Κακοκαιρία: Έρχεται η «μετεωρολογική βόμβα» – Πότε θα μας επηρεάσει και ποια είναι τα κύρια χαρακτηριστικά της

Βροχερό και ασταθές θα παραμείνει το σκηνικό του καιρού τις επόμενες ημέρες σε όλη τη χώρα, με τα πιο έντονα φαινόμενα να μετατίθενται προς τα μέσα της εβδομάδας. Σύμφωνα με τον μετεωρολόγο Γιάννης Καλλιάνος, αν και δεν αναμένονται σοβαρά προβλήματα άμεσα, υπάρχει πιθανότητα εμφάνισης ενός ισχυρού βαρομετρικού χαμηλού – μιας λεγόμενης «μετεωρολογικής βόμβας» – την Τρίτη και την Τετάρτη, με πιθανότητα που φτάνει το 25%.

Πώς θα εξελιχθεί ο καιρός τις επόμενες ημέρες

Η κακοκαιρία έχει ήδη κάνει αισθητή την παρουσία της, με βροχές και καταιγίδες να επηρεάζουν το μεγαλύτερο μέρος της χώρας. Τα φαινόμενα θα συνεχιστούν τις επόμενες ώρες, χωρίς όμως να παρουσιάζουν ιδιαίτερη ένταση ή επικινδυνότητα στο παρόν στάδιο.

Η εικόνα αλλάζει από τη Δευτέρα, όπου αναμένεται μια σύντομη ύφεση, δίνοντας μια «ανάσα» πριν από τη νέα επιδείνωση. Από την Τρίτη και κυρίως την Τετάρτη, τα προγνωστικά στοιχεία συγκλίνουν σε ένα πιο δυναμικό σύστημα, το οποίο ενδέχεται να φέρει έντονες βροχοπτώσεις, καταιγίδες, θυελλώδεις ανέμους και χιονοπτώσεις στα ορεινά.

Τι είναι η «μετεωρολογική βόμβα»

Ο όρος «μετεωρολογική βόμβα» δεν είναι υπερβολικός, αλλά επιστημονικός. Πρόκειται για ένα βαρομετρικό χαμηλό που ενισχύεται με εξαιρετικά γρήγορο ρυθμό, οδηγώντας σε απότομη πτώση της ατμοσφαιρικής πίεσης.

Για να χαρακτηριστεί ένα σύστημα ως τέτοιο, η πίεση πρέπει να πέσει τουλάχιστον κατά 24 hPa μέσα σε 24 ώρες σε υψηλά γεωγραφικά πλάτη. Στην Ελλάδα, το αντίστοιχο όριο είναι χαμηλότερο, περίπου 0,71 hPa ανά ώρα, λόγω της θέσης της χώρας.

Η ταχεία αυτή μεταβολή δημιουργεί έντονη βαροβαθμίδα, δηλαδή μεγάλη διαφορά πίεσης σε μικρή απόσταση, που μεταφράζεται σε πολύ ισχυρούς ανέμους και έντονα φαινόμενα μεγάλης κλίμακας.

Κακοκαιρία: Ποια φαινόμενα μπορεί να προκαλέσει

Αν επιβεβαιωθεί το σενάριο, οι επιπτώσεις μπορεί να είναι σημαντικές. Οι μετεωρολογικές βόμβες συνοδεύονται συνήθως από ισχυρές καταιγίδες, μεγάλα ύψη βροχής και αυξημένο κίνδυνο πλημμυρών, ιδιαίτερα σε αστικές περιοχές.

Την ίδια στιγμή, οι άνεμοι ενδέχεται να φτάσουν σε θυελλώδεις ή και ακραίες εντάσεις, προκαλώντας προβλήματα σε ακτοπλοϊκές συγκοινωνίες και υποδομές. Σε ορεινές περιοχές, δεν αποκλείονται και χιονοπτώσεις.

Ενδεικτικό της έντασης τέτοιων φαινομένων είναι ότι στο παρελθόν έχουν καταγραφεί ριπές ανέμου που ξεπέρασαν τα 180 km/h στο Αιγαίο, τιμές που προσεγγίζουν επίπεδα τροπικών κυκλώνων.

