Κορωνοϊός: Εν αναμονή του μεγάλου «Stop» – Η Ευρώπη μπροστά στον εφιάλτη του καθολικού lockdown

Η πανδημία συνεχίζει την επέλαση της με κλιμακούμενη ένταση και όπως όλα δείχνουν, σε πολλές χώρες της Ε.Ε. τα lockdown μοιάζουν επικείμενα όσο και αναπόφευκτα.

Μπορεί οι χώρες να ακολουθούν η κάθε μία το δικό της επιχειρησιακό μοντέλο σε σχέση με την αντιμετώπιση της πανδημίας, υπάρχουν όμως κοινοί τόποι όπου τα μοντέλα αυτά -αργά ή γρήγορα- συναντώνται. Ένας από τους κοινούς αυτούς τόπους είναι η μέχρι τελευταία στιγμή προσπάθεια αποφυγής γενικευμένων lockdown και οι αντίστοιχες εξαγγελίες. Ένας άλλος κοινός τόπος είναι η -μετά τις περί του αντιθέτου δημόσιες εξαγγελίες– κατάληξη σε lockdown όταν όλα τα άλλα μέτρα κρίνονται -εν τέλει και εξ αποτελέσματος- ανεπαρκή.

Την αρχή έκανε την προηγούμενη εβδομάδα η Αυστρία με την ανακοίνωση γενικού lockdown τόσο για τους ανεμβολίαστους όσο όμως και για… τους εμβολιασμένους. Στον χορό μπήκε σχεδόν αμέσως και η Γερμανία με την ανακοίνωση ακόμη αυστηρότερων μέτρων για τους πολίτες της, μέτρα τα οποία απέχουν μόλις μερικές ανάσες από το ύστατο μέτρο, αυτό δηλαδή του lockdown. Η Ολλανδία αυτή τη στιγμή «αναμετράται» με την πανδημία, με τους αξιωματούχους της χώρας να τονίζουν πως η κατάσταση είναι παραπάνω από δραματική (τα ρεκόρ κρουσμάτων που σημειώνονται είναι πλέον καθημερινά) και τους πολίτες να περιμένουν την Παρασκευή για να μάθουν τα νέα έκτακτα μέτρα, ενώ οι Γάλλοι δε θα χρειαστεί να περιμένουν μέχρι τότε μιας και η κυβέρνηση Μακρόν ανακοινώνει περαιτέρω αυστηροποίηση των μέτρων την Πέμπτη.

Η Σλοβακία, «ζηλεύοντας» τη γειτόνισσα της Αυστρία, ανακοίνωσε το απόγευμα της Τετάρτης 24.11, γενικό lockdown για όλο το σύνολο του πληθυσμού της. Από την Πέμπτη 25.11 κλείνουν για όλους εστιατόρια, καφέ και καταστήματα για τουλάχιστον 2 εβδομάδες. 

Με το γαϊτανάκι του lockdown αρχίζει να φλερτάρει και η Κύπρος, η οποία αυστηροποιεί τα περιοριστικά μέτρα. Οι αρχές στην Κύπρο θα αρνούνται την πρόσβαση σε εσωτερικούς χώρους όπως εμπορικά κέντρα, εστιατόρια και σούπερ μάρκετ σε όποιον δεν έχει λάβει τρίτη αναμνηστική δόση του εμβολίου, επτά μήνες μετά τον αρχικό εμβολιασμό (με δύο δόσεις) κατά του COVID-19, δήλωσε κυβερνητικός αξιωματούχος.

H κατάσταση σε άλλες χώρες – Προειδοποίηση από ECDC

Η Σλοβακία, η Τσεχία και η Ουγγαρία ανακοίνωσαν αριθμούς- ρεκόρ ημερησίων κρουσμάτων καθώς η Ευρώπη μπαίνει στον χειμώνα και οι άνθρωποι συγκεντρώνονται σε κλειστούς χώρους εν όψει των Χριστουγέννων. Πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχουν αρχίσει ήδη να χορηγούν αναμνηστικές δόσεις στους πολίτες τους, ωστόσο χρησιμοποιούν διαφορετικά κριτήρια ως προς το ποιοι έχουν προτεραιότητα και ποια είναι τα χρονικά διαστήματα που μεσολαβούν μεταξύ αρχικού κύκλου εμβολιασμών και αναμνηστικών δόσεων. Η Αυστρία έχει ήδη επιβάλει lockdown στον πληθυσμό της αυτή την εβδομάδα για τουλάχιστον 10 ημέρες, ενώ η Σλοβακία ανακοίνωσε την υψηλότερη ημερήσια αύξηση κρουσμάτων την Τετάρτη, όταν η κυβέρνηση ενέκρινε lockdown δύο εβδομάδων, όπως μετέδωσαν το ΤΑ3 και άλλα ΜΜΕ. Πολύ μεγάλη άνοδος σημειώθηκε και στην Τσεχία, με τα κρούσματα να ξεπερνούν τα 25.000 για πρώτη φορά, ασκώντας μεγαλύτερη πίεση στα νοσοκομεία. Η κυβέρνηση εξετάζει επιβολή υποχρεωτικού εμβολιασμού στους άνω των 60 και σε κάποια επαγγέλματα, όπως στους υγειονομικούς. Η Ουγγαρία ανέφερε 12.637 νέα ημερήσια κρούσματα, ενώ η Γαλλία αναμένεται να ανακοινώσει νέα μέτρα περιορισμού της Covid-19 την Πέμπτη, καθώς οι ρυθμοί νέων λοιμώξεων αυξάνονται.

