Χρήστος Παπαδόπουλος στο newpost: «Όσο συγχέεται η ικανότητα με τη δημοσιότητα, το θέατρο κινδυνεύει να χάσει σε βάθος χρόνου την αυθυπαρξία του»

Τον ηθοποιό Χρήστο Παπαδόπουλο τον απολαύσαμε  στην σειρά «Άγιος Παϊσιος» στο MEGA αλλά και στην επιτυχημένη σειρά του Alpha «Αυτή η νύχτα μένει». Φέτος θα τον απολαύσουμε στην παράσταση «Ορφανά» σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου Μάκρκελλου στο θέατρο 104.

Ο Χρήστος Παπαδόπουλος μιλάει στο newpost και τη Λαμπριάνα Κυριακού, αρχικά για το ρόλο του και την παράσταση, για την ελληνική τηλεόραση και πώς επιδρά στο χώρο του θεάτρου. Μιλάει για τις επιπτώσεις του ιντερνετ στη ζωή μας και πως καθορίζει ακόμα και την πορεία ενός ανθρώπου στο χώρο.

Ποια είναι η υπόθεση του έργου «ΟΡΦΑΝΑ»; Υπάρχει σύνδεση με τη σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα;

Όχι μόνο με την ελληνική, θεωρώ πως τόσο η βία όσο και η βίαιη επανασύσταση της σύγχρονης κοινωνίας με τον συνεχώς μεταδιδόμενο –ως επιδημία- νεοφασισμό είναι ένα φαινόμενο δυστυχώς χωρίς σύνορα. Το αυγό του φιδιού έσπασε, μα το φίδι αποδείχτηκε Λερναία Ύδρα. Κι όσα κεφάλια κι αν κόψεις…

Κάπως έτσι και ο Ντένις Κέλι, στα Ορφανά, ξεδιπλώνει το ζήτημα της βίας και του εσωτερικευμένου -φαινομενικά- φασισμού ατάκα στην ατάκα, σκηνή τη σκηνή, αργά αργά και με χειρουργική μεθοδικότητα σε βάθος τεσσάρων σκηνικών πράξεων.

Η υπόθεση με λίγα λόγια, για να αποφύγω και τα spoilers, είναι η εξής: σε μια υποβαθμισμένη περιοχή του Λονδίνου, το δείπνο του Ντάνι και της Έλεν, για τον εορτασμό της δεύτερης εγκυμοσύνης της –το πρώτο τους παιδί, Σέιν, 9 ετών, βρίσκεται στη γιαγιά του-, διακόπτεται από την είσοδο του Λίαμ, αδερφού της Έλεν, ο οποίος είναι μούσκεμα στο αίμα.

Τα αρχικά συμπεράσματα για μια τυχαία αιματηρή συμπλοκή στα σκοτεινά δρομάκια της γειτονιάς τους ανατρέπονται από την αποκάλυψη ενός εγκλήματος με εξαιρετικά επίκαιρες συνιστώσες, που θα φέρει την οικογένεια ενώπιον δύσκολων αποφάσεων, ζωής και θανάτου, θα’ λεγε κανείς.

Είναι η δεύτερη συνεργασία σας με τον Κωνσταντίνο Μάρκελλο και με την ομαδα This Famous Tiny Circus. Πώς είναι η συνεργασία σας και η δουλειά του ως σκηνοθέτης;

Με τα τρομερά αυτά παιδιά, τους από πάντα φίλους μα δεν το ξέραμε, που έτυχε να συστηθούμε και να αναγνωρίσουμε ο ένας στον άλλο την κοινή μας ματιά για τον κόσμο που ζούμε, πρωτοσυνεργαστήκαμε πέρυσι, στην παράσταση «Χορευτική Πανούκλα». Εκεί, ο Κωνσταντίνος έγραψε 4 σκηνές-πιλότους ενός έργου που τελικά το ολοκλήρωσε on the go, το έγραψε «πάνω μας» που λέμε, όσο ο θίασος τον τροφοδοτούσε με ενέργεια, μουσική, διάθεση για το αυτοσχέδιο και κακό, πολύ κακό χιούμορ! Αυτή η ζωντανή και ζωηρή διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού, που οδήγησε τελικά σε ένα παρανοϊκά διασκεδαστικό παραστάσιμο σκηνικό γεγονός, με έκανε να τον εμπιστευτώ τυφλά ως οδηγό και συμπαίκτη. Και τελικά η εμπιστοσύνη για τον άλλον έγινε εμπιστοσύνη για τον εαυτό. Χρειαζόμαστε ανθρώπους σαν τον Κωνσταντίνο στο ελληνικό θέατρο, και δεν παινεύω αυτή τη στιγμή το σπίτι μου μην και πέσει να με πλακώσει –στην επόμενη κακοκαιρία ίσως συμβεί έτσι κι αλλιώς-, με μυαλό και σώμα που παιδεύεται καθημερινά, για να παιδεύσει, να λάβει, να δώσει πίσω εκ νέου και να (συν)δημιουργήσει.

