«Δραπετεύει» από το lockdown το λιανεμπόριο: Το σχέδιο για άνοιγμα της αγοράς – Πώς θα ψωνίζουμε με Click in shop

Πολύ πιθανό μοιάζει το άνοιγμα του λιανεμπορίου, από την Δευτέρα 18 Ιανουαρίου μετά το σήμα που έδωσε ο πρωθυπουργός. Την ίδια στιγμή, το Περιφερειακό Επιμελητηριακό Συμβούλιο (ΠΕΣ) Αττικής δίνει διευκρινήσεις για τον τρόπο λειτουργίας των καταστημάτων με τη μέθοδο του «click in shop».

Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα, όλες οι προτάσεις, είναι στο τραπέζι και εξετάζονται από την επιτροπή των εμπειρογνωμόνων, με την συνεδρίαση της Παρασκευής να θεωρείται κρίσιμη για τις αποφάσεις που θα ληφθούν.

Τα θετικά επιδημιολογικά δεδομένα των τελευταίων ημερών και η πρόθεση της κυβέρνησης να επανέλθει η απαραίτητη ισορροπία στην οικονομική δραστηριότητα φαίνεται πως οδηγούν στην επαναλειτουργία της αγοράς.

Το σχέδιο της κυβέρνησης για το άνοιγμα του λιανεμπορίου, περιλαμβάνει και την μέθοδο του click away  και του Click in shop, για τα καταστήματα ένδυσης, υπόδησης και χρυσοχοΐας. Οι κλάδοι αυτοί,  επιλέχθηκαν να λειτουργήσουν με παράδοση εντός του καταστήματος, λόγω της φύσης των προϊόντων – χρειάζονται δοκιμή – αλλά και του μεγάλου πλήγματος που έχουν δεχθεί.

«Όλες οι προτάσεις στο τραπέζι»

«Εμείς στο υπουργείο Ανάπτυξης έχουμε οριστικοποιήσει ότι την Παρασκευή η επιτροπή θα αποφασίσει, αφού λάβει υπόψιν όλα τα επιδημιολογικά δεδομένα και αυτά που έχουμε προτείνει εμείς ως πιθανή έναρξη της αγοράς, όπως είναι το click away, κάτι που ανέφερε και χθες ο πρωθυπουργός», είπε χαρακτηριστικά ο αναπληρωτής υπουργός Ανάπτυξης, Νίκος Παπαθανάσης.

Μιλώντας στο ραδιόφωνο του Real FM, τόνισε πως εξάλλου πως «υπάρχει πιθανότητα να δοθεί η δυνατότητα να λειτουργήσουν και με ραντεβού τα καταστήματα, αυτό δεν είναι σίγουρο όμως. Αυτές οι προτάσεις είναι στο τραπέζι. Το τι θα αποφασίσει η επιτροπή θα πρέπει να το περιμένουμε».

«Η Παρασκευή είναι η κρίσιμη ημέρα. Κάθε Παρασκευή οι προτάσεις κατατίθενται και από εκεί και πέρα γίνεται συζήτηση. Στο τέλος καταλήγουν οι επιστήμονες σε μια πρόταση που τελικά ο πρωθυπουργός λαμβάνει η οποία και ανακοινώνεται στις 6 το απόγευμα από τον αρμόδιο υφυπουργό Πολιτικής Προστασίας» πρόσθεσε.

Το σχέδιο για τη λειτουργία του λιανεμπορίου

Σε κάθε περίπτωση, το σχέδιο είναι να λειτουργήσει η αγορά με ραντεβού.

«Πέραν του click away, συζητείται να λειτουργήσει η αγορά με ραντεβού εντός του καταστήματος. Πάντα όμως μιλάμε με ραντεβού. Και το click away είναι με ραντεβού και η είσοδος στο κατάστημα θα είναι με ραντεβού με την ίδια διαδικασία που είχαμε περιγράψει. Υπάρχει πρόβλεψη τι κινητικότητα θα δημιουργήσει το κάθε μέτρο που προστίθεται και οι ειδικοί θα αποφασίσουν ποιο μέτρο χωρά» σημείωσε ο κ. Παπαθανάσης.

Στο ίδιο μήκος κύματος ο γενικός γραμματέας Εμπορίου, Παναγιώτης Σταμπουλίδης, υπογράμμισε : «Το σχέδιο μας που θα διευκολύνει και τους ειδικούς, αλλά και την αγορά να πάρει ξανά μπροστά, είναι να ανοίξουν τα καταστήματα με παράδοση εκτός (click away), όπως ίσχυε πριν τις γιορτές.