 

Πόσο πιθανό είναι το ακραίο σενάριο

Παρά τη δυναμική των προγνωστικών μοντέλων, η πιθανότητα εκδήλωσης του φαινομένου παραμένει στο 25%, σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής δεδομένα. Αυτό σημαίνει ότι δεν πρόκειται για βεβαιότητα, αλλά για ένα σενάριο που παρακολουθείται στενά από τους μετεωρολόγους.

Η εικόνα αναμένεται να ξεκαθαρίσει μέσα στα επόμενα 24ωρα, καθώς θα ενσωματωθούν νεότερα δεδομένα στα προγνωστικά μοντέλα.

Κακοκαιρία: Γιατί η Μεσόγειος μπορεί να δώσει ακραία φαινόμενα

Αν και τέτοια φαινόμενα εμφανίζονται συχνότερα στον Ατλαντικό και τον Βόρειο Ειρηνικό, η Μεσόγειος έχει αποδείξει ότι μπορεί να «γεννήσει» αντίστοιχα ισχυρά συστήματα υπό συγκεκριμένες συνθήκες.

Η σύγκρουση θερμών και ψυχρών αερίων μαζών, σε συνδυασμό με τη δυναμική της ανώτερης τροπόσφαιρας, δημιουργεί το κατάλληλο περιβάλλον για την ταχεία ενίσχυση ενός βαρομετρικού χαμηλού.

Το ζητούμενο πλέον είναι αν αυτές οι συνθήκες θα συνδυαστούν τις επόμενες ημέρες, μετατρέποντας μια απλή κακοκαιρία σε ένα φαινόμενο υψηλής επικινδυνότητας. Οι επόμενες ώρες θα είναι καθοριστικές.

Η ανάρτηση του Γιάννη Καλλιάνου

«ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΑ 25% ΓΙΑ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΒΟΜΒΑΣ ΤΗΝ ΕΡΧΟΜΕΝΗ ΤΡΙΤΗ-ΤΕΤΑΡΤΗ

Τις επόμενες ώρες αλλά και μέσα στις επόμενες ημέρες έως και το Σαββατοκύριακο, αναμένεται να εκδηλωθούν κατά τόπους βροχές, χωρίς όμως να πρόκειται για κάτι ιδιαίτερα οργανωμένο ή ανησυχητικό στο σύνολο της χώρας.

Από τη Δευτέρα, ο καιρός φαίνεται να παρουσιάζει μία πρόσκαιρη ύφεση, με περιορισμό των φαινομένων και αρκετά μεγάλη βελτίωση.

Ωστόσο, ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η εξέλιξη από την Τρίτη και στη συνέχεια.

Εφόσον διατηρηθούν τα νεότερα προγνωστικά στοιχεία -και το τονίζω αυτό, διότι κάλλιστα μπορούν να αλλάξουν τα στοιχεία μέσα στα επόμενα τρεξίματα των μοντέλων- υπάρχει υπολογίσιμη πιθανότητα την ερχόμενη Τρίτη-Τετάρτη να επηρεαστεί η χώρα μας από ένα ισχυρό βαρομετρικό χαμηλό ή ακόμα και από ένα φαινόμενο που στη Μετεωρολογία ονομάζεται «Μετεωρολογική βόμβα» (το ακραίο σενάριο).

Τι σημαίνει αυτό ;

