Ήταν κάποτε το ελληνικό καλοκαίρι (δεν είναι πια…)

Ένα απ’ τα καλά του να έχεις πλούσιο θείο εξ Αμερικής, όπως ο θείος μου ο Νικ για παράδειγμα, είναι γιατί όταν ερχόταν στην Ελλάδα κέρναγε γεύμα και πισίνα στον Αστέρα Βουλιαγμένης. Σε αυτό που ήταν κάποτε ο Αστέρας τέλος πάντων, έχω πάνω από δέκα χρόνια να πάω και δεν νομίζω ότι θα με ζαχαρώσει έτσι και ξανασυναντηθούμε.

Ένα απ’ τα καλά του να έχεις πλούσια και έξυπνη θεία εξ Αμερικής, σε αντίθεση με το θείο που ήταν απλώς χαμογελάκιας σαν εμένα, είναι γιατί πάντοτε φρόντιζε να προετοιμάζει τις περιηγήσεις της ως την τελευταία λεπτομέρεια. Προμηθευόμενη, για παράδειγμα, ταξιδιωτικούς οδηγούς από τα βιβλιοπωλεία, έστω κι αν διακρίνονταν περισσότερο για το χιούμορ και την ποιητική τους διάθεση και λιγότερο για τις πρακτικές οδηγίες που πρόσφεραν. Αλλά και πόσες πρακτικές οδηγίες να χρειαζόταν κανείς ή καμιά εν Ελλάδι στις αρχές της δεκαετίας του εξήντα;

Ενιγουέη, που λένε και στο Στέητς, όταν η θεία με τον θείο πρωτοήρθαν στη Μεσόγειο εκεί στα έρλι σίξτις, συνοδεύονταν από τον ταξιδιωτικό οδηγό της Vista Travel που υπέγραφε η σπουδαία λογοτέχνης Μιμίκα Κρανάκη και τον κληρονόμησα εγώ. Πρώτη έκδοση από τις παρισινές Eidition du Seuil, δεύτερη από τη Vista το 1959, τρίτη από την ίδια το 1963 και τέταρτη το 1964. Χρονιά γέννησης του υπογράφωντος, που ήταν και γουρλής, μιας και ο Νίκ με την Χέλεν κονομήσανε από τις μπίζνες με τη μαμά πατρίδα. Αυτό, ωστόσο, είναι μια άλλη ιστορία, αν έρθει ποτέ η ώρα θα την πούμε, τώρα θα μιλήσουμε για τουρισμό και τουρίστες. Οι οποίοι τουρίστες, παρακαλώ, όπως σημειώνει η Κρανάκη το 1958 ήταν 254.250 κεφάλια, το 1961 ανέβηκαν στους 440.243, το 1962 φτάσανε 597. 924 και το 1963 σπάσανε ρεκόρ με 741.193. Πολύς κόσμος για την εποχή, αλλά αμφιβάλλω αν ο τότε κοινοτάρχης των Φηρών είχε βγάλει απαγορευτικό στον ντόπιο πληθυσμό λόγω πληθώρας επισκεπτών…

ΧΡΗΣΤΟΣ ΞΑΝΘΑΚΗΣ ΑΡΧΕΙΟ

Τέλος πάντων, στη σελίδα 134 του οδηγού διαβάζουμε τα εξής νόστιμα, δια χειρός της λογοτέχνιδος:

«Κανένα ταξίδι στην Ελλάδα δεν είναι ολοκληρωμένο δίχως μια επίσκεψη στη Μύκονο, που είναι ιδιαιτέρως μοδάτη –κάτι σαν το Κάπρι ένα πράγμα. Ως τώρα, δεν την έχει χαλάσει ο τουρισμός. Οι ντόπιοι παραμένουν πλάσματα γοητευτικά, οι τιμές είναι χαμηλές, οι ερωτικές περιπέτειες είναι απλές και χαριτωμένες. Τρέμω, πάντως, στην ιδέα ότι μια μέρα σε αυτά τα χιονάτα δρομάκια, στολισμένα εδώ κι εκεί από κόκκινα λουλούδια που φυτρώνουν στους τοίχους, θα εμφανιστούν  ένα σκασμό δημόσιες τουαλέτες, θ’ ακούγονται τσίτα τα ραδιόφωνα μέσα στη σιγαλιά της φεγγαρόφωτης νύχτας και ότι δεν θα μπορείς πλέον να βρεις και να πληρώσεις ένα δωμάτιο με θέα στη θάλασσα σε αυτό το νησί, στις έρημες παραλίες του οποίου μπορείς ακόμη να κολυμπάς γυμνός και γυμνή».

Τα είχε δει όλα η συγγραφέας, τα είχε όλα προβλέψει, πριν από εξήντα χρόνια. Κι επειδή ήταν μυαλωμένη, από τη μία κατέγραφε το τουριστικό μπουμ και από την άλλη σημείωνε ότι δεν γινόταν η σταθεροποίηση της ελληνικής οικονομίας να βασιστεί σε κάτι τόσο ασταθές και αναξιόπιστο όπως ο τουρισμός. «Δίχως εκσυγχρονισμό της αγροτικής παραγωγής και ανάπτυξη της βιομηχανίας δεν πας πουθενά», έγραφε, αλλά ποιος να την ακούσει στη χώρα όπου εν έτει 2024 ξεσπάει πανούκλα των μηρυκαστικών στη Θεσσαλία και θάβουν ζωντανά τα αρνάκια;

Υ.Γ.: Για να καταλάβετε για τι οδηγό και τι εποχή μιλάμε, μεγάλο μέρους του τομίδιου αφιερώνεται στην ιστορία της Ελλάδας ανά τους αιώνες, κομπλέ με ΕΑΜ και ΕΛΑΣ μέσα και χωρίς καμία λογοκρισία απ’ τα αμερικανάκια! Σήμερα, μόνο οδηγίες για ινσταγκράμερς και πολύ σας πάει…

• Ελληνικός Τουρισμός
• καλοκαίρι
• Μύκονος
• Τουρίστες