Η εκδίκηση του Ιράν στα Στενά του Ορμούζ: Οι επιθέσεις στα τάνκερ σε χάρτες και ο κίνδυνος για το παγκόσμιο εμπόριο

Η κλιμάκωση του πολέμου μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ισραήλ και του Ιράν μεταφέρεται πλέον στα Στενά του Ορμούζ, τα οποία μετατράπηκαν σε ένα από τα πιο επικίνδυνα σημεία του πλανήτη για τη διεθνή ναυσιπλοΐα. Σύμφωνα με ανάλυση του Reuters, η σύγκρουση έχει αρχίσει να επηρεάζει σοβαρά τα λιμάνια του Περσικού Κόλπου και να διαταράσσει το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας. Από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου, γεγονός που το καθιστά κρίσιμο ενεργειακό διάδρομο για την παγκόσμια οικονομία. Οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν έχουν προειδοποιήσει ότι οποιοδήποτε πλοίο επιχειρήσει να περάσει από το στενό μπορεί να αποτελέσει στόχο, σε μια σαφή προσπάθεια να ασκηθεί πίεση στις δυτικές χώρες που στηρίζουν την αμερικανοϊσραηλινή στρατιωτική εκστρατεία.

Τα πολιτικά πλοία που βρέθηκαν στο στόχαστρο

Από την έναρξη της αμερικανοϊσραηλινής στρατιωτικής επιχείρησης κατά του Ιράν, τουλάχιστον 16 εμπορικά πλοία έχουν δεχθεί επιθέσεις. Τα στοιχεία προέρχονται από το Ινστιτούτο Μελέτης του Πολέμου και το πρόγραμμα Critical Threats Project του American Enterprise Institute (ISW/AEI).

Στα πλοία που έχουν πληγεί περιλαμβάνονται:

1. πετρελαιοφόρα (tanker)
2. πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων
3. φορτηγά πλοία μεταφοράς χύδην φορτίου

Οι επιθέσεις έχουν προκαλέσει έντονη ανησυχία στη ναυτιλιακή βιομηχανία, καθώς τα Στενά του Ορμούζ αποτελεί βασική θαλάσσια αρτηρία που συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τον Ινδικό Ωκεανό.

Το μήνυμα του νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν

Στις πρώτες δημόσιες δηλώσεις του ως νέος ανώτατος ηγέτης της χώρας, ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα πάρει εκδίκηση για τους νεκρούς της σύγκρουσης.

Όπως τόνισε:

1. το Ιράν θα «εκδικηθεί το αίμα των μαρτύρων του»
2. και θα διατηρήσει κλειστό το Στενό του Ορμούζ, εάν συνεχιστούν οι στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον του.

Η δήλωση αυτή ερμηνεύεται από αναλυτές ως σαφής προειδοποίηση ότι η Τεχεράνη είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει τη ναυσιπλοΐα ως στρατηγικό όπλο.

Μοτζτάμπα Χαμενεΐ: Το πρώτο του δημόσιο μήνυμα – Τελεσίγραφο για τις βάσεις των ΗΠΑ και μπλόκο στα Στενά του Ορμούζ

Η νέα απειλή: ναυτικά drones

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η εμφάνιση ναυτικών drones στις επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων.

Σύμφωνα με ναυτιλιακές αρχές και αναλυτές ασφαλείας:

1. τουλάχιστον δύο επιθέσεις σε πετρελαιοφόρα στον Κόλπο πραγματοποιήθηκαν με μη επανδρωμένα θαλάσσια συστήματα
2. η χρήση τους θεωρείται μια νέα, εξαιρετικά δύσκολη στην αντιμετώπιση απειλή για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.

Τα drones αυτά μπορούν να κινηθούν χαμηλά στο νερό, να μεταφέρουν εκρηκτικά και να πλήξουν στόχους με περιορισμένο κόστος.

Δεξαμενόπλοια στις φλόγες στο Ιράκ

Η ένταση κλιμακώθηκε περαιτέρω την Πέμπτη, όταν δύο δεξαμενόπλοια τυλίχθηκαν στις φλόγες σε λιμάνι του Ιράκ. Το περιστατικό θεωρείται από αναλυτές μια σημαντική κλιμάκωση, καθώς σημειώθηκε την ώρα που ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ υποστήριζε ότι οι ΗΠΑ έχουν ήδη κερδίσει τον πόλεμο που ξέσπασε πριν από περίπου δύο εβδομάδες. Η πραγματικότητα στο πεδίο φαίνεται να δείχνει το αντίθετο: μια σύγκρουση που μεταφέρεται πλέον και στις θαλάσσιες οδούς του παγκόσμιου εμπορίου.

Ποιος εξοπλίζει τη Μέση Ανατολή

Τα στοιχεία για το παγκόσμιο εμπόριο όπλων αποκαλύπτουν επίσης την έντονη στρατιωτικοποίηση της περιοχής.

Σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Έρευνας για την Ειρήνη της Στοκχόλμης (SIPRI):

1. η Μέση Ανατολή αντιπροσώπευε το 21% των παγκόσμιων εισαγωγών όπλων το 2025
2. τα τελευταία δέκα χρόνια η περιοχή εισάγει σταθερά πάνω από το ένα πέμπτο των παγκόσμιων εξοπλισμών.

Μετά τον πόλεμο Ρωσίας–Ουκρανίας, η Ευρώπη αύξησε επίσης σημαντικά τις αγορές όπλων, φτάνοντας το 42% των παγκόσμιων εισαγωγών το 2025.

Οι ΗΠΑ εξοπλίζουν τους συμμάχους με όπλα – Η Ρωσία το Ιράν

Οι ΗΠΑ ήταν ο μεγαλύτερος προμηθευτής όπλων στη Μέση Ανατολή την περίοδο 2021–2025, καλύπτοντας περίπου το 54% των εισαγωγών της περιοχής.

Ακολουθούν:

1. η Ιταλία με 12%
2. η Γαλλία με 11%.

Οι ΗΠΑ αποτελούν τον βασικό προμηθευτή εξοπλισμών για χώρες όπως:

1. η Σαουδική Αραβία
2. το Ισραήλ
3. το Κατάρ.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν αγοράσει περισσότερους από 13.000 πυραύλους από τις ΗΠΑ την τελευταία δεκαετία, ενώ η Σαουδική Αραβία απέκτησε:

1. 89 στρατιωτικά αεροσκάφη
2. περισσότερα από 150 τεθωρακισμένα οχήματα
3. περίπου 1.800 πυραύλους.

Από την άλλη πλευρά, όλα τα εισαγόμενα όπλα του Ιράν προέρχονται από τη Ρωσία, σύμφωνα με τα στοιχεία του SIPRI.

Την τελευταία δεκαετία η Τεχεράνη έχει προμηθευτεί από τη Μόσχα:

1. πυραύλους
2. πολεμικά αεροσκάφη
3. συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας.

Παράλληλα, σχεδόν το 73% των εξαγωγών όπλων του Ιράν κατευθύνθηκε προς τη Ρωσία, αποτυπώνοντας τη στενή στρατιωτική συνεργασία των δύο χωρών.

• αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ
• Ιράν
• Μοτζταμπά Χαμενεΐ
• παγκόσμιο εμπόριο
• Πόλεμος στη Μέση Ανατολή
• Στενά του Ορμούζ
• Φρουροί της Επανάστασης