Στην παράσταση υποδύεστε τον Λιάμ, του οποίου η εμφάνιση είναι καταλυτική για την πλοκή του έργου. Πείτε μας δύο λογο για τον ρόλο σας.

Ο Λίαμ είναι μια ματωμένη μπλούζα που στάζει λεκέδες στο πάτωμα του σπιτιού σου. Ύστερα τους πατάει και τους μεταφέρει παντού, ακουμπάει στα έπιπλα, στους τοίχους, στα ρούχα σου. Μέχρι να καθαρίσεις τον ένα λεκέ, άλλοι τρεις έχουν εμφανιστεί σε ανύποπτο χρόνο στα πιο ευαίσθητα και δυσπρόσιτα σημεία του σπιτιού. Μπαίνεις στο δίλημμα να τρέξεις πίσω του καθαρίζοντας ή να τον παρακολουθείς μπας και βγάλεις άκρη για την τακτική που ακολουθεί, η οποία είναι ανύπαρκτη, απρόβλεπτη, άρα διπλά επικίνδυνη. Αυτή η αλλοπρόσαλλη βία καλεί για μέτρα που οφείλουν να ληφθούν ώστε να μην πνιγεί στο αίμα η μέχρι πρότινος φιλήσυχη, φιλειρηνική μα και φιλάσθενη, ήδη τραυματισμένη γωνιά σου. Κι όταν κανένα μέτρο δεν αρκεί, σειρά παίρνει η αντι-βία. Οι επιλογές τότε όντως είναι ζωής και θανάτου. Πόσο μάλλον δε, όταν ο Λίαμ είναι αδερφός, φίλος, πατέρας, γιος, γείτονας, συνάδελφος κλπ. . Θέλει θάρρος και δουλειά πολλή, για να αντιμετωπιστεί στα ίσια και να κοπεί ένας τέτοιος ομφάλιος λώρος. Πόσο μάλλον αν στην άλλη του άκρη είναι ο ίδιος σου ο εαυτός.

Το χτίσιμο του ρόλου συνέβη μέσα στα μάτια, στα λόγια και στους ρυθμούς των άλλων δύο χαρακτήρων, της Έλεν (Ελένη Στεργίου) και του Ντάνι (Κωνσταντίνος Μάρκελλος). Η απρόβλεπτη και άτακτη φύση του Λίαμ ως στρατηγική επιβίωσης αντιμετωπίστηκε ως αποτέλεσμα εξωγενών παραγόντων που παιδιόθεν άναψαν κάποια φυτίλια μέσα στο σώμα του, τα οποία ήταν θέμα χρόνου να βρουν τον δρόμο τους προς την έκρηξη, δεδομένου του τραυματικού παρελθόντος και της έλλειψης ουσιαστικής ψυχοσωματικής φροντίδας. Ίσως αυτή η τελευταία παράμετρος, το αφρόντιστο τραύμα, να ήταν και το μονοπάτι που ακολούθησα τελικά, για να βαδίσω –με τη βοήθεια του Κωνσταντίνου και της Ελένης- όσο πιο κοντά γίνεται στα βήματα ενός Λίαμ.

Το χειμώνα συμμετείχατε στη σειρά «Αυτή η νύχτα μένει». Ήταν η πρώτη σας τηλεοπτική σειρά και πόσο σημαντική ήταν η εμπειρία αυτή:

Τσιγάρα, ποτά, μουσική, καλή παρέα και λογοπαίγνια που χαλάνε φιλίες!  Ήταν όντως η πρώτη μου τηλεοπτική συμμετοχή, μετά από ένα σύντομο πέρασμα από τον «Άγιο Παΐσιο» πρόπερσι, και ήρθε σε μια αρκετά δύσκολη στιγμή της ζωής μου στην Αθήνα και θέλω να ευχαριστήσω ξανά τον Θανάση Βλαβιανό για αυτό.

