Γιατί ονομάστηκε «Ιανός» ο μεσογειακός κυκλώνας που σφυροκοπά τη χώρα – Ποιος είναι ο «νονός»

Σε κατάσταση «συναγερμού» έχει τεθεί η Πολιτική Προστασία και οι αρμόδιες υπηρεσίες εξαιτίας του μεσογειακού κυκλώνα που έχει ήδη αρχίσει να δείχνει τα «δόντια» του στη δυτική Ελλάδα. Και το όνομα αυτού… «Ιανός».

Ο διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου και «νονός» των καιρικών φαινομένων Κώστας Λαγουβάρδος μίλησε στην εκπομπή «Χωρίς μάσκα» με τον Νίκο Παναγιωτόπουλο και τον Γιώργο Σμυρνή στον Alpha 98,9 και εξήγησε πώς πήρε το όνομά του ο «Ιανός».

«Το όνομα το διάλεξαμε τυχαία, γιατί έπρεπε να βρούμε ένα αντρικό όνομα από “Ι”, αλλά είχαμε απορία για το τι ακριβώς θα συμβεί, αν θα είναι τόσο ισχυρός» είπε χαρακτηριστικά.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η πρακτική να ονοματοδοτούνται τα κύματα κακοκαιρίας ξεκίνησε το 2017, ακολουθώντας τη διεθνή πρακτική. Πρώτο κύμα κακοκαιρίας με όνομα, πίσω στο 2017, ήταν η «Αριάδνη». Εκτοτε κάθε κακοκαιρία αποκτά το δικό της όνομα, το οποίο προέρχεται κυρίως από την ελληνική ιστορία και τη μυθολογία. Ωστόσο, η επιλογή του ονόματος είναι τυχαία και δεν συνδέεται με πρόσωπα ή καταστάσεις. Απλά ακολουθείται αλφαβητική σειρά.

Ποιος ήταν ο Ιανός

Ο Ιανός ήταν ο θεός όλων των ενάρξεων και των μεταβάσεων. Απεικονίζονταν συνήθως σε σημεία διαβάσεων, όπως είναι οι θύρες, οι πύλες και οι γέφυρες. Κατά τη διάρκεια των θυσιών το πρώτο μέρος της προσφοράς αφιερωνόταν πάντα στον Ιανό και κατονομαζόταν πρώτος σε κάθε κατάλογο θεοτήτων.

Επίσης, η πρώτη ημέρα του έτους, η έναρξη της νέας χρονιάς και ο Ιανουάριος ήταν αφιερωμένος σε αυτή τη θεότητα, υποδεικνύοντας παράλληλα και τη σημασία της για τον ημερολογιακό λατρευτικό κύκλο των Ρωμαίων.

Ο Ιανός απεικονιζόταν συχνά με δύο πρόσωπα και αποκαλείτο Janus bifrons, δηλαδή διπρόσωπος Ιανός και του ήταν αφιερωμένοι αρκετοί ναοί στη Ρώμη. Ο διασημότερος όλων ήταν εκείνος που βρισκόταν Forum Romanum και οι πύλες του ήταν ανοικτές σε περίοδο πολέμου και κλειστές σε περίοδο ειρήνης. Στις πιο πρώιμες περιόδους ο Ιανός απεικονιζόταν με το ένα πρόσωπο γενειοφόρο και το άλλο ξυρισμένο, γεγονός που ώθησε ορισμένους ερευνητές να το αποδώσουν σε ζεύγη αντιθέτων, όπως είναι ο ήλιος και η σελήνη ή το γήρας και η νιότη.

Στο ρόλο του ως Φύλακα των Εισόδων και των Εξόδων, κρύβεται ίσως το θεμέλιο της πεποίθησης ότι ο συγκεκριμένος θεός αντιπροσώπευε τις ενάρξεις. Διαβαίνει κανείς μια πύλη, μια πόρτα ή μια γέφυρα, προκειμένου να βρεθεί σε ένα νέο τόπο, οριοθετημένο τεχνητά ή φυσικά. Η προφανής σύνδεση του ονόματός του με την ετρουσκική λέξη janua, που σημαίνει θύρα, δείχνει ότι αντίθετα με άλλες θεότητες ο Ιανός έχει σημαντικές επιρροές από τις ετρουσκικές θρησκευτικές αντιλήψεις.

Επίσης, για να ξεφύγουμε από τον Ιανουάριο και την πρώτη μέρα του έτους, χρειάζεται εδώ να αναφερθεί ότι αρχικά, στις πρώιμες φάσεις της λατρείας του ο Ιανός ήταν παρών στην πρώτη μέρα κάθε διαφορετικού μήνα, όπως επίσης ήταν παρών κατά την πρώτη μέρα της σποράς και την πρώτη μέρα της συγκομιδής. Ήταν παρών στη γέννηση, το γάμο και στο θάνατο, σε όλες δηλαδή τις μεταβάσεις της ανθρώπινης ζωής. Η λέξη έναρξη ούτως ή άλλως υπονοεί και τη μετάβαση από μια πρότερη κατάσταση ύπαρξης.

• κακοκαιρία
• κυκλώνας