Εργασιακά ώρα μηδέν: Οι «γκρίζες» ζώνες απολύσεων, 8ώρου, τηλεργασίας και υπερωριών – Τι λέει στον Alpha 98,9 ο Εργατολόγος Γ. Κουτσούκος

«Βρισκόμαστε μπροστά σε μία νέα πραγματικότητα τόσο εργασιακό όσο και στο ασφαλιστικό πεδίο. Γιατί και στο συνταξιοδοτικό νομίζω ότι το επόμενο διάστημα θα γίνουμε κοινωνοί νέων μεταβολών και μεταρρυθμίσεων και είναι κάτι που ίσως ακολουθήσει στη συνέχεια», είπε στην εκπομπή «Χωρίς Μάσκα» με τον Νίκο Παναγιωτόπουλο στον Alpha 98,9 ο εργατολόγος Γιώργος Κουτσούκος παρουσιάζοντας τις «γκρίζες» ζώνες των αλλαγών στα εργασιακά.

«Εγώ θα εντόπιζα ως βασικά σημεία του νομοσχεδίου πρώτον, τη δυνατότητα διευθέτησης του χρόνου εργασίας δηλαδή τη δυνατότητα να αυξάνονται οι ώρες στην πενθήμερη απασχόληση από οκτώ έως και δέκα γιατί εκεί μπαίνει το πλαφόν. Φυσικά η αύξηση αυτή στη συνέχεια θα γίνεται κάποια φόρμουλα ούτως ώστε να συμψηφίζονται οι παραπάνω ώρες με εναλλακτικούς τρόπους όπως πχ με μία μείωση του ωραρίου ή με κάποια επιπλέον ρεπό ή με αύξηση των ημερών αδείας. Δηλαδή θα βρεθεί μία τέτοια φόρμουλα ούτως ώστε μέσα σε ένα διάστημα εξαμήνου ο μέσος όρος να είναι πραγματικά οκτώ ώρες στην πενθήμερη εργασία. Το δεύτερο σημαντικό σημείο του νομοσχεδίου είναι σίγουρα και η αύξηση των υπερωριών. Να θυμίσουμε στον κόσμο ότι οι προβλεπόμενες ανώτατες ώρες είναι στον κλάδο της βιομηχανίας 96 και στους υπόλοιπους κλάδους 120, αυτό λοιπόν είναι το μάξιμουμ των υπερωριών. Από εκεί και πέρα το νομοσχέδιο πραγματεύεται την αύξηση των ωρών αυτών με έως και 150. Είναι μία ιδιαίτερα σημαντική αύξηση αυτή. Βέβαια τελεί υπό την εγγύηση ότι όλες αυτές οι ώρες θα μεταφράζονται, θα εξαργυρώνονται για τον εργαζόμενο σε αμοιβή σύμφωνα με τα προβλεπόμενα. Ικανοποιητικές (αμοιβές); Θα μου επιτρέψετε να έχω αμφιβολίες γιατί όταν ακριβώς το ημερομίσθιο μειώνεται σημαντικά και οι ατομικές συμβάσεις στη συντριπτική πλειοψηφία αφορούν κατώτατα όρια καταλαβαίνεται ότι οι προσαυξήσεις αυτές δεν θα έχουν τις αποδώσεις του παρελθόντος οπότε εκεί υπάρχει μία σοβαρή αμφισβήτηση κατά πόσο θα ωφελεί τον εργαζόμενο», τόνισε.

Για το οκτάωρο και ενδεχόμενη καταστρατήγησή του στην πράξη σημείωσε: «Να πω ότι είναι ένα πάρα πολύ λεπτό σημείο αυτό διότι όπως αφήνεται από το νομοσχέδιο να φανεί αυτό θα αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ των δύο μερών. Φυσικά αυτό το οποίο έσπευσε να διευκρινίσει ο υπουργός είναι πως σε περίπτωση άρνησης του εργαζομένου και σε περίπτωση απόλυσης του τότε η απόλυση αυτή θα είναι παράνομη. Αυτό είναι καλό στη θεωρία αλλά στην πράξη επειδή ακριβώς οι εργατικές – εργασιακές σχέσεις είναι πάρα πολύ ευαίσθητες το τελευταίο διάστημα και ο εργαζόμενος είναι υπό δεινή θέση (…) καταλαβαίνουμε όλοι ότι πραγματικά εύκολα θα υπάρξει ευελιξία να πάει το οκτάωρο στο δεκάωρο και αυτό που όλοι φοβούνται είναι πραγματικά η καθιέρωσή του από ένα σημείο και μετά. Αυτό προϋποθέτει αυστηρό έλεγχο».

