Λίθινοι αναβαθμοί στην Πάρο: Μια παραδοσιακή και αποτελεσματική πρακτική διαχείρισης του νερού

Τα ελληνικά νησιά αποτελούν ανεκτίμητη περιουσία για τη χώρα όχι μόνο γιατί είναι η προμετωπίδα του τουρισμού, αλλά και γιατί διαθέτουν πλούσιο οικολογικό απόθεμα. Στο πλαίσιο αυτό, παρατηρείται εσχάτως στις Κυκλάδες μια σειρά από πρωτοβουλίες και δραστηριότητες που αφορούν την αειφόρο ανάπτυξη, και ιδιαίτερα στην Πάρο. Εκεί, όπου τα τελευταία χρόνια ακολουθείται συστηματικά μια οικολογικά ευαίσθητη ανάπτυξη με επίκεντρο την προστασία του περιβάλλοντος και τη βιωσιμότητα, και βασικό στόχο την ανάδειξη των φυσικών και πολιτιστικών πόρων, στο πλαίσιο της φέρουσας ικανότητάς της περιοχής.

Μια πράσινη υποδομή που μπορεί να συμβάλει τοπικά στον εμπλουτισμό των υδατικών πόρων και τη διατήρηση της βιοποικιλότητας έχει ξεκινήσει μεταξύ άλλων αυτό το διάστημα σε αυτό το νησί των Κυκλάδων. Ειδικότερα, ο Δήμος Πάρου σε συνεργασία με το WWF Ελλάς, το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (MedINA) και το Ινστιτούτο Σπηλαιολογικών Ερευνών Ελλάδας (ΙΝΣΠΕΕ), αλλά και τη Δημοτική Επιχείρηση Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πάρου (ΔΕΥΑΠ), υλοποιούν ένα νέο πιλοτικό έργο. Πιο συγκεκριμένα, στο ρέμα του Καβουροπόταμου που βρίσκεται  στην περιοχή του Άσπρου Χωριού στο νότιο τμήμα της Πάρου, πρόκειται να κατασκευαστούν μικροί λίθινοι αναβαθμοί (φράγματα ύψους μερικών δεκάδων εκατοστών), και συγκεκριμένα 33 τον αριθμό. Η λύση των λίθινων αναβαθμών αποτελεί μια φυσική επιλογή με μακραίωνη ιστορία στον ελληνικό χώρο, η οποία θα συνεισφέρει στον εμπλουτισμό των υπόγειων υδάτων με στόχο την αντιμετώπιση της έλλειψης νερού και της υφαλμύρινσης των υπόγειων υδροφορέων. Παράλληλα, θα συνοδεύεται με συστηματική τεκμηρίωση των πλεονεκτημάτων και των ωφελειών που σχετίζονται με την αναβίωση των λίθινων αναβαθμών στα ρέματα περιοδικής ροής των νησιών του Αιγαίου. Έχοντας προηγηθεί η απαραίτητη τεχνική έκθεση και η εξασφάλιση των σχετικών αδειών, η κατασκευή των φραγμάτων θα πραγματοποιηθεί τον Ιούνιο του 2022. Σε ό,τι αφορά το κατασκευαστικό κομμάτι του έργου εξάλλου, η ομάδα «Μπουλούκι», με εξειδίκευση στις παραδοσιακές τεχνικές δόμησης, πρόκειται να το υποστηρίξει επιστημονικά. 

Επιπρόσθετα, κατά τη διάρκεια της κατασκευής, θα διοργανωθεί ένα τετραήμερο συμμετοχικό εργαστήριο κατασκευής λίθινων αναβαθμών σε συνεργασία με το Φεστιβάλ Πάρου με σκοπό τη βιωματική εκπαίδευση στην κατασκευή μικροφραγμάτων και τη διάχυση της τεχνογνωσίας γύρω από τη συγκεκριμένη παραδοσιακή πρακτική. Πριν και μετά την κατασκευή των αναβαθμών θα πραγματοποιηθούν συστηματικές επισκέψεις για την καταγραφή της πανίδας και της χλωρίδας της περιοχής, καθώς και μετρήσεις στη στάθμη των υπογείων υδάτων. Οι πρώτες μετρήσεις έχουν ξεκινήσει ήδη και οι καταγραφές συνεχίζονται.

Ενώ τέλος, στο πλαίσιο της έναρξης του προγράμματος την Τρίτη, 12 Απριλίου 2022, στις 18:00, στην αίθουσα του Αρχίλοχου (Παροικιά), θα πραγματοποιηθεί ανοιχτή εκδήλωση παρουσίασης όλων των προγραμματισμένων δράσεων και συζήτηση για τα προσδοκόμενα αποτελέσματα.

• Πάρος