Η χαρά μου για τις νέες γνωριμίες και συνεργασίες, για τη μαθητεία πλάι σε εμπειρότερους/ες συναδέλφους, για τη χάραξη νέων δρόμων υποκριτικής αλλά και για τα τηλέφωνα της μαμάς που θα με ενημέρωνε ποια θεία από ποιο σόι «σε είδε χθες και σε καμάρωσε» ήταν μεγάλη και έτσι κύλησε το μεγαλύτερο μέρος της σεζόν. Φιλίες και λόγια που κρατώ ακόμη, σταματήματα στο δρόμο και ατάκες όπως «κιθαρίστας ή ντράμερ» και «άντε σπάσε ρε μ***κα» (γιατί είχα και το λουκ του Γαρδέλη), μουσικές που δεν ήξερα ότι θα γούσταρα ποτέ και λάτρεψα, και φυσικά τα οικονομικά κι επαγγελματικά οφέλη ενός τηλεοπτικού ρόλου που εμφανίζεται σε όλα σχεδόν τα επεισόδια. Σε αυτά θα σταθώ και δεν είναι λίγα.

Πλέον η τηλεόραση τροφοδοτείται από ηθοποιούς και του θεάτρου. Μελλοντικά, τι αντίκτυπο θα έχει αυτό στο θέατρο;

Δεν έχω ιδέα. Επίδαυρος live στον ΣΚΑΪ; Ρεβεγιόν με Τερζόπουλο; Χριστούγεννα με Μαρμαρινό και Ανάσταση με Κιτσοπούλου; Τα ύστερα του κόσμου; Κάποτε ήταν ο κανόνας το θέατρο να τροφοδοτεί την τηλεόραση και τον κινηματογράφο με ηθοποιούς. Πλέον, η τηλεόραση γεμίζει τα θέατρα με κοινό και όχι το ανάποδο, καθώς οι τηλεοράσεις είναι συνεχώς –και δυστυχώς- sold out.

Τυχαίο και λυπηρό παράδειγμα που ουδεμία σχέση έχει με πραγματικά πρόσωπα, είναι πολύ πιο πιθανό ο μέσος τηλεθεατής να επισκεφτεί το θέατρο της Οδού Κεφαλληνίας επειδή μια ηθοποιάρα του Λιβαθινού έπαιξε π.χ. στο Σασμό, παρά ένας θεατρόφιλος να ξεκινήσει Σασμό επειδή είδε και λάτρεψε την ίδια ηθοποιάρα στο θέατρο.

Έχω ακούσει και τον υπέροχο διάλογο: «είδα μια παράσταση σήμερα, έπαιζε αυτός κι αυτή κι εκείνος και κάτι άλλοι άγνωστοι» και ανάμεσα στους «αγνώστους» βρισκόταν ένας απ’ τους αγαπημένους μου «θεατρικούς» ηθοποιούς. Κι έτσι, μια τηλεοπτική συμμετοχή και η συνεπακόλουθη σοσιαλμιντιακή άνοδος τείνει να διευκολύνει πια την εύρεση εργασίας και στο θέατρο, ακριβώς επειδή ο ηθοποιός «τα φέρνει». Παράλληλα, δε, γίνεται πιο δύσκολη η ζωή των «μη τηλεοπτικών» ηθοποιών, οι οποίοι μάλιστα δεν μπορούν να έχουν και οικονομικές αξιώσεις χωρίς τηλεόραση.

Με βάση λοιπόν την εξίσωση: τηλεοπτικό=δημοφιλές=αξίζει να πάω θέατρο για τον/την/το τάδε=κέρδη, το θέατρο κινδυνεύει να χάσει σε βάθος χρόνου την αυθυπαρξία του, όσο συγχέεται η ικανότητα με τη δημοσιότητα, όσο γίνεται όλο και πιο σπάνιο η αξία να επιβραβεύεται με δημοφιλία και όλο και πιο σύνηθες η δημοφιλία να βαφτίζει τι είναι άξιο και τι όχι. Κι όταν γράφω «ικανότητα» και «αξία», δεν αναφέρομαι φυσικά μόνο στο υποκριτικό κομμάτι το οποίο, αν και έκδηλο, είναι δύσκολα μετρήσιμο μέγεθος. Τα βασικά «skills» που χωλαίνουν συνήθως είναι αυτά της υγιούς συνεργασίας και του ευγενούς ανταγωνισμού, αυτού που ωθεί τη νιότη να μάθει από την εμπειρία, η οποία με τη σειρά της τείνει γενναιόδωρα το χέρι, χωρίς να ουρεί τριγύρω ορίζοντας την περιοχή της.