«Γίνεται πάρα πολύ ελαστικό. Ωστόσο, όπως είπαμε και πριν αυτό αφήνεται στη βούληση των δύο μερών. Δηλαδή, θα πρέπει τα δύο μέρη, ο εργοδότης και ο εργαζόμενος, είτε με τη μορφή κάποιας επιχειρησιακής σύμβασης, είτε στα πλαίσια της ατομικής σύμβασης δηλαδή ο εργαζόμενος να το αποδεχθεί ρητώς στη σύμβαση που θα υπογράψει να υπάρξει δηλαδή μια συμφωνία στην επέκταση του οκταώρου και αυτό είναι μία δικλείδα που ουσιαστικά προβλέπεται στο εν λόγω νομοσχέδιο. Δηλαδή ο εργαζόμενος προστατεύεται στο κομμάτι αυτό υπό την έννοια ότι εκείνος έχει το δικαίωμα να αρνηθεί», συμπλήρωσε.

«Ουσιαστικά, με τον τρόπο αυτό νομιμοποιείται ασφαλώς η επέκταση, δημιουργείται, εισάγεται αυτή η ελαστικότητα στη σχέση εργασίας και προφανώς επειδή το ένα μέρος είναι ο εργοδότης, είναι αυτός που υπερισχύει στη σχέση αυτή πραγματικά του δίνεται ένα ισχυρό πάτημα να το καθιερώσει. Όμως δεν πρέπει να αφήσουμε και την εντύπωση – γιατί δεν θα ήταν σωστό αυτό – ότι και ο εργαζόμενος δεν έχει άμυνα απέναντι σε αυτό. Η μεταβολή των σχέσεων εργασίας του ερήμην του, ακόμα και η απόλυσή του μπορούν να ελεγχθούν μέσα στο δικαστήριο. Δεν σημαίνει ότι ο εργαζόμενος είναι ανοχύρωτος μπροστά στην αυθαιρεσία του εργοδότη», εξήγησε ακόμα.

Σε σχέση με τις απολύσεις, ιδίως την μη επιβολή ορίου στις καταχρηστικές και στην κατάργηση των επαναπροσλήψεων σημείωσε: «Πράγματι εκεί θα πρέπει να διευκρινιστούν πάρα πολλά σημεία. Είναι απαραίτητο να διευκρινιστούν, είναι υποχρεωτικό να διευκρινιστούν διότι αφήνονται κάποια πράγματα με ένα τρόπο γενικό και αόριστο. Δείχνουν μία διερευνητική πρωτοβουλία. Εγώ θα σταθώ μονάχα – γιατί αυτό αξίζει να σχολιαστεί – στο κομμάτι της απόλυσης ότι πράγματι εδώ ο εργαζόμενος έχει δικαίωμα αντί να ζητήσει την επαναπρόσληψή του να ζητήσει μία αστική αποζημίωση και αυτό δεν σας κρύβω ότι είναι προς τη σωστή κατεύθυνση ιδίως στις περιπτώσεις που η σχέση των δύο μερών έχει διαρραγεί σε τέτοιο βαθμό που δεν μπορεί να συνεχιστεί. Το βλέπουμε κατά κόρον στις υποθέσεις μας ότι έχει σπάσει, έχει ραγίσει το γυαλί. Ο εργαζόμενος δεν μπορεί να γυρίσει πίσω γιατί απλούστατα δεν υπάρχει σχέση εμπιστοσύνης και έχει κλονιστεί. Νομίζω ότι είναι προς τη σωστή κατεύθυνση το μέτρο αυτό».

«Το κομμάτι που παραμένει ‘γκρίζο’ είναι το κομμάτι τις τηλεργασίας. Πραγματικά η τηλεργασία έχει πάρει τεράστιες διαστάσεις λόγω και της πανδημίας. Έχει επεκταθεί και κανένας δεν μπορεί να παραγνωρίζει ότι ασφαλώς έχει και πλεονεκτήματα. Πρέπει να μπουν αυστηροί κανόνες γιατί είναι ένα πεδίο που εύκολα μπορεί κάποιος να κάνει καταστρατηγήσεις. (…) Δεν μπορείς να υποχρεώσεις τον εργαζόμενο να έχει τον εξοπλισμό που έχει στο μυαλό του ο εργοδότης για να πραγματοποιεί την εργασία κατά τα προβλεπόμενα. Είναι ένα από τα σημεία που πρέπει να ξεκαθαρίσουν. Για μένα το πιο σημαντικό στο θέμα της τηλεργασίας είναι η διευθέτηση του χρόνου. Εδώ υπάρχουν καταστρατηγήσεις διότι ο εργοδότης θεωρεί ότι είναι stand by ότι είναι ανά πάσα στιγμή διαθέσιμος ο εργαζόμενος», τονισε.

«Η ασφαλιστική ταυτότητα είναι προς τη σωστή κατεύθυνση γιατί είναι ένα μέσο ελέγχου παραδείγματος χάριν των υπερωριών», κατέληξε.

• Γιώργος Κουτσούκος
• εργασιακά
• οκτάωρο
• τηλεργασία
• υπερωρίες