Kαι η ένδυση, η υπόδηση και η χρυσοχοΐα να λειτουργήσει με ραντεβού και αγορά μέσα από το κατάστημα, καθώς με το click away ο τζίρος σε αυτούς τους κλάδους ήταν μικρός».

Όπως ανέφερε, μιλώντας στον Σκάι, η συγκεκριμένη πρόταση θα συζητηθεί το αργότερο την Παρασκευή σημειώνοντας ότι «η οικονομία χρειάζεται να αναπνεύσει και η αγορά εκπέμπει SOS».

Ενδεχόμενο νέων μέτρων κυκλοφορίας

Το άνοιγμα της αγοράς, βρίσκει σύμφωνους αρκετούς επιστήμονες που τονίζουν ωστόσο ότι χρειάζεται να γίνει με πολύ προσοχή και με αυστηρή τήρηση των μέτρων.

Δεν αποκλείεται εξάλλου αυτό να συνοδευτεί και από μέτρα για τον περιορισμό της κινητικότητας.

«Αν χρειαστεί θα υπάρξουν και μέτρα για την κινητικότητα», τόνισε ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου Αθανάσιος Εξαδάκτυλος, λέγοντας ότι πρέπει να ανοίξουν τα καταστήματα για να στηριχθεί η μεσσαία τάξη. «Αν είναι να κάνουμε ένα βήμα, το βήμα θα είναι αυτό», είπε.

Με το click away δεν υπήρξε ιδιαίτερη επιβάρυνση τις ημέρες των γιορτών και τα στοιχεία αυτά θα τα έχουμε προσεχώς, σημείωσε ο κ. Εξαδάκτυλος, μιλώντας στον Σκάι, ενώ σχετικά με το click inside, είπε πως επί του πρακτέου είναι το ίδιο με την αγορά τροφίμων στο σουπερμάρκετ. Επίσης, είναι πολύ πιθανό στις «κόκκινες» περιοχές να υπάρξει ειδικό καθεστώς για το άνοιγμα της αγοράς, ανέφερε ο κ. Εξαδάκτυλος. «Δεν μπορούμε να κάνουμε πολλά βήματα ταυτόχρονα. Δεν έχουμε ξεπεράσει το πρόβλημα. Δεν υπάρχει καμία δραστηριότητα, η οποία δεν επιτείνει τη μετάδοση του ιού. Σε οποιοδήποτε άνοιγμα περιμένουμε την επιβάρυνση της επιδημιολογικής εικόνας», όπως είπε.

Εάν τα στοιχεία στη συνεδρίαση της Παρασκευής είναι παρόμοια με τα σημερινά, τότε θα υπάρξει το «πράσινο φως» είτε για το άνοιγμα του λιανεμπορίου είτε για γυμνάσια και λύκεια, σύμφωνα με τον καθηγητή Λοιμωξιολογίας και μέλος της επιτροπής ειδικών του υπουργείου Υγείας Νίκο Σύψα.

«Αν τα στοιχεία που μας παρουσιάσουν οι επιδημιολόγοι κατά τη συνεδρίαση της Παρασκευής είναι παρόμοια με αυτά που επικρατούν σήμερα, νομίζω ότι τότε μπορούμε να κάνουμε το επόμενο βήμα. Το πρώτο ήταν τα δημοτικά, το δεύτερο θα είναι είτε το λιανεμπόριο (ένδυση-υπόδηση) είτε οι επόμενες τάξεις της εκπαίδευσης. Και τα δύο θα έχουν παρόμοιο επιδημιολογικό φορτίο. Όχι όμως και τα δύο. Η τακτική μας είναι ότι ανοίγουμε ένα βήμα τη φορά. Όλα αυτά όμως, υπό την προϋπόθεση ότι τα στοιχεία της Παρασκευής θα το επιτρέπουν», επισήμανε.