Μπορεί να γίνομαι λίγο πικρός, μα τα μάτια μας βλέπουν πολλά, τα αυτιά μας ακούν ακόμη περισσότερα, και εν τέλει, κάτι νύχτες που τρωγόμαστε με τα ρούχα μας, που βλέπουμε τα stories των «πετυχημένων» ιντερνετικών μας φίλων και διαπραγματευόμαστε την αξία μας ως επαγγελματίες μόνο και μόνο επειδή δεν μας «έκατσε» τίποτα τηλεοπτικό ή δεν μας επέλεξαν στην τάδε ακρόαση, μπορούμε κοιτώντας προς τα έξω να φέρουμε αυτό το βάρος στο πραγματικό του ύψος και να δούμε συλλογικά τι μπορούμε να κάνουμε για την αξιοκρατία και το δίκαιο κριτήριο στην τέχνη. Στην τελική, δεν αφορά εμένα κι εσένα, αφορά εμάς.

Αν πάλι κοιτάξω τη θετική πλευρά των πραγμάτων, σαν τους Monty Python επάνω στους σταυρούς, μόνο ευχάριστη είναι η αξιοποίηση νέων προσώπων στην τηλεόραση και στο θέατρο, με όρεξη για δουλειά, έρευνα, με αθωότητα και πάνω απ’ όλα νεανικό και ανανεωτικό συνεργατικό ήθος. Η παθογένεια τρελαίνεται για γνώριμα εδάφη, λατρεύει τα κατεστημένα που δε σπάνε, τους κύκλους που δεν ανοίγουν για να κάνουν χώρο για τον άλλο. Εκεί γονιμοποιείται και κατακάθεται και εμφανίζεται με διάφορα κοστούμια πια: βιασύνη, προχειρότητα, φωνές, βωμολοχίες, παραβιάσεις ιδιωτικότητας, σεξισμός, μείωση, χειρισμός, σνομπισμός και άλλα εξωτικά φυτά που ευδοκιμούν-παρασιτούν στο αγαπημένο μας σαρκοφάγο τροπικό καλλιτεχνικό δάσος. Δεν ήρθε ξαφνικά η εξυγίανση του χώρου, επειδή έτυχε να αρρωστήσει απότομα όλη η υπόλοιπη χώρα.

Μπορώ εδώ να κάνω κι ένα έξτρα σχόλιο για τα «Ορφανά», αν και δεν ταιριάζει σε αυτήν ερώτηση με μια πρώτη ματιά. Πρόκειται για ένα κείμενο που μπορεί συν τοις άλλοις να καταδείξει συμπεριφορές οι οποίες κοινωνικά δεν καταλογίζονται ούτε καταδικάζονται ως βία, κι όμως είναι. Αχνές, ύπουλες, ενοχλητικές μορφές της, με πολύ πικρή επίγευση.

Ποια είναι τα μελλοντικά σας σχέδια

Τα «Ορφανά» θα συνεχίσουν να ανοίγουν τις πόρτες του σπιτιού τους στο 104 κάθε Σάββατο και Κυριακή μέχρι 12 Νοέμβρη, στις 22 Οκτώβρη ανεβαίνει στο θέατρο Τζένη Καρέζη το «Δεντρόπαιδο», ένα έργο περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης για όλη την οικογένεια, σε σκηνοθεσία Μιχάλη Σιώνα που συνεργαζόμαστε πρώτη φορά και είναι μεγάλη μου χαρά γιατί τον θαυμάζω από τα χρόνια της Θεσσαλονίκης, και τέλος, 23 Οκτώβρη στο θέατρο Σταθμός του Μάνου Καρατζογιάννη, εισβάλλω –χωρίς αίματα αυτή τη φορά- στον Ταρτούφο του Γιάννη Νταλιάνη που θα παίξει για 2^η σεζόν. Ορφανά – φασισμός, Δεντρόπαιδο – η φύση σε κίνδυνο, Ταρτούφος – τοξικά ντεμέκ ενάρετα αρσενικά εν δράσει. Ένα δυνατό τρίπτυχο από triggers της καθημερινότητας, και τρεις σύντομοι πλαγιότιτλοι για το πρόσφατο greek summer κι όχι μόνο.

Το μακρινό μέλλον είναι πάντα άγνωστο, απρόσιτο και δεν έχει τόση πλάκα ο κλαυσίγελος για αυτό σε εμβρυική στάση κάθε μέρα. Οπότε σχέδια γιοκ, γιατί θα γελάσει και το παρδαλό κατσίκι στο τέλος. Αν μπορώ να κάνω μια ευχή, είναι να καταφέρει φέτος η οικογένειά μου να έρθει σύσσωμη –από Ροδόπη μεριά- σε μια παράσταση και μετά να βγούμε για τσίπουρα όλοι μαζί. Μου λείπουν, το ξέρουν, θα γίνει.

• θέατρο 104
• Οργανά
• Χρήστος Παπαδόπουλος