Η Ιταλία αναμένεται να περιορίσει την πρόσβαση σε κάποιους εσωτερικούς χώρους για τους ανεμβολίαστους, ενώ η Πολωνία προσανατολίζεται προς αύξηση περιορισμών εάν δεν μειωθούν τα ημερήσια κρούσματα προσεχώς. Πολλές περιοχές της Γερμανίας ήδη επιβάλλουν αυστηρότερα μέτρα, εν μέσω της χειρότερης έξαρσης της Covid-19, με τον απερχόμενο υπουργό Υγείας, Γενς Σπαν, να λέει τη Δευτέρα πως μέχρι το τέλος του χειμώνα σχεδόν όλοι στη Γερμανία θα έχουν «εμβολιαστεί, αναρρώσει ή πεθάνει».

«Κώδωνα κινδύνου» κρούει το ECDC

Πρόσφατα μοντέλα που εξετάστηκαν από το ECDC υποδεικνύουν πως η εν δυνάμει υγειονομική επιβάρυνση σε ΕΕ/ Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο από τη μετάλλαξη Δέλτα θα είναι πάρα πολύ υψηλή τον Δεκέμβριο και τον Ιανουάριο, εκτός και αν τεθούν σε εφαρμογή επειγόντως μέτρα δημόσιας υγείας, σε συνδυασμό με τις συνεχιζόμενες προσπάθειες για την αύξηση των ποσοστών εμβολιασμού στον γενικό πληθυσμό.

Όπως αναφέρει σε μήνυμά της η Άντρεα Άμον, διευθύντρια του ECDC, από τις αρχές του έτους έλαβε χώρα μια ταχεία ακολουθία προγραμμάτων εμβολιασμού σε ΕΕ και Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο που απέτρεψε επιτυχώς θανάτους και μείωσε νοσηλείες και μετάδοση. Ωστόσο υπάρχουν ακόμα υποκατηγορίες πληθυσμού και ηλικιακές ομάδες όπου η εμβολιαστική κάλυψη παραμένει χαμηλότερη από ότι θα ήταν επιθυμητό, ακόμα και σε χώρες με καλά ποσοστά. «Υπάρχουν ακόμα τόσα πολλά άτομα που κινδυνεύουν με σοβαρή λοίμωξη Covid-19 που πρέπει να προστατέψουμε το συντομότερο δυνατόν. Πρέπει να εστιάσουμε επειγόντως στο να κλείσει αυτό το χάσμα ανοσίας, να παρέχουμε αναμνηστικές δόσεις σε όλους τους ενήλικες και να επαναφέρουμε μη φαρμακευτικά μέτρα» συμπληρώνει.

Όπως τονίζει η Άμον, αυτή τη στιγμή κάτω από το 70% του συνολικού πληθυσμού της ΕΕ/ Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου είναι πλήρως εμβολιασμένο, «κάτι που αφήνει ένα μεγάλο κενό που «δεν μπορεί να γεφυρωθεί ταχέως και αφήνει άφθονο χώρο για να εξαπλωθεί ο ιός». Δεδομένου ότι τα εμβόλια παρέχουν υψηλή προστασία εναντίον της σοβαρής νόσησης, οι προβλέψεις δείχνουν πως ένας μεγάλος αριθμός των νέων εισαγωγών σε νοσοκομεία θα είναι ανεμβολίαστα άτομα, ειδικότερα ανεμβολίαστοι σε ομάδες κινδύνου. «Το παρόν συνολικό επίπεδο λήψης εμβολίων σε ΕΕ/ Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, ως εκ τούτου, θα είναι ανεπαρκές για τον περιορισμό της επιβάρυνσης από κρούσματα Covid-19 και νοσηλείες τους χειμερινούς μήνες, και οι χώρες με χαμηλότερα επίπεδα εμβολιασμού διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο».

Όπως υπογραμμίζεται, προτεραιότητα πρέπει να παραμείνει η αύξηση εμβολιασμών, μα ειδικά σε ηλικιωμένους, ευάλωτους και υγειονομικούς, ενώ οι χώρες «θα έπρεπε επίσης να σκέφτονται αναμνηστικές δόσεις σε όλους τους ενηλίκους, 18 και άνω, με προτεραιότητα στους άνω των 40. Αυτό για να αυξηθεί η προστασία απέναντι στη μόλυνση εξαιτίας της μειούμενης ανοσίας, που θα μπορούσε εν δυνάμει να μειώσει τη μετάδοση στον πληθυσμό και να αποτρέψει επιπλέον νοσηλείες και θανάτους. Η αναμνηστική δόση συστήνεται έξι μήνες μετά τη ολοκλήρωση του αρχικού κύκλου το νωρίτερο δυνατόν. Τα προγράμματα εμβολιασμού χρειάζονται χρόνο και η πλήρης επίδραση των εμβολίων λαμβάνει χώρα δύο εβδομάδες μετά τον εμβολιασμό. Καθώς υπάρχουν κάποια στοιχεία για μείωση της αποτελεσματικότητας του εμβολιασμού με το πέρασμα του χρόνου απέναντι στη μόλυνση και τη μετάδοση, είναι επίσης σημαντικό να διατηρούμε ή να επαναφέρουμε μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις» τονίζεται.

Σαφή προειδοποίηση απέστειλε και η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν: «Η νέα αξιολόγηση κινδύνου του ECDC είναι ξεκάθαρη: πρέπει να αυξήσουμε τους εμβολιασμούς για να ελέγξουμε την πανδημία. Πρέπει να πείσουμε τους ανθρώπους να εμβολιαστούν. Αναμνηστικές δόσεις πρέπει να γίνουν διαθέσιμες για ενηλίκους, με προτεραιότητα στους άνω των 40 και τα ευάλωτα άτομα. Και ας κρατήσουμε αποστάσεις και μάσκες!». 

• lockdown
• Ευρώπη
• κορωνοϊός
• μέτρα