Και με τον Μακρόν και με τον Μελανσόν…δεν γίνεται- Όλα για τα ψηφαλάκια

Και με τον Μακρόν και με τον Μελανσόν…δεν γίνεται έτσι. Δεν κέρδισε καμία «αριστερά», παρά μόνο η αποχή. Πάνω από ένας στους δύο Γάλλους δεν πήγαν να ψηφίσουν. Εξασφάλισαν τη σταθερότητα με την Προεδρική εκλογή του Μακρόν και έστειλαν μήνυμα για αλλαγή πολιτικής.

Η αριστερά είναι κάτι διαφορετικό από αυτό το συνονθύλευμα που εκφράζει ο Μελανσόν. Ο ΣΥΡΙΖΑ για τη νίκη Μακρόν στις Προεδρικές εκλογές είχε βγάλει ανακοίνωση: Μήνυμα υπέρ της δημοκρατίας στην Ευρώπη, αλλά και προειδοποίηση. Μετά το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών ο Αλέξης Τσίπρας έστειλε μήνυμα, «η ήττα Μακρόν είναι ήττα της νεοφιλελεύθερης πολιτικής του». «Δυο βάρκες» για να τους έχουμε όλους ευχαριστημένους.

Στον νέο πολιτικό χάρτη της γαλλικής Εθνοσυνέλευσης, η παράταξη «Μαζί» εξασφάλισε 245 έδρες -όπως αναρτήθηκαν στον ιστότοπο του υπουργείου Εσωτερικών- και ακολουθούν η Λαϊκή Ένωση (NUPES) του Ζαν-Λυκ Μελανσόν με 131 έδρες, η ακροδεξιά παράταξη της Μαρίν Λεπέν με 89 έδρες και τέταρτοι οι Ρεπουμπλικάνοι 61 έδρες. Η αποχή έφθασε το 53,77%. Νικητής είναι η αποχή και όχι αυτό το συνονθύλευμα που εκπροσωπεί ο «Λαφαζάνης» της Γαλλίας που έγινε αξιωματική αντιπολίτευση αλλά δεν μπορεί να επιβάλει συγκυβέρνηση.

Ο επικεφαλής της ριζοσπαστικής αριστεράς Ζαν-Λικ Μελανσόν δεν κέρδισε το στοίχημα να επιβάλει συγκατοίκηση στον Εμανουέλ Μακρόν. Σίγουρα ελέω αποχής κατάφερε να γίνει αξιωματική αντιπολίτευση. Αλλά ποια είναι η συμμαχία NUPES; Ένα μπλοκ «ΑΝΤΙ» που συσπειρώνει σοσιαλιστές, οικολόγους, κομμουνιστές και τη ριζοσπαστική Αριστερά. Απλώς σκεφτείτε, αν όλοι αυτοί μπορούν να κυβερνήσουν ή αν μπορούν να συμφωνήσουν σε ένα πρόγραμμα ασκούμενης πολιτικής; Συμφώνησαν, απλώς, να ηττηθεί ο Μακρόν. Και φυσικά οι Γάλλοι, απλώς, δεν πήγαν να ψηφίσουν και έστειλαν μήνυμα για αλλαγή κοινωνικής πολιτικής.

Ψήφισε για Προεδρική σταθερότητα αλλά εμπόδισε τον Μακρόν να εξασφαλίσει την απόλυτη πλειοψηφία. Δεν ξέρω για πόσους πολίτες στην Ελλάδα ή του κόσμου αποτελεί ελπιδοφόρα εξέλιξη η οποιαδήποτε επιτυχία του Μελανσόν. Το βασικό του όπλο είναι ένα ποτάμι προεκλογικών υποσχέσεων προς πάσα κατεύθυνση – μισθούς, συντάξεις, επιδόματα – που ο ίδιος υπολογίζει σε «επιπλέον 250 δισ. για να ανασάνει ο λαός». Η υλοποίηση μιας τέτοιας δέσμευσης θα οδηγούσε τη Γαλλία σε πτώχευση και λιτότητα, όπως το αρχικό πρόγραμμα Θεσσαλονίκης του ΣΥΡΙΖΑ.

Για αναρωτηθείτε τι θα σήμαινε στις κρίσιμες σημερινές συνθήκες ενός παράνομου ρωσικού πολέμου στην καρδιά της Ευρώπης, να βρεθεί στην πρωθυπουργία της χώρας ένας αντιευρωπαϊστής – φιλοπουτινικός λαϊκιστής ή ακόμα χειρότερα στις να συμβεί αυτό στις επόμενες προεδρικές εκλογές; Αλλά και πάλι η αντιφατική στάση του ΣΥΡΙΖΑ, που στις Προεδρικές εκλογές στη Γαλλία έλεγε για νίκη-μήνυμα της δημοκρατίας στην Ευρώπη, αναφερόμενος στην επανεκλογή του Εμανουέλ Μακρόν, επισημαίνοντας πως η ήττα της ακροδεξιάς αποτελεί τη μέγιστη προτεραιότητα. Ευτυχώς στις βουλευτικές στον πρώτο γύρο, ούτε η Ακροδεξιά συνέχισε την ανοδική της πορεία – η Λεπέν κινήθηκε λίγο πάνω από το 18%…

Ούτε το αριστερό συνονθύλευμα που είχε μαζέψει ο Μελανσόν συγκίνησε τα πλήθη – πήρε πέντε μονάδες λιγότερες από όσες είχαν αθροίσει τα ίδια κόμματα στις προεδρικές εκλογές. Αν και τα ποσοστά αυτά σε άλλες εποχές θα ήταν αδιανόητα. Η φιλελεύθερη δημοκρατία είναι το καλύτερο πολίτευμα μετά τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο, η αδυναμία της είναι και το ισχυρότερο πλεονέκτημα της. Επιτρέπει την ελεύθερη κριτική ακόμα και από τους αρνητές της. Οι πολίτες αυτό που δεν μπορούν να κάνουν άλλοι σε αυταρχικά καθεστώτα(Κίνα, Ρωσία, Τουρκία), το κάνουν στα δημοκρατικά φιλελεύθερα κράτη. Ο εχθρός, λοιπόν, του καλού είναι το καλύτερο και η φιλελεύθερη δημοκρατία παγιδεύτηκε στην παγκόσμια σύνδεση και στην ψηφιακή επανάσταση. 

