«Κλείδωσε» το τηλεφώνημα Μητσοτάκη – Ερντογάν – Πότε «άνοιξε» η απευθείας γραμμή Αθήνας – Άγκυρας

Η αντίστροφη μέτρηση για την ανακοίνωση της έναρξης των διερευνητικών επαφών Ελλάδας – Τουρκίας άρχισε. Υψηλόβαθμες κυβερνητικές πηγές με τις οποίες συνομίλησε το NEWPOST δίνουν ένα «πολύ θετικό κλίμα» των διπλωματικών επαφών που είναι σε εξέλιξη. «Εκτός απροόπτου πριν από τη Σύνοδο Κορυφής της 24-25 Σεπτεμβρίου θα έχουμε έναρξη ή ημερομηνία έναρξης των διερευνητικών επαφών» δήλωσαν. Φαίνεται ότι τα διαδικαστικά συζητιούνται πλέον. Ο τρόπος που θα γίνουν οι ανακοινώσεις. Αυτήν τη στιγμή είναι στο τραπέζι παρακάτω σενάριο με τις όποιες εύλογες επιφυλάξεις μέχρι τις τελικές αποφάσεις:

*Να πραγματοποιηθεί τριμερής συνάντηση στο Βερολίνο, στην οποία θα συμμετέχουν η επικεφαλής του διπλωματικού γραφείου του πρωθυπουργού, πρέσβης Ελένη Σουρανή, ο εξ απορρήτων σύμβουλος της Άνγκελα Μέρκελ Γιάν Χέκερ και ο εκπρόσωπος του Ταγίπ Ερντογάν Ιμπραήμ Καλίν. Μια τέτοια συνάντηση θα σηματοδοτούσε και τον κρίσιμο ρόλο που έπαιξε το Βερολίνο στην αποκλιμάκωση της έντασης και την επιστροφή στο τραπέζι των συνομιλιών.

*Να γίνει η ανακοίνωση της ημερομηνίας έναρξης των διερευνητικών επαφών και από τις δύο χώρες και αυτές να αρχίσουν είτε πριν είτε μετά τη Σύνοδο Κορυφής. Από ελληνικής πλευράς επικεφαλής θα είναι ο πρέσβης ε.τ. Παύλος Αποστολίδης που ηγείται της ομάδας των διερευνητικών επαφών με την Τουρκία από το 2010. Δεν έχει προχωρήσει η διαδικασία μετά τον 60ό γύρο του Μαρτίου 2016.

*Την ίδια μέρα αναμένεται να υπάρξει τηλεφωνική συνομιλία των δύο ηγετών, του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Τούρκο πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν. Κλείδωσε το τηλεφώνημα, αναμένεται να κλειδώσει η ημερομηνία των κοινών ανακοινώσεων. Οι συνθήκες δεν είναι ακόμη ώριμες για μια συνάντηση των δύο ηγετών. Είναι και αυτή πάνω στο τραπέζι σε δεύτερη φάση, ανάλογα με την εξέλιξη των συνομιλιών. Θα πρέπει να είναι πολύ καλά προετοιμασμένη για να αποφευχθούν λάθη και παρατράγουδα του παρελθόντος.

Απευθείας επαφή

Η αντίστροφη μέτρηση για τις ραγδαίες εξελίξεις άρχισε την Τρίτη όταν «ξεκλείδωσε» η απευθείας επαφή των δύο πλευρών. Η πρέσβης κυρία Σουρανή συνομίλησε για πρώτη φορά απευθείας με τον Ιμπραήμ Καλίν, όπως αναφέρουν οι πηγές του NEWPOST. Μέχρι τότε οι επαφές γίνονταν μέσω του συμβούλου της Μέρκελ. Η απευθείας συνεννόηση των δύο διακόπηκε όταν ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου αποκάλυψε την μυστική συνάντηση των τριών (Σουρανή, Χέκερ, Καλίν) στο Βερολίνο, στις 12 Ιουλίου για να την κάψει και να παρουσιάσει την Ελλάδα ότι δεν τηρεί τις δεσμεύσεις διότι προχώρησε στην υπογραφή της ελληνοαιγυπτιακής συμφωνίας για κοινή ΑΟΖ, ενώ αυτό που έκανε η χώρα μας ήταν η άσκηση των δικαιωμάτων της που απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας.

Την απευθείας επαφή των συνεργατών αποκάλυψε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης σε συνέντευξη του στον εκτελεστικό διευθυντή του Economist, Daniel Franklin, στο πλαίσιο της 24ης Ετήσιας Συζήτησης Στρογγυλής Τραπέζης του Economist που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα.

