Κορωνοϊός: Στα ύψη η ανησυχία για την υπερμεταδοτική μετάλλαξη Δέλτα – Πότε θα επικρατήσει στην Ελλάδα – Στο «τραπέζι» ξανά τα τοπικά lockdown

«Κόκκινος συναγερμός» έχει σημάνει στην κυβέρνηση και τις υγειονομικές αρχές λόγω της εξάπλωσης της μετάλλαξης Δέλτα του νέου κορωνοϊού, τα κρούσματα της οποίας υπερδιπλασιάστηκαν σε λίγες ημέρες. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι το συγκεκριμένο στέλεχος θα επικρατήσει στα τέλη Αυγούστου στη χώρα μας, ενώ δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να επιβληθούν lockdown σε περιοχές με χαμηλή εμβολιαστική κάλυψη ή όπου υπάρξει έξαρση της πανδημίας.

Παρόλο που όλοι οι επιστήμονες τονίζουν τον τελευταίο καιρό πως η παραλλαγή Δέλτα θα επισκεφθεί όλες τις χώρες της Ευρώπης, ωστόσο τις τελευταίες ημέρες στη χώρα μας υπήρξε μία σημαντική αύξηση των κρουσμάτων που φέρουν το μεταλλαγμένο στέλεχος και μάλιστα στην καρδιά του καλοκαιριού κι ενώ αναμένονται τουρίστες.

Η μετάλλαξη Δέλτα «χτυπά» κυρίως νέους και ανεμβολίαστους, την ώρα μάλιστα που σύμφωνα με επίσημα στοιχεία το ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων πολιτών στην Ελλάδα ανέρχεται στο 31%. Ο πρωθυπουργός μάλιστα απηύθυνε νέα έκκληση προς όλους να σπεύσουν να εμβολιαστούν ενάντια στην Covid-19, λέγοντας χαρακτηριστικά πως «είστε εμβολιασμένοι, είστε ασφαλείς. Είστε ανεμβολίαστοι, κινδυνεύετε. Τόσο απλά, τόσο καθαρά».

Πόσα κρούσματα μετάλλαξης Δέλτα εντοπίζονται στην Ελλάδα

Στη χώρα μας έχουν ήδη επιβεβαιωθεί 29 κρούσματα του μεταλλαγμένου ινδικού στελέχους Δέλτα, εκ των οποίων τα 18 κατά την τελευταία γονιδιωματική ανάλυση από το Eθνικό Δίκτυο Γονιδιωματικής Επιτήρησης του ιού SARS-CoV-2, που λειτουργεί υπό το συντονισμό του ΕΟΔΥ, για την περίοδο 11 Μαΐου έως 16 Ιουνίου.

Η διασπορά των κρουσμάτων προκαλεί ανησυχία, αφού σε σχέση με την προηγούμενη καταγραφή του ΕΟΔΥ είχαν ανακοινωθεί μόλις 11, ενώ στο επίκεντρο του προβληματισμού βρίσκεται η Κρήτη. Τα 15 από τα 18 στελέχη εντοπίστηκαν στο Ηράκλειο, ένα δείγμα προέρχεται από την Π.Ε. Δυτικού Τομέα Αθηνών, ένα από την Π.Ε. Θεσσαλονίκης και ένα εντοπίστηκε στην πύλη εισόδου του Διεθνούς Αερολιμένα ΑΘηνών “Ελ. Βενιζέλος”.

Την Πέμπτη άλλωστε, και μπροστά στην κρισιμότητα της κατάστασης, πραγματοποιήθηκε έκτακτη τηλεδιάσκεψη για την παρουσία της μετάλλαξης Δέλτα στην Κρήτη, με τη συμμετοχή του Νίκου Χαρδαλιά, του καθηγητή Σωτήρη Τσιόδρα, του Άκη Σκέρτσου, του υφυπουργού παρά τω πρωθυπουργώ Θόδωρου Λιβάνιου, του Περιφερειάρχη και δημάρχων.