Πρόκειται για ένα οργανωμένο και ισχυρό βαρομετρικό χαμηλό από την περιοχή της Κεντρικής Μεσογείου, το οποίο καθώς θα προσεγγίζει τη χώρα μας από τα Δυτικά και αντλώντας περαιτέρω ενέργεια από τα τεράστια θαλάσσια τμήματα που θα διέλθει (Τρίτη προς Τετάρτη), ενδέχεται να παρουσιαστεί σημαντική πτώση της ατμοσφαιρικής πίεσης στο κέντρο του (περίπου από 10 έως και ακόμα άνω των 20 hPa μέσα σε 24 ώρες), και αν γίνει αυτό, θα είναι ένα χαρακτηριστικό που θα το κατατάξει στην κατηγορία των πολύ ισχυρών βαρομετρικών ή ακόμα και -στο ακραίο σενάριο- της «Μετεωρολογικής βόμβας», σε περίπτωση που υποχωρήσει η πίεση κατά 24 hPa μέσα σε 24 ώρες στο κέντρο του χαμηλού. Αυτό όμως δεν έχει ξεκαθαρίσει ακόμα. Σύμφωνα με όλα τα τρεξίματα των βασικών παγκόσμιων προγνωστικών μοντέλων, η πιθανότητα του ακραίου σεναρίου, δηλαδή του σχηματισμού Μετεωρολογικής βόμβας βρίσκεται αυτή τη στιγμη περίπου στο 25%. Βέβαια αξίζει να σημειωθεί, ότι, ακόμη και αν αυτό συμβεί, θα είναι μια καιρική εξέλιξη που ασφαλώς και έχει ξανασυμβεί στην περιοχή μας, δεν θα είναι δηλαδή κάτι το πρωτοφανές.

Πιθανές επιπτώσεις (αν επιβεβαιωθεί το σενάριο) :

Ισχυρές έως πολύ ισχυρές βροχές και καταιγίδες που δύναται να προκαλέσουν πλημμυρικά φαινόμενα

Σφοδροί άνεμοι που ενδέχεται να προκαλέσουν γενικευμένα προβλήματα

Τοπικά έντονα φαινόμενα σε μεγάλο μέρος της χώρας

Χιονοπτώσεις σε ορεινές περιοχές

Τα φαινόμενα, αν επιβεβαιωθούν τα δεδομένα, θα ξεκινήσουν σιγά σιγά από την Τρίτη, με κορύφωση κυρίως μέσα στην Τετάρτη.

Απαιτείται αυξημένη προσοχή, καθώς ένα τέτοιο σύστημα μπορεί να προκαλέσει εκτεταμένα προβλήματα, όπως :

▪️ Πλημμυρικά φαινόμενα σε αστικές και ευάλωτες περιοχές αλλά και στην περιφέρεια

▪️ Υπερχείλιση ρεμάτων και χειμάρρων

▪️ Κατολισθήσεις σε ορεινές και ημιορεινές περιοχές

▪️ Πτώσεις δέντρων και ζημιές σε υποδομές από τους ισχυρούς ανέμους

▪️ Προβλήματα στο οδικό δίκτυο (ολισθηρότητα, περιορισμένη ορατότητα)

▪️ Διακοπές ρεύματος ή επικοινωνιών σε τοπικό επίπεδο

▪️ Προβλήματα σε θαλάσσιες και αεροπορικές συγκοινωνίες

▪️ Χιονοπτώσεις σε ορεινές περιοχές

Θα υπάρξει νεότερη και πιο σαφής ενημέρωση μέσα στο Σαββατοκύριακο, καθώς τα προγνωστικά στοιχεία θα επικαιροποιούνται, και να σας πω την αλήθεια, εύχομαι να μην προσεγγίσει τη χώρα μας ένα τέτοιο βαρομετρικό χαμηλό.

ΥΓ : Σας διατυπώνω την πρώτη εκτίμηση της τάσης, με βάση τα έως τώρα προγνωστικά δεδομένα. Δεν σημαίνει ότι αυτή θα είναι και η τελική εξέλιξη. Ωστόσο, οφείλω να σας ενημερώσω ότι αυτή τη στιγμή αρκετά στοιχεία συγκλίνουν προς αυτό το σενάριο, πάντα με την απαραίτητη επιφύλαξη.

Το αντιμετωπίζουμε ως ένδειξη και όχι ως βεβαιότητα γιατί έχουμε ακόμη μπροστά μας 4 ημέρες.

Θα το παρακολουθούμε ως ανοιχτό ενδεχόμενο (δηλαδή με ερωτηματικό)

Έχω ξαναπεί ότι ο καιρός είναι ένα χαοτικό σύστημα, που πολλές φορές μεταβάλλει τα δεδομένα ακόμη και σε σύντομο χρονικό διάστημα».

• Καιρός
• κακοκαιρία
• μετεωρολογική βόμβα