Δημοσίευση: ’
Γιατί η Ελλάδα έχει στείλει Patriot στη Σαουδική Αραβία – Ο χαρακτήρας της αποστολής και τα κέρδη για την Αθήνα
Η κατάρριψη ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων φέρνει ξανά στο προσκήνιο μια απόφαση του 2021 που συνδέθηκε με την ενέργεια, τη στρατηγική σχέση με το Ριάντ και τη γεωπολιτική θέση της Αθήνας.
Η κατάρριψη ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων φέρνει ξανά στο προσκήνιο μια απόφαση του 2021 που συνδέθηκε με την ενέργεια, τη στρατηγική σχέση με το Ριάντ και τη γεωπολιτική θέση της Αθήνας.
Η επιβεβαίωση από τον Νίκο Δένδια ότι η ελληνική συστοιχία Patriot στη Σαουδική Αραβία κατέρριψε βαλλιστικούς πυραύλους που κατευθύνονταν προς σαουδαραβικά διυλιστήρια υπενθύμισε με τον πλέον ηχηρό τρόπο την παρουσία του ελληνικού αντιαεροπορικού συστήματος στη Σαουδική Αραβία.
Η αποστολή Patriot στη Σαουδική Αραβία το 2021 είχε αιτιολογηθεί επισήμως ως μέτρο προστασίας για κρίσιμες ενεργειακές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας. Η ελληνική πλευρά είχε εξηγήσει ότι η αποστολή της συστοιχίας εντάσσεται στην άμυνα του βασιλείου απέναντι σε πυραυλικές απειλές.
Το σημερινό περιστατικό δείχνει, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ότι αυτός ο στόχος ήταν η ουσία της αποστολής και όχι ένα διπλωματικό περιτύλιγμα. Η Ελλάδα έστειλε Patriot στη Σαουδική Αραβία για τέσσερις λόγους που αλληλοσυμπληρώνονται. Για να προστατευθούν κρίσιμες ενεργειακές υποδομές. Για να εμβαθύνει η στρατηγική σχέση με το Ριάντ. Για να εμφανιστεί η Αθήνα ως ενεργός πάροχος ασφάλειας στην περιοχή. Και για να αποκτήσει η ελληνική αεράμυνα πραγματική επιχειρησιακή εμπειρία.
Το πρακτορείο Reuters μετέδωσε ότι η Σαουδική Αραβία δέχθηκε βαλλιστικές επιθέσεις με φόντο τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και ότι οι επιθέσεις αυτές συνδέθηκαν με απειλές κατά πετρελαϊκών και αερίων εγκαταστάσεων στον Κόλπο. Μία τέτοια επίθεση επηρεάζει περαιτέρω τις τιμές της ενέργειας, την τροφοδοσία αγορών και την οικονομική σταθερότητα πολύ πέρα από τη Μέση Ανατολή. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους που ο Νίκος Δένδιας μίλησε σήμερα για έμμεση προστασία του βιοτικού επιπέδου των Ελλήνων και των Ευρωπαίων πολιτών.
Πίσω στο 2021, η αποστολή των Patriot στη Σαουδική Αραβία ήταν τμήμα μίας ευρύτερης ελληνοσαουδαραβικής προσέγγισης. Το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας έκανε λόγο για ισχυρή φιλία, κοινές γεωστρατηγικές ανησυχίες και κοινό όραμα με μια χώρα που περιγράφεται ως πυλώνας σταθερότητας στον Κόλπο. Μεταξύ των χωρών του Κόλπου, η Σαουδική Αραβία κατέχει δεσπόζουσα θέση και αντιμετωπίζεται από τις γειτονικές χώρες με σεβασμό. Τον Ιανουάριο του 2025 ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στο πλαίσιο του Ανώτατου Συμβουλίου Στρατηγικής Συνεργασίας Ελλάδας – Σαουδικής Αραβίας, χαρακτήρισε την αραβική χώρα στρατηγικό εταίρο για την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση και ανακοίνωσε ότι η συνεργασία των δύο χωρών έχει ανέβει στο ανώτατο επίπεδο.