«Οι κόκκινες περιοχές θα παραμείνουν εκτός ανοίγματος, σε περιοχές με μεγάλο επιδημιολογικό φορτίο δεν μπορούμε να έχουμε κινητικότητα πληθυσμού, που σημαίνει διασπορά, δηλαδή πίεση στο ΕΣΥ. Εξαίρεση τα σχολεία για ευνόητους λόγους. Δεν μπορούμε να παραμείνουμε κλειστοί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Κάνουμε εκτίμηση κινδύνου αναλόγως των οφελών και των κινδύνων», σημείωσε. Οπως επισήμανε ο καθηγητής, «ό,τι και να κάνουμε έχει ρίσκο, και οποιαδήποτε εισήγηση κάνουμε μπορεί να ανακληθεί, αν επιδεινωθούν τα επιδημιολογικά δεδομένα. Το ρίσκο είναι ο πολίτης που θα συνωστισθεί, θα φύγει από το σπίτι και θα πάρει το μετρό για να πάει στο κατάστημα… Αυτό σημαίνει κινητικότητα».

Μιλώντας στον ΣΚΑΪ ο καθηγητής Γενετικής στην Ιατρική Σχολή της Γενεύης Μανώλης Δερμιτζάκης ανέφερε ότι «ένας από τους λόγους που λέμε ότι είναι καλό να ανοίξουν κάποιες δραστηριότητες, είναι γιατί η διοχέτευση της δραστηριότητας των ανθρώπων είναι καλύτερο να γίνει συντεταγμένα και ελεγχόμενα, όπως το να πάει κάποιος να ψωνίσει σε ένα μαγαζί με ραντεβού, σε αντίθεση με το να βγει να πάει να δει τον φίλο του στο σπίτι. Το ίδιο λέω και για τα σχολεία. Οι έφηβοι δεν υπάρχει πιθανότητα να μην πάνε ο ένας στο σπίτι του άλλου. Πιστεύω ότι ταυτόχρονα με το λιανεμπόριο πρέπει να ανοίξουν και Γυμνάσια-Λύκεια, γιατί αν γίνονται μεταδόσεις μεταξύ των εφήβων, γίνονται ήδη. Δεν είναι καλύτερα να συναντιούνται στο σχολείο με μάσκες συντεταγμένα; Η κινητικότητα από μόνη της παρόλο που έχει μια συσχέτιση με τις μεταδόσεις, δεν είναι πάντα το ίδιο. Αυτό που θέλουμε να πετύχουμε είναι αύξηση κινητικότητας με δυσανάλογα μικρή αύξηση των μεταδόσεων. Οι νόμιμες δραστηριότητες ελέγχονται. Αυτές όμως που είναι άφαντες και παράνομες δεν μπορούμε να τις ελέγξουμε».

Σε ό,τι αφορά στην εστίαση, ο κ. Δερμιτζάκης επισήμανε ότι δεν πρέπει να τη συνδέουμε μόνο με τα μπαρ. «Εάν η εστίαση μπορεί να εξυπηρετήσει μόνο σε εξωτερικούς χώρους και με θερμάστρες, τις οποίες διαθέτει ούτως ή άλλως λόγω των καπνιστών, μπορούμε να συζητήσουμε για το άνοιγμα της σε τρεις εβδομάδες. Μόνο έξω όμως», υπογράμμισε.

«Θέμα πολιτικό και οικονομικό» χαρακτήρισε η Αθηνά Λινού, καθηγήτρια Επιδημιολογίας Ιατρικής Σχολής πανεπιστημίου Αθηνών, το άνοιγμα, μιλώντας στο Mega, σημειώνοντας ότι θα πρέπει να το εξετάσουν προσεκτικά οι υπεύθυνοι και «να δουν για κάθε αλλαγή τι μέτρα επιπλέον μπορούμε να πάρουμε ώστε ό,τι πρόβλημα προκληθεί να αντικατασταθεί από κάποιο άλλο μέτρο». Η μείωση που παρατηρείται σε διασωληνωμένους και θανάτους δεν αντικατοπτρίζει την περίοδο των εορτών, υπογράμμισε η καθηγήτρια και σημείωσε ότι χρειάζεται προσοχή σε ενδεχόμενο άνοιγμα. «Η μείωση στους διασωληνωμένους και στους θανάτους είναι πριν τα Χριστούγεννα».

Πώς θα ψωνίζουμε με Click in shop

Την ίδια ώρα, διευκρινήσεις για τον τρόπο λειτουργίας των καταστημάτων με τη μέθοδο του «click in shop» δίνει το Περιφερειακό Επιμελητηριακό Συμβούλιο (ΠΕΣ) Αττικής, ενόψει της πιθανής επαναλειτουργίας των καταστημάτων ένδυσης, υπόδησης και των κοσμηματοπωλείων με αυτήν τη μέθοδο από την προσεχή Δευτέρα 18 Ιανουαρίου.