Ανησυχούν οι ειδικοί για την μετάλλαξη Δέλτα – Πότε θα κυριαρχήσει στην Ελλάδα

Tην εκτίμηση πως μέχρι το τέλος του Αυγούστου η ινδική μετάλλαξη (γνωστή και ως μετάλλαξη Δέλτα) θα είναι το κυρίαρχο στέλεχος κορωνοϊού στην Ελλάδα, διατύπωσε ο καθηγητής πνευμονολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης Νίκος Τζανάκης. Όπως σημείωσε, το συγκεκριμένο στέλεχος του ιού είναι μάλιστα πιθανό ήδη να υπάρχει σε περισσότερα μέρη της Ελλάδας, χωρίς ακόμη να έχει γίνει αντιληπτό.

«Πιστεύω ότι υπάρχει ινδική μετάλλαξη σε ικανή- ανησυχητική έκταση σε όλα τα μέρη» ανέφερε χαρακτηριστικά στον ΣΚΑΪ και πρόσθεσε πως θεωρεί ότι μέχρι τα τέλη Αυγούστου η συγκεκριμένη μετάλλαξη θα είναι και το κυρίαρχο στέλεχος του ιού στην χώρα.

Παράλληλα, ο καθηγητής δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο ακόμη και κλεισίματος περιοχών σε περίπτωση πανδημικής έκρηξης εξαιτίας της μετάλλαξης αυτής.

Όσον αφορά στους 18 ασθενείς με κορωνοϊό στελέχους Δ στην Κρήτη, ο καθηγητής σημείωσε πως πρόκειται για πολίτες που δεν είχαν πραγματοποιήσει εμβολιασμό και υπογράμμισε την σημασία του εμβολιασμού για την καταπολέμηση της πανδημίας δεδομένου μάλιστα ότι η μετάλλαξη αυτή εκτιμάται ως 100% πιο μεταδοτική.

Περαιτέρω, το στέλεχος Δ, εξήγησε, είναι 60% πιο μεταδοτικό σε σχέση με τη βρετανική μετάλλαξη. «Έχει βρει τον τρόπο να ξεκλειδώσει το ανοσοποιητικό νέων ατόμων και παιδιών», είπε συγκεκριμένα.

Να προλάβουμε τα χειρότερα του… φθινοπώρου, επιταχύνοντας τους εμβολιασμούς, προκειμένου να χτιστεί σε ποσοστό 80% το τείχος ανοσίας, συστήνει η πρόεδρος της ΕΙΝΑΠ, Ματίνα Παγώνη.

«Με τη μετάλλαξη Δέλτα φοβόμαστε αυτούς που δεν έχουν εμβολιαστεί. Όταν έχεις κάνει το εμβόλιο – και τις δύο δόσεις – δεν υπάρχει περίπτωση να μπεις στη ΜΕΘ. Δεν υπάρχει στο ιστορικό ούτε ένας. Η μετάλλαξη Δέλτα έχει μεγαλύτερη μεταδοτικότητα. Αυτό που έχει σημασία είναι να γίνουν γρήγορα οι εμβολιασμοί. Τέλος Αυγούστου πρέπει να έχουμε εμβολιαστεί σε ποσοστό 80%. Αν αυξήσουμε τους εμβολιασμούς και έχουμε τείχος ανοσίας 75-80% δεν γίνεται να γυρίσουμε πίσω», υπογράμμισε η κ. Παγώνη, μιλώντας στο Mega. Η γιατρός τόνισε ακόμα: «Από το φθινόπωρο τα πράγματα θα είναι χειρότερα. Πρέπει μέχρι τότε να καλύψουμε το κενό».

Από την πλευρά του, ο καθηγητής Ιολογίας και μέλος του ΔΣ του ΕΟΔΥ, Γιώργος Σουρβίνος, μίλησε για τα 18 νέα κρούσματα της μετάλλαξης στην Κρήτη, σημειώνοντας πως έχει γίνει εκτενής ιχνηλάτηση ενώ φαίνεται πως δεν σχετίζονται με τον τουρισμό, αλλά είναι μόνιμοι κάτοικοι και τα περισσότερα είναι επαφές γνωστών κρουσμάτων.

