Δημοσίευση: ’
Γιατί το Ιράν επιτίθεται και σε μουσουλμάνους; – Το θρησκευτικό υπόβαθρο της σύγκρουσης
Γιατί το Ιράν επιτίθεται και σε μουσουλμάνους; Η σύγκρουση με Ισραήλ, ΗΠΑ και κράτη του Κόλπου μέσα από το σουνιτοσιιτικό ρήγμα.
Γιατί το Ιράν επιτίθεται και σε μουσουλμάνους; Η σύγκρουση με Ισραήλ, ΗΠΑ και κράτη του Κόλπου μέσα από το σουνιτοσιιτικό ρήγμα.
Το μίσος του Ιράν για το κράτος του Ισραήλ είναι γνωστό και εκπεφρασμένο εδώ και δεκαετίες. Δεν έχουν περάσει πολλοί μήνες από το διάστημα μεταξύ 13 και 24 Ιουνίου του 2025 όταν το Ισραήλ εξαπέλυσε επιδρομή εναντίον του Ιράν πλήττοντας διαβαθμισμένους στόχους και το Ιράν απάντησε με βαλλιστικούς πυραύλους και drones. Σειρά είχαν πάρει οι ΗΠΑ πλήττοντας με διατρητικές «υπερβόμβες» και πυραύλους Τόμαχοκ ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις και το Ιράν απάντησε με επίθεση στην αμερικανική βάση στο Κατάρ.
Εδώ και μία ενδομάδα, το Ιράν βρίσκεται σε ανοιχτό πόλεμο με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Στο πεδίο, ο βασικός αντίπαλος είναι το Ισραήλ. Παράλληλα, το Ιράν στοχεύει και την αμερικανική παρουσία στην περιοχή, κυρίως μέσω χτυπημάτων που σχετίζονται με στρατιωτικές υποδομές και με το ευρύτερο δίκτυο επιρροής του.
Ποιους χτυπά το Ιράν
Το Ισραήλ είναι ο άμεσος στόχος από τη στιγμή που είναι εβραϊκό κράτος, εκτός Ισλάμ.
Η δεύτερη κατηγορία στόχων είναι η αμερικανική ισχύς στη Μέση Ανατολή. Εκεί το Ιράν επιδιώκει να αυξήσει το κόστος για τις ΗΠΑ, να δυσκολέψει την επιχειρησιακή τους δυνατότητα και να στείλει μήνυμα στους περιφερειακούς εταίρους τους.
Η τρίτη κατηγορία είναι οι πόλεμοι μέσω δικτύων. Το Ιράν στηρίζεται σε οργανώσεις και συμμάχους που λειτουργούν ως προέκταση ισχύος. Στην επικαιρότητα αναφέρονται σταθερά ο Λίβανος μέσω της Χεζμπολάχ, η Γάζα μέσω της Χαμάς και η Υεμένη μέσω των Χούθι. Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα τα μέτωπα είναι ίδια. Σημαίνει ότι ο πόλεμος δεν είναι γραμμικός, ούτε περιορίζεται σε δύο κράτη.
Εκείνο το οποίο έχει αλλάξει από το καλοκαίρι μέχρι σήμερα είναι ότι το Ιράν εξαπολύει επιθέσεις και σε άλλα μουσουλμανικά κράτη, με τελευταίο εκείνο του Αζερμπαϊτζάν.
Σε ποια πλευρά του Ισλάμ ανήκουν οι εμπλεκόμενοι
Το Ιράν είναι κατεξοχήν σιιτικό κράτος και αυτοπροσδιορίζεται ως κέντρο σιιτικής πολιτικής επιρροής.
Η Χεζμπολάχ στον Λίβανο είναι σιιτική οργάνωση και θεωρείται ο πιο στενός και σταθερός σύμμαχος της Τεχεράνης στο «τόξο» επιρροής της.
Οι Χούθι στην Υεμένη ανήκουν επίσης σε σιιτικό ρεύμα και έχουν αναδειχθεί σε βασικό βραχίονα πίεσης στην Ερυθρά Θάλασσα.