Οι πληροφορίες με τη μορφή ερωτήσεων-απαντήσεων έχουν ως εξής:

1. Ποιο είναι το βασικό χαρακτηριστικό του click in shop;

Πρόκειται για αγορές εντός του καταστήματος με ραντεβού. Από τις «αγορές εκτός» θα επιτρέπονται οι «αγορές εντός» με τον πελάτη να μπαίνει κανονικά εντός του καταστήματος κατόπιν ραντεβού και να αγοράζει το είδος που έχει επιλέξει, έχοντας και τη δυνατότητα δοκιμής του.

2. Θα μπορεί να διαλέγει όποιο προϊόν θέλει ο πελάτης;

Ο καταναλωτής θα μπορεί να επιλέγει το προϊόν που θέλει να αγοράσει και θα μπορεί να το έχει «δεσμεύσει» είτε τηλεφωνικά είτε μέσω διαδικτύου, ενώ θα μπορεί ό,τι άλλο διαλέξει να το δοκιμάσει προ αγοράς, περιορίζοντας όμως την παραμονή του στο κατάστημα στον προβλεπόμενο χρόνο.

3. Επιτρέπεται η δοκιμή των προϊόντων με το click inside;

Ναι, θα επιτρέπεται η δοκιμή προ αγοράς, ελαχιστοποιώντας έτσι το πρόβλημα αλλαγής του. Η έλλειψη δοκιμής ήταν από τους λόγους που οι καταναλωτές απέφευγαν να αγοράσουν ρούχα και παπούτσια με το click away έναντι άλλων αγορών προϊόντων, που δεν απαιτείται δοκιμή.

4. Θα μπορεί να αλλάξει ο καταναλωτής το προϊόν;

Ναι, αλλά και πάλι αυστηρά με ραντεβού. Ο καταναλωτής θα μπορεί να αλλάξει το προϊόν και να παραλάβει ένα άλλο. Όλα τα δικαιώματα επιστροφής και εγγύησης που έχει ο καταναλωτής εξακολουθούν να ισχύουν κανονικά.

5. Θα μπορεί να πληρώσει με μετρητά;

Ναι, στο όριο μετρητών των 500 ευρώ, που επιτρέπεται. Είναι ένα επιπρόσθετο πλεονέκτημα του click in shop σε σχέση με το click away, το οποίο λειτουργεί σχεδόν αποκλειστικά με κάρτα και e-banking. Σημειώνεται, ότι το click in shop διευκολύνει τη διαδικασία συναλλαγής, αφού ο καταναλωτής, εφόσον μπαίνει στο κατάστημα, θα μπορεί να πληρώνει με την παραδοσιακή μέθοδο στο ταμείο.

6. Θα υπάρχουν περιορισμοί;

Ασφαλώς, ανάλογα με την επιφάνεια του καταστήματος και τον αριθμό των εργαζομένων θα πρέπει να προγραμματίζονται τα ραντεβού, ώστε να αποφεύγεται συνωστισμός. Η αναμονή πελατών εντός του καταστήματος, πέραν αυτών που θα έχουν προγραμματισμένο ραντεβού, θα απαγορεύεται. Σχετικά με τον μέγιστο επιτρεπόμενο αριθμό ατόμων ανά κατάστημα προβλέπονται τα εξής:

– Σε καταστήματα έως 20 τετραγωνικά μέτρα επιτρέπονται συνολικά 4 άτομα, δηλαδή εργαζόμενοι και πελάτες.

– Σε καταστήματα από 20 έως 100 τ.μ. επιτρέπονται 4 άτομα, συν 1 άτομο ανά 10 τ.μ. για την επιφάνεια από 20 έως 100 τ.μ.

– Σε καταστήματα άνω των 100 τ.μ. επιτρέπονται 12 άτομα, συν 1 άτομο ανά 15 τ.μ. για την επιφάνεια άνω των 100 μέτρων.

7. Θα υπάρχουν και χρονικοί περιορισμοί;

Ναι, άλλωστε στόχος της κάθε επιχείρησης είναι η ταχύτερη δυνατή εξυπηρέτηση του πελάτη στον δυνατόν συντομότερο χρόνο που θα περιλαμβάνει την είσοδο, τη δοκιμή του προϊόντος, την πληρωμή και την έξοδο από το κατάστημα.