Οι Patriot αποδείχθηκαν ένα «διαβατήριο» που έδειξαν στο Ριάντ ότι η Αθήνα δεν περιορίζεται σε δηλώσεις καλής θέλησης, αλλά είναι έτοιμη να βάλει σκληρά μέσα στο τραπέζι της συνεργασίας. Ένας δεύτερος λόγος ήταν η εικόνα της Ελλάδας ως δύναμης ασφαλείας στην ευρύτερη περιοχή. Η επίσημη θέση του Υπουργείου Άμυνας ήταν εξαρχής ότι η διάθεση της συστοιχίας προσφέρει προστιθέμενη αξία στη χώρα ως παράγοντα ασφάλειας και σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή. Η Αθήνα επιχείρησε να δείξει ότι δεν είναι απλώς μια χώρα που ζητά προστασία από συμμάχους, αλλά μια χώρα που συνεισφέρει σε συμμαχικά σχήματα και περιφερειακές αρχιτεκτονικές ασφάλειας.
Η αποστολή εντάχθηκε στο πλαίσιο της διεθνούς πρωτοβουλίας Integrated Air and Missile Defence Concept. Αυτό σημαίνει ότι η ελληνική παρουσία δεν παρουσιάστηκε ως διμερής χάρη προς τη Σαουδική Αραβία, αλλά ως συμμετοχή σε μια ευρύτερη αμυντική «ομπρέλα» αεράμυνας και αντιπυραυλικής προστασίας. Έτσι η Αθήνα συνέδεσε την κίνησή της με το δυτικό και περιφερειακό πλέγμα ασφαλείας, ενισχύοντας ταυτόχρονα το προφίλ της απέναντι σε ΗΠΑ, εταίρους της ΕΕ και αραβικές μοναρχίες του Κόλπου.
Η κυβέρνηση είχε υποστηρίξει από το 2021 ότι η αποστολή δεν ήταν μόνο διπλωματική, αλλά και στρατιωτικά χρήσιμη για την ίδια την Ελλάδα. Σε κοινοβουλευτική απάντηση, το Υπουργείο Άμυνας σημείωνε ότι η ανάπτυξη της συστοιχίας θα αύξανε τις επιχειρησιακές δυνατότητες της Πολεμικής Αεροπορίας, δίνοντας στο προσωπικό εμπειρία, γνώσεις και δεξιότητες σε νέο επιχειρησιακό περιβάλλον αεράμυνας.
Τουρκία: Προκλητικές επιστολές σε ΝΑΤΟ, ΕΕ και ΗΠΑ για Patriot στην Κάρπαθο – Απάντηση Π. Μαρινάκη
Ο αμυντικός χαρακτήρας
Ένα κομβικό στοιχείο είναι ότι η κυβέρνηση από την αρχή επιχείρησε να θέσει όρια στην αποστολή. Ο τότε υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Παναγιωτόπουλος, είχε πει το 2021 στη Βουλή ότι η πυροβολαρχία δεν θα εμπλακεί σε επιθετικές ενέργειες ή σε στρατιωτική εμπλοκή της Σαουδικής Αραβίας με γειτονικές χώρες, όπως η Υεμένη, και ότι θα αναπτυχθεί αποκλειστικά ως αμυντική ομπρέλα για κρίσιμες ενεργειακές υποδομές. Αυτό είναι σημαντικό, γιατί φωτίζει το πολιτικό επιχείρημα της Αθήνας.
Σήμερα, με βάση τα όσα έγιναν γνωστά, η αναχαίτιση δύο βαλλιστικών πυραύλων προς διυλιστήρια ταιριάζει ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο. Επιβεβαιώνει δηλαδή ότι η αποστολή λειτούργησε στον ρόλο για τον οποίο είχε πολιτικά και θεσμικά δικαιολογηθεί από την πρώτη μέρα.
Το μεγάλο γεωπολιτικό κάδρο
Σε βάθος χρόνου, η αποστολή των Patriot εντάχθηκε σε μια πολύ ευρύτερη ελληνική στρατηγική. Η σχέση με τη Σαουδική Αραβία συνδέθηκε με επενδύσεις, ενέργεια, data corridors και τον σχεδιασμό μεταφοράς προϊόντων και ισχύος από την Ασία και τη Μέση Ανατολή προς την Ευρώπη μέσω Ελλάδας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει περιγράψει ανοιχτά την Ελλάδα ως πύλη της Μέσης Ανατολής και της Ασίας προς την Ευρώπη, ενώ έχει δώσει έμφαση τόσο στο έργο East to Med data Corridor όσο και στον ρόλο της Ελλάδας στον διάδρομο IMEC. Μέσα σε αυτό το κάδρο, οι Patriot ήταν το στρατιωτικό θεμέλιο μιας ευρύτερης στρατηγικής σύνδεσης Αθήνας και Ριάντ.
ολες οι ειδησεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο Newpost.gr