Η παγκοσμιοποίηση, προϊόν της δύσης και του διεθνούς συστήματος οικονομικής και πολιτικής διακυβέρνησης, επένδυσε στην ανάπτυξη πολλών φτωχών χωρών, σε άλλες, όμως, προκάλεσε την έντονη αμφισβήτηση του οικονομικού μοντέλου και της πολιτικής εκπροσώπησης. Σήμερα, πολλά διεθνή προβλήματα πηγάζουν όχι μόνον από αποτυχίες των φιλελεύθερων δημοκρατιών στο πρόσφατο παρελθόν, αλλά και από τη δυσαρέσκεια των πολιτών τους για τις δικές τους κοινωνίες και οικονομίες. Οι αριθμοί κυριάρχησαν, οι πολυεθνικές μετέφεραν τις γραμμές παραγωγής σε χώρες με αυταρχικά καθεστώτα, χωρίς ανθρώπινες εργασιακές σχέσεις στο όνομα του κόστους. Θεώρησαν, λανθασμένα, ότι θα μπορούσαν παράλληλα με την οικονομική δραστηριότητα να εξάγουν ανθρώπινα δικαιώματα και δημοκρατία. Δυστυχώς δεν πέτυχαν τους στόχους που θα ήθελαν αλλά αντίθετα έκαναν εισαγωγή ενός παραγωγικού μοντέλου αυτών των χωρών στον δυτικό κόσμο δημιουργώντας ανασφάλεια. Ρίχθηκε ο σπόρος του «ΑΝΤΙ» και έδωσαν πρωταγωνιστικό ρόλο στους εκφραστές του, που επενδύουν στον εθνικισμό για να συσπειρώνουν τους οπαδούς τους, και ας οδηγεί αυτό σε εντάσεις και διχασμό.

Την κούρσα οδήγησαν ο Τραμπ, ο Πούτιν, ο Ερντογάν και σε άλλες χώρες της «Δύσης», ο λαϊκισμός ενισχύει τα πολιτικά άκρα, ενώ το κέντρο αδυνατεί να προσφέρει λύσεις σε σύνθετα προβλήματα. Και αυτό γιατί οι θεσμοί με τους μηχανισμούς της συνεννόησης μεταξύ κρατών και οικονομικού συστήματος απαιτούν χρόνο σε μια εποχή που ο κόσμος είναι ψηφιακά δικτυωμένος και μαθαίνει σε πραγματικό χρόνο όλα τα δυσάρεστα για την οικονομία, τη ζωή του και το μέλλον του. Ο φιλελεύθερος δημοκράτης πολίτης είναι δυσαρεστημένος γιατί θέλει λύσεις και όχι ατέρμονες συνόδους και συνεννοήσεις την ώρα που «καίγεται» το σπίτι του.

Η φιλελεύθερη δημοκρατία και το διεθνές οικονομικό σύστημα δείχνει να μην μπορεί να ανταποκριθεί στις προκλήσεις και είναι πλέον επιτακτική ανάγκη για ριζική ανανέωση.

Με αφορμή τις Γαλλικές εκλογές μπορούμε να κάνουμε ταύτιση των προβλημάτων που επαναφέρουν τον λαϊκισμό:

· Το υψηλό κόστος ζωής, ο πληθωρισμός, το κύμα ακρίβειας και η συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης δεν είναι θέμα μόνο των Γάλλων πολιτών

· Η προώθηση της μεταρρύθμισης για το συνταξιοδοτικό, με αύξηση του ορίου από τα 62 στα 65 έτη αποτελεί παγκόσμιο θέμα. Την ώρα που υπάρχει ανεργία και χαμηλοί μισθοί, οι «σοφοί» ζητάνε περισσότερα χρόνια εργασίας και μικρότερες συντάξεις. Καμία πρωτοτυπία από την εποχή των τσιφλικάδων…

Οι λαϊκιστές σπέρνουν τον «σπόρο» του διχασμού σε μια παγκόσμια κοινωνία με ανασφάλειες και φτωχοποιημένη με την «δαιμονοποίησή» του πολιτικού συστήματος ως ελιτίστικο και κοινωνικά ανάλγητο. Μόνο που δεν καταθέτουν καμία ρεαλιστική πρόταση για την αλλαγή του.  

Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, έδειξε ότι το διεθνές σύστημα ασφάλειας δεν είναι ο «γίγαντας» που προβάλλεται αλλά «νάνος» που χάνεται στα μικροσυμφέροντα. Η διείσδυση του αντισυστημικού λόγου δεν είναι φυσικό φαινόμενο αλλά εκμεταλλεύεται τις πραγματικές αδυναμίες που αν δεν διορθωθούν το μέλλον θα θυμίζει έντονα τις χειρότερες στιγμές του παρελθόντος.  

• Γαλλία
• γαλλικές εκλογές
• Εμανουέλ Μακρόν