8. Θα εφαρμοστεί η νέα μέθοδος αγορών σε όλη τη διάρκεια των εκπτώσεων;

Οι χειμερινές εκπτώσεις έχουν ξεκινήσει ήδη από τις 11 Ιανουαρίου, αλλά η διάρκεια εφαρμογής της νέας μεθόδου θα εξαρτηθεί από τα υγειονομικά δεδομένα. Ο εμπορικός κόσμος προσδοκά στις χειμερινές εκπτώσεις για να ξεπουλήσει το χειμερινό εμπόρευμα και θα προσπαθήσει να διασφαλίσει όλα τα απαραίτητα μέτρα προστασίας και τους κανόνες λειτουργίας του click in shop.

9. Θα επιτραπεί το click in shop σε όλα τα εμπορικά καταστήματα;

Όχι, έχει αποσαφηνιστεί πως αρχικά θα επιτραπεί στα καταστήματα ένδυσης και υπόδησης καθώς και στα κοσμηματοπωλεία, που έχουν πληγεί περισσότερο το διάστημα της πανδημίας. Όλα τα υπόλοιπα εμπορικά καταστήματα θα συνεχίσουν τη λειτουργία τους με το click away.

10. Θα επιτραπεί το click in shop και στα μεγάλα εμπορικά κέντρα;

Δεν έχει απαντηθεί ακόμα και δεν θεωρείται δεδομένο για να μη δημιουργηθούν προϋποθέσεις συνωστισμού σε κλειστούς χώρους. Το click away έχει επιτραπεί στα κλειστά εμπορικά κέντρα μόνο για κεντρική διαχείριση των παραδόσεων. Το click in shop δεν είναι εύκολο να εφαρμοστεί στα mall, καθώς, εάν τα καταστήματα λειτουργήσουν με τη μέθοδο των ραντεβού, τίθεται το ερώτημα κατά πόσο μπορεί να ελεγχθούν η είσοδος και ο χρόνος παραμονής στο εμπορικό κέντρο όσων θα επιδεικνύουν το μήνυμα που θα αποδεικνύει ότι έχουν κλείσει κάποιο ραντεβού.

11. Οι εμπορικές επιχειρήσεις που θα λειτουργήσουν με το click in shop θα εξακολουθούν να θεωρούνται πληττόμενες;

Ναι, αφού δεν πρόκειται για επιστροφή στην κανονικότητα. Ειδικά για το δίμηνο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου έχει γίνει σαφές πως ισχύουν οι ρυθμίσεις για τα ενοίκια, τις αναστολές συμβάσεων εργασίας και την επιστρεπτέα προκαταβολή.

Ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ και του ΠΕΣ Αττικής, Βασίλης Κορκίδης, δήλωσε σχετικά: «Σωστά προτάθηκε -και αναμένεται εντός της εβδομάδας να επιβεβαιωθεί και επίσημα- από την κυβέρνηση το προσεκτικό άνοιγμα του λιανεμπορίου. Στα καταστήματα ένδυσης και υπόδησης, το ραντεβού με τον πελάτη εντός καταστήματος δίνει τη δυνατότητα να δουλέψουν, αφού στις εκπτώσεις το ενδιαφέρον των καταναλωτών επικεντρώνεται σε αυτές τις δύο δραστηριότητες.

Εκπτώσεις χωρίς ανοικτά καταστήματα δεν νοούνται, ενώ ρούχα και παπούτσια, εάν δεν δοκιμαστούν, δύσκολα πωλούνται και αγοράζονται. Οι χειμερινές εκπτώσεις, υπό τις προϋποθέσεις του click in shop, μπορούν να βοηθήσουν τις πληττόμενες επιχειρήσεις του λιανικού εμπορίου και να απομακρύνουν τον ορατό κίνδυνο πτωχεύσεων και ανεργίας.

Τα εμπορικά καταστήματα, σύμφωνα και με τους ειδικούς, τηρούν κάθε αναγκαίο μέτρο ασφάλειας και δικαίως θα επιτραπεί να λειτουργήσουν με κάποιο τρόπο, πριν καταλήξουν οριστικά στις μεγάλες παράπλευρες απώλειες της πανδημίας».

• lockdown
• κορωνοϊός
• λιανεμπόριο