«Μιλάμε για άτομα που είναι νεαρής ηλικίας και ανεμβολίαστα» σημείωσε ο καθηγητής, επισημαίνοντας ότι το μήνυμα είναι πως έως ότου μπορέσουμε να δαμάσουμε την πανδημία, το μοναδικό μας όπλο και η μοναδική ασπίδα για τέτοιου είδους μεταλλαγμένα, παραλλαγμένα στελέχη είναι ο εμβολιασμός. «Και μιλάμε για πλήρη εμβολιασμό με δύο δόσεις. Οι μελέτες δείχνουν ότι ακόμη και ο μειωμένος εμβολιασμός με μια δόση παρέχει μειωμένη προστασία σε ανοσολογικό επίπεδο και είναι κάτι που πρέπει να τονιστεί ιδιαίτερα. Χρειαζόμαστε πλήρη (εμβολιασμό) για να έχουμε τη μέγιστη δυνατή προστασία», τόνισε ο κ. Σουρβίνος.

Στο «τραπέζι» τα τοπικά lockdown

Αν χρειαστεί λόγω μετάλλαξης Δέλτα, θα επιστρέψουμε σε lockdown, τοπικά σε περιοχές με χαμηλή εμβολιαστική κάλυψη, τα οποία όμως είναι στο χέρι μας να αποτραπούν, ξεκαθάρισε, μιλώντας στον ΣΚΑΪ ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ Παναγιώτης Αρκουμανέας.

Ο τρόπος για να μην χρειαστεί, ξεκαθάρισε ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ, είναι το εμβόλιο για να τελειώνουμε με την πανδημία και να μην επιστρέψουμε σε γενικευμένα λοκντάουν και τέταρτα κύματα. «Είναι στο χέρι μας, υπάρχουν διαθέσιμα εμβόλια για όλους» υπογράμμισε.

«17 μήνες με την πανδημία έχουμε μάθει ότι όλα είναι στο τραπέζι και παίρνεις την απόφαση με τα δεδομένα που έχεις εκείνη τη στιγμή. Με νέα δεδομένα παίρνεις νέες αποφάσεις» σημείωσε ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ.

«Αυτή τη στιγμή τα μοντέλα δείχνουν ότι μέσα στον Αύγουστο η μετάλλαξη Δέλτα θα είναι το κυρίαρχο στέλεχος σε ολόκληρη την Ευρώπη, και προφανέστατα και πιθανότατα και στη χώρα μας… Λύση είναι τα εμβόλια. 1ον πρέπει όλοι να εμβολιαστούμε. 2ον τα εμβόλια είναι ασφαλή. Έχουν γίνει δισεκ. δόσεις σε όλο τον πλανήτη και εκατ. στη χώρα μας με απειροελάχιστες επιπλοκές. 3ον οι μη εμβολιασμένοι και οι περιοχές με χαμηλή εμβολιαστική κάλυψη πολύ πιθανόν, για να μην πω σίγουρα, μπορεί να αντιμετωπίσουν προβλήματα».

«Όπως είχαμε ξαναπεί πολύ πιθανόν να δούμε τοπικά lockdown σε περιοχές με χαμηλή εμβολιαστική κάλυψη, αυτό ισχύει και τώρα» σχολίασε ο κ. Αρκουμανέας. «Στην επικοινωνία που είχαμε χθες με την Πολιτική Προστασία και τους τοπικούς άρχοντες της Κρήτης τονίσαμε ότι πρέπει να γίνει επιπλέον προσπάθεια επικοινωνίας για να αυξηθεί το ποσοστό εμβολιασμού των κατοίκων της Κρήτης».

Ζήτησε από τον κόσμο να μην ακούει τους κινδυνολόγους αλλά τους ειδικούς. «Οι μη εμβολιασμένοι κινδυνεύουν, οι εμβολιασμένοι δεν κινδυνεύουν» ξεκαθάρισε. Τη μετάλλαξη Δέλτα την έχουμε βρει (στη χώρα μας) από τον Απρίλιο γίνονται ιχνηλατήσεις, μπορεί να μη βρίσκουμε όλες τις μολύνσεις, αλλά η συνολική εικόνα για τη Δέλτα είναι αυτή διευκρίνισε.

Ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ εξήγησε ότι «αυτή τη στιγμή η παγκόσμια κοινότητα βρίσκεται σε εγρήγορση, και υπάρχει μια σχετική ανησυχία επειδή η συγκεκριμένη μετάλλαξη Δέλτα είναι 50 με 60% πιο μεταδοτική, από την Άλφα που είναι η γνωστή που ξέραμε, η βρετανική, που έχει κυριαρχήσει και στη χώρα μας, η οποία με τη σειρά της είναι 50% πιο μεταδοτική από τον αρχικό ιό».