Στο Ιράκ, όπου καταγράφηκε επίσημο πένθος, η κοινωνία και η πολιτική σκηνή έχουν ισχυρό σιιτικό αποτύπωμα. Στον Λίβανο και στη Συρία, οι αντιδράσεις διαμορφώνονται από τις εσωτερικές ισορροπίες, τις μνήμες του πολέμου και τις σχέσεις με το ιρανικό σύστημα επιρροής.
Οι χώρες του Κόλπου
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Σαουδική Αραβία, το Κουβέιτ και το Κατάρ είναι μουσουλμανικά κράτη με σουνιτική πλειοψηφία και σουνιτικές κρατικές ελίτ, ενώ ταυτόχρονα διαθέτουν σιιτικές κοινότητες σε διαφορετικό μέγεθος και βαθμό ορατότητας, κάτι που κάνει κάθε περιφερειακή κλιμάκωση πολιτικά ευαίσθητη και στο εσωτερικό. Στη Σαουδική Αραβία η σιιτική παρουσία είναι πιο συγκεντρωμένη στην Ανατολική Επαρχία, στα Εμιράτα υπάρχει σιιτική μειονότητα και έντονη πολυεθνική σύνθεση λόγω μετανάστευσης, στο Κουβέιτ η σιιτική μειονότητα είναι υπολογίσιμη, ενώ στο Κατάρ η σιιτική κοινότητα είναι μικρότερη αλλά υπαρκτή. Αυτή η θρησκευτική γεωγραφία εξηγεί γιατί, παρότι πρόκειται για ομόθρησκα κράτη, συχνά βρίσκονται σε αντίπαλα στρατόπεδα όταν η σύγκρουση περνά από συμμαχίες ασφαλείας, στρατιωτικές υποδομές και τον ανταγωνισμό ισχύος στον Κόλπο.
Γιατί πολεμούν μεταξύ τους, ενώ είναι μουσουλμάνοι
Η κοινή θρησκεία δεν σημαίνει κοινό στρατόπεδο καθώς ακολουθούν διαφορετικά ρεύματα του Ισλάμ. Η βασική «ρωγμή» μέσα στο Ισλάμ είναι ιστορική και πολιτική. Ξεκινά από τη διαμάχη για τη διαδοχή της ηγεσίας μετά τον θάνατο του Μωάμεθ και με τους αιώνες έγινε ταυτότητα, δίκαιο, τελετουργία και συλλογική μνήμη. Σε κρίσεις υψηλής έντασης, αυτές οι ταυτότητες ενεργοποιούνται αμέσως.
Υπάρχει και διαφορά στην αρχιτεκτονική της θρησκευτικής εξουσίας. Σε σιιτικά περιβάλλοντα, η θρησκευτική αυθεντία συχνά λειτουργεί πιο ιεραρχικά και μπορεί να συνδεθεί άμεσα με το κράτος. Στο ιρανικό μοντέλο, η πολιτική κορυφή έχει και θρησκευικό βάρος. Έτσι, ένα πολιτικό πλήγμα διαβάζεται από πολλούς ως πλήγμα στην ίδια την κοινότητα.
Το καθοριστικό στοιχείο είναι η γεωπολιτική η οποία στην προκειμένη περίπτωση ευθυγραμμίζεται με την θρησκευτική γεωγραφία. Κράτη που είναι μουσουλμανικά βρίσκονται σε αντίπαλα στρατόπεδα επειδή έχουν διαφορετικές συμμαχίες, διαφορετικές απειλές και διαφορετική αντίληψη ασφάλειας. Ο ανταγωνισμός Ιράν και σουνιτικών καθεστώτων της περιοχής έχει λειτουργήσει για χρόνια ως μηχανή έντασης.
Το Ιράν χτυπά πρώτα το Ισραήλ και παράλληλα στοχεύει την αμερικανική παρουσία και το περιφερειακό πλέγμα που τη στηρίζει. Μέσα σε αυτό το πεδίο, μουσουλμανικές χώρες και οργανώσεις βρίσκονται απέναντι ή δίπλα στο Ιράν, ανάλογα με συμφέροντα και συμμαχίες. Η παλιά σουνιτοσιιτική ρωγμή κάνει την αντιπαράθεση πιο σκληρή, γιατί μετατρέπει την πολιτική σύγκρουση και σε σύγκρουση θρησκευρικής ταυτότητας.
ολες οι ειδησεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο Newpost.gr