομική κρίση έχουν αναγκάσει την Αριστερά να επανεξετάσει τις ιδέες και τις στρατηγικές της.

Σε πολλές χώρες της Ευρώπης, η Αριστερά έχει βρεθεί αντιμέτωπη με σημαντικές προκλήσεις και διχοτομίες. Αυτές περιλαμβάνουν την προσαρμογή στις νέες πραγματικότητες της παγκοσμιοποίησης, της τεχνολογικής αλλαγής και της αλλαγής των κοινωνικών δομών.

Στην Ευρώπη, η Αριστερά ασκεί επίσης διάφορες ιδεολογίες και προσεγγίσεις. Από τον δημοκρατικό σοσιαλισμό και την κοινωνική δημοκρατία, μέχρι την επαναστατική αριστερά και τον οικολογικό σοσιαλισμό, η Αριστερά αγωνίζεται να προσφέρει λύσεις για τις κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρώπη.

Τέλος, η Αριστερά στην Ευρώπη πρέπει να αντιμετωπίσει και να περιορίσει την επιρροή των ακροδεξιών και των ακροαριστερών ιδεών και κομμάτων, που έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια.

Συνοψίζοντας, η Αριστερά στην Ευρώπη είναι ένα διαφοροποιημένο και πολυεπίπεδο φάσμα πολιτικών ιδεών και κινημάτων, που αγωνίζεται για μια κοινωνία πιο ισότιμη, δίκαιη και βιώσιμη. Οι αντικειμενικές συνθήκες και οι εσωτερικές δυνάμεις που διαμορφώνουν την Αριστερά σε κάθε χώρα επηρεάζουν την πορεία και την πολιτική της.
Η απουσία κυριαρχίας της Αριστεράς στην Ευρώπη μπορεί να εξηγηθεί μερικώς από διάφορες δομικές αδυναμίες που αντιμετωπίζει στη σύγχρονη παγκοσμιοποιημένη οικονομία. Ορισμένες από αυτές τις δομικές αδυναμίες περιλαμβάνουν:

1. Μεταβαλλόμενο πολιτικό τοπίο: Η παγκοσμιοποίηση και οι οικονομικές μεταβολές δημιουργούν πολιτικά περιβάλλοντα που απαιτούν νέες προσεγγίσεις και στρατηγικές. Η Αριστερά ίσως αντιμετωπίζει δυσκολίες στην προσαρμογή σε αυτήν την αλλαγή και να μην καταφέρνει να προσελκύσει νέους ψηφοφόρους.

2. Επικύρωση του νεοφιλελευθερισμού: Οι ιδέες του νεοφιλελευθερισμού κέρδισαν έδαφος στην Ευρώπη μετά τη δεκαετία του 1980 και το μοντέλο της κυρίαρχης νεοφιλελεύθερης αγοράς περιορίζει τον ρόλο και την επιιρροή του δημόσιου τομέα. Η Αριστερά, που συχνά έχει έμφυτη εμπιστοσύνη στον δημόσιο τομέα και στον κοινωνικό ρόλο του, μπορεί να αντιμετωπίζει εμπόδια να πραγματοποιήσει την ατζέντα της.

3. Διαίρεση της αριστεράς: Σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, η Αριστερά χωρίζεται σε πολλά κόμματα με διαφορετικές προσεγγίσεις και ατζέντες. Αυτή η διαίρεση μπορεί να αποδυναμώνει την ενότητα και την επίδραση της Αριστεράς στην πολιτική σκηνή.

4. Υπονόμευση της εργατικής τάξης: Με την τεχνολογική εξέλιξη, οι αλλαγές στην οικονομία έχουν μειώσει την ανάγκη για παραδοσιακή εργασία και έχουν αυξήσει την αβεβαιότητα στις εργασιακές συνθήκες. Η Αριστερά ίσως αντιμετωπίσει δυσκολίες στην προσέλκυση και συγκέντρωση υποστήριξης από την παραδοσιακή εργατική τάξη.

Φυσικά, αυτές είναι μόνο μερικές από τις πιθανές εξηγήσεις για τη μη κυριαρχία της Αριστεράς στην Ευρώπη και η κατάσταση μπορεί να διαφέρει από χώρα σε χώρα. Ωστόσο, η Αριστερά εξακολουθεί να ασκεί ισχυρή επιρροή σε ορισμένους τομείς για την αντιμετώπιση των προκλήσεων και παραμένει ζωτική και αναγκαία για την πορεία της Ευρώπης.

• Ευκλείδης Τσακαλώτος
• ΣΥΡIZA