Μόσιαλος: Ποσοστά 70%-75% δεν είναι αρκετά για να δημιουργήσουν ανοσία στην ινδική μετάλλαξη

Φαίνεται πως ποσοστά της τάξης του 70-75% δεν είναι αρκετά για να δημιουργήσουν ανοσία στην κοινότητα σε σχέση με την «ινδική» παραλλαγή Δέλτα του κορωνοϊού. Υπολογίζεται τώρα ότι, προκειμένου να συμβεί αυτό, πρέπει περισσότεροι από το 82% των ενηλίκων να έχουν είτε φυσική ανοσία (επειδή κόλλησαν) είτε επίκτητη λόγω των εμβολιασμών. Αυτό αναφέρει σε νέα ανάρτησή του στο Facebook ο καθηγητής Πολιτικής της Υγείας Ηλίας Μόσιαλος της Σχολής Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Λονδίνου (LSE).

Υπογραμμίζει ότι το πρόβλημα με την παραλλαγή Δέλτα θα το έχουν βασικά οι εξής τρεις κατηγορίες: Κυρίως οι ανεμβολίαστοι, τα παιδιά που δεν έχουν εμβολιαστεί (αλλά είναι γνωστό πως οι επιπτώσεις της νόσου θα είναι πιο ήπιες σε αυτά), καθώς κι ένα μικρό ποσοστό 4% και 8% αντίστοιχα, στους οποίους τα εμβόλια της Pfizer/BioNTech και AstraZeneca (ΑΖ) δεν αποτρέπουν τη σοβαρή νόσο.

Σε μια μακροσκελή ανάρτηση, εξηγεί ότι όλα τα εμβόλια επιτελούν τρεις λειτουργίες:

1. Μπορούν να αποτρέψουν πλήρως τη λοίμωξη από ένα παθογόνο.

2. Αν δεν αποτρέψουν τη λοίμωξη και κολλήσουμε μια νόσο, μπορούν να μας προστατεύσουν από τη σοβαρή έκβασή της και να αποφύγουμε επομένως τις εισαγωγές στα νοσοκομεία.

3. Μπορούν να μειώσουν τη διασπορά της νόσου από εμάς τους ίδιους, εφόσον έχουμε νοσήσει (γιατί παραμένει λίγο ιικό φορτίο στο ανώτερο αναπνευστικό μας σύστημα, το οποίο όμως δεν απειλεί όσους έχουν εμβολιαστεί).

Όσον αφορά τα εμβόλια για τον κορωνοϊό, γνωρίζουμε ότι:

1. Το μεγαλύτερο ποσοστό αυτών που έχουν εμβολιαστεί, προστατεύονται από τη λοίμωξη, αλλά δεν ξέρουμε ακόμα το ακριβές ποσοστό.

2. Όσοι κολλήσουν και έχουν κάνει τα εμβόλια της Pfizer και της AstraZeneca, προστατεύονται από σοβαρή λοίμωξη και εισαγωγή στο νοσοκομείο κατά 96% και 92% αντίστοιχα. Όπως επισημαίνει, όμως, δεν προστατεύει το εμβόλιο όλους από την παραλλαγή Δέλτα. Ένα 4% έως 8% θα περάσει τη νόσο με βαριά συμπτώματα και ίσως χρειαστεί εισαγωγή στο νοσοκομείο. Επίσης ένα μεγαλύτερο ποσοστό, της τάξης του 12% (Pfizer) – 33% (AZ), μάλλον θα νοσήσουν ήπια, εάν κολλήσουν την παραλλαγή Δέλτα, ακόμα και εάν είναι εμβολιασμένοι.

Υπογραμμίζει πως «η προστασία των εμβολίων γνωρίζαμε πως ήταν 100% απέναντι στην αγγλική παραλλαγή (την ‘Αλφα). Αλλά τα δεδομένα έχουν αλλάξει λίγο. Επομένως, το πρόβλημα δεν είναι σημαντικό, αλλά υπάρχει, για τους λίγους που θα νοσήσουν σοβαρά».

3. Τα εμβόλια αποτρέπουν την μετάδοση κατά 70-90%, αλλά η παραλλαγή Δέλτα μεταδίδεται πιο εύκολα, το δε ποσοστό της ενδοοικογενειακής διασποράς έχει αυξηθεί κατά 64%. Είναι η ινδική παραλλαγή όμως πιο θανατηφόρα; Με βάση τα μέχρι στιγμής δεδομένα δεν φαίνεται να είναι.

Στο ερώτημα γιατί έχουν αυξηθεί ξανά τα κρούσματα, σε χώρες όπως η Αγγλία και το Ισραήλ, όπου ένα σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού έχει εμβολιαστεί, ο κ. Μόσιαλος τονίζει ότι «και στις δύο χώρες δεν έχει εμβολιαστεί πάνω από το 60% των άνω των 16 ετών. Φαίνεται πως τα ποσοστά εμβολιασμού κοντά στο 60% στην κοινότητα των ενηλίκων ήταν επαρκή για να αντιμετωπίσουν την αγγλική παραλλαγή. Στο ποσοστό αυτό προσθέτουμε ένα ακόμη 10-15% όσων έχουν αποκτήσει φυσική ανοσία γιατί κόλλησαν την νόσο. Φαίνεται όμως πως αυτά τα ποσοστά αυτά (70-75%) δεν είναι αρκετά για να δημιουργήσουν ανοσία στην κοινότητα για την ινδική παραλλαγή. Υπολογίζουμε τώρα ότι για να συμβεί αυτό, πρέπει να έχουμε περισσότερους από το 82% των ενηλίκων, είτε με φυσική (επειδή κόλλησαν) είτε με επίκτητη ανοσία (λόγω των εμβολιασμών)».

Αυτό όμως που έχει σημασία, όπως υπογραμμίζει, είναι πως «η Αγγλία, που είναι η χώρα με τα περισσότερα νέα κρούσματα μεταξύ των μεγαλύτερων χωρών της Ευρώπης, είναι ταυτόχρονα η χώρα με το μικρότερο αριθμό σοβαρών λοιμώξεων. Αυτό σημαίνει πως τα εμβόλια δουλεύουν».

Γιατί όμως αυξήθηκε ο αριθμός των νέων λοιμώξεων και στην Αγγλία και στο Ισραήλ και γιατί έχουμε εισαγωγές στα νοσοκομεία και από εμβολιασμένους; Η συντριπτική πλειοψηφία των νέων λοιμώξεων αφορά στους μη εμβολιασμένους (περίπου το 40% των ενηλίκων), στα παιδιά που δεν έχουν εμβολιαστεί και σε ένα μικρό ποσοστό εμβολιασμένων, που δεν τους καλύπτουν τα εμβόλια της Pfizer και της ΑΖ (που αντιστοιχεί σε 4 και 8% αντίστοιχα).

Μπορεί όμως να αυξηθεί πέραν του 4% και του 8% ο αριθμός των νέων κρουσμάτων μεταξύ των εμβολιασμένων; Ναι, αλλά δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας, καθώς, κατά τον κ.Μόσιαλο, «ο βασικός ρόλος του εμβολίου είναι η αποτροπή της σοβαρής νόσου, όχι η πλήρης αποτροπή της λοίμωξης. ‘Αρα μπορεί να δούμε έναν αυξημένο αριθμό θετικών τεστ PCR (σ.σ. μοριακών) σε εμβολιασμένους, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει πως θα αναπτύξουν σοβαρή νόσο (επειδή το τεστ θα είναι θετικό)».

Επίσης αναφέρει ότι «δεν έχουμε ακόμα δεδομένα για τα εμβόλια της Johnson & Johnson και της Moderna, όσον αφορά την αποτελεσματικότητα έναντι της παραλλαγής Δέλτα. Αλλά δεδομένων των ομοιοτήτων των εμβολίων και των στοιχείων από τα άλλα δύο εμβόλια, δεν θα περίμενα μεγάλη μείωση της αποτελεσματικότητας έναντι στην παραλλαγή Δέλτα, ούτε για αυτά τα εμβόλια».

Δείτε την ανάρτηση του Ηλία Μόσιαλου:

• covid19
• εμβόλια
• ινδική μετάλλαξη
• κορωνοϊός
• μεταλλάξεις