«Δεν έχω συνομιλήσει με τον κ. Ερντογάν μετά την τελευταία τηλεφωνική επικοινωνία μας, αλλά σύμβουλοί μας είναι σε επαφή, κάτι που, κατά τη γνώμη μου, είναι σημαντικό» δήλωσε. «Κι αν συνεχίσουμε σε αυτόν τον δρόμο έχω πει ξεκάθαρα ότι είμαι ανοιχτός να αρχίσουμε τις διερευνητικές συνομιλίες πολύ σύντομα. Και νομίζω ότι είναι απολύτως σαφές ότι από τη στιγμή που θα αρχίσουν οι συνομιλίες είναι αυτονόητο πως όταν συζητάς δεν κάνεις άλλα πράγματα. Είναι προφανές ότι δεν μπορείς να κάνεις και τα δύο ταυτόχρονα» (μονομερείς ενέργειες και συνομιλίες). Ο πρωθυπουργός βλέπει ένα “παράθυρο ευκαιρίας” και ελπίζει ότι «και η άλλη πλευρά το βλέπει με τον ίδιο τρόπο» όπως τόνισε. Σε περίπτωση που οι δυο πλευρές δεν καταλήξουν σε συμφωνία, έδειξε και πάλι τον δρόμο της Χάγης για τη μία και μόνη διαφορά που αναγνωρίζει η Αθήνα, την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών.

Είχαν προηγηθεί τα δύο τηλεφωνήματα της Άνγκελα Μέρκελ με τον Κυριάκο Μητσοτάκη και η τηλεδιάσκεψη μισής ώρας που είχε με τον Ταγίπ Ερντογάν.

Εφόσον δεν υπάρξουν ανατροπές στην πορεία των διαπραγματεύσεων και ανακοινωθούν διερευνητικές επαφές, οι τελευταίες πληροφορίες από διπλωματικές πηγές είναι ότι δεν θα τεθεί το θέμα των κυρώσεων στο Συμβούλιο Κορυφής της 24-25 Σεπτεμβρίου από την ελληνική πλευρά. «Είναι κλειδωμένες οι διαδικασίες, εάν υπάρξει υπαναχώρηση της Τουρκίας τότε θα επανεργοποιηθούν αμέσως» τόνισαν στο NEWPOST.

Ούτε Μπαρμπαρός;

Την ίδια στιγμή είναι ξεκάθαρο ότι δεν μπορεί να έχει φύγει το Oruc Reis και να συνεχίζει τις γεωτρήσεις στην κυπριακή υφαλοκρηπίδα το Μπαρμπαρός. Κι αυτό δεν αφορά μόνο την Ελλάδα ή την Κυπριακή Δημοκρατία αλλά την ΕΕ. Οι πληροφορίες του NEWPOST αναφέρουν ότι οι μυστικές διαπραγματεύσεις που είναι σε εξέλιξη για την αποκλιμάκωση της έντασης με πρωτοβουλία Βερολίνου, Βρυξελλών και Ουάσιγκτον αφορούν και την Κύπρο. Η ευθυγράμμιση Αθήνας – Λευκωσίας θεωρείται αυτονόητη, όπως ανέφεραν στο NEWPOST διπλωματικές πηγές.

Η κυπριακή κυβέρνηση απείλησε με βέτο στις κυρώσεις σε βάρος της Λευκορωσίας που θα συζητήσει η Σύνοδος Κορυφής εάν συνεχιστούν οι τουρκικές προκλήσεις και η ΕΕ συνεχίζει να σφυρίζει αδιάφορα.

«Με ανησυχεί το γεγονός ότι η Τουρκία εξακολουθεί να εκδίδει Navtex που αφορούν την Κύπρο» δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στον Economist. Απαντώντας σε ερώτηση για το τι περιμένει από την Σύνοδο Κορυφής απάντησε: «Θα δούμε. Μία εβδομάδα είναι πολύς καιρός στην πολιτική, ειδικά στην ευρωπαϊκή πολιτική. Προτιμώ να προσέλθω στην Σύνοδο με μία θετική νότα παρά με μία αρνητική. Αυτό που είναι ξεκάθαρο, αν δείτε και τις δηλώσεις που έχουν κάνει ο Ζοζέπ Μπορέλ, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Σαρλ Μισέλ, η Τουρκία έχει μία επιλογή: Μπορεί να συζητήσει με την Ευρώπη, εποικοδομητικά, και κατ’ επέκταση να συζητήσει και με εμάς ή μπορεί να επιλέξει να συνεχίσει αυτές τις μονομερείς ενέργειες.»

• Κυριάκος Μητσοτάκης
• Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν