Μαντζουράνης: Σε σωστή κατεύθυνση ο νέος Ποινικός Κώδικας – Λογικές οι ποινές που προβλέπει

Οι διατάξεις του νέου Ποινικού Κώδικα, είναι στη σωστή γραμμή, εκτίμησε ο γνωστός ποινικολόγος Γιάννης Μαντζουράνης, μιλώντας στην εκπομπή της ΕΡΤ «Απευθείας» με τους Μάριον Μιχελιδάκη, Κώστα Λασκαράτο και Νίκο Μερτζάνη.

Ο κ. Μαντζουράνης σημειώνει πως ο νέος Π.Κ. διακρίνεται για την «ειλικρίνεια» των ποινών και τονίζει πως «οι ποινές είναι λογικές, δεν είναι πρωτόγονα αυστηρές, σέβονται – είναι συμβατές με την αρχή της αναλογικότητας, που πρέπει να διέπει κάθε μέτρο του Κράτους, και νομίζω ότι είναι, από άποψη αντεγκληματικής πολιτικής, ορθές».

 

Συγκριμένα αναφερόμενος στην προσπάθεια αναθεώρησης του Π.Κ., ο ποινικολόγος σημειώνει πως πρόκειται για μια παλιά απόπειρα: «Ξεκίνησε από την περίοδο όταν Πρωθυπουργός ήταν ο κ. Κώστας Καραμανλής. Και το λέω γιατί; Γιατί ο βασικός πυρήνας της Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής, και της σημερινής αλλά και επί Καραμανλή και μετά επί Παπανδρέου, με υπουργούς τον Μιλτιάδη Παπαϊωάννου, τον Καστανίδη, μετέπειτα τον Παρασκευόπουλο επί ΣΥΡΙΖΑ και τον Κοντονή είναι ο ίδιος. Είναι εκπρόσωποι θεσμών, είναι ο εκπρόσωπος του Δικηγορικού Συλλόγου, των Δικαστικών Ενώσεων, της Ένωσης Ελλήνων Ποινικολόγων και σε καμία περίπτωση δε μπορεί να θεωρηθούν ότι είναι φιλοΣΥΡΙΖΑ. Είναι επιστήμονες, είναι εκπρόσωποι συγκεκριμένων φορέων. Είναι μια δουλειά ειδικών επιστημόνων και ανθρώπων με μεγάλη εμπειρία στο χώρο του Ποινικού Δικαίου».

Τονίζει επίσης πως συνολικά, ο νέος Π.Κ. βρίσκεται σε σωστή κατεύθυνση και «το λέει η Ολομέλεια των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων, το λένε οι Δικαστικές Ενώσεις, το λέει όλος ο νομικός κόσμος. Βέβαια, όσοι είναι οι νομικοί τόσες είναι και οι νομικές απόψεις. Αυτό δε σημαίνει ότι το σύνολο δεν είναι θετικό».

«Στη χώρα μας ο Κώδικας αυτός ίσχυσε από την 1/1/1951. Είναι δηλαδή ένα παλιό όχημα 70 χρόνων. Οι ποινές που προέβλεπε ήταν τότε συμβατές με τι ποινές άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Συν τω χρόνω άλλαξαν οι απόψεις για τις ποινές, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά σε όλο τον κόσμο, και εναρμονίζονται οι ποινές που προβλέπονται στο σχέδιο της Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής και όχι της Κυβέρνησης, το σχέδιο της Κυβέρνησης θα το δούμε μετά τη διαβούλευση, με τα ευρωπαϊκά πρότυπα και το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Υπάρχουν κατευθυντήριες γραμμές στη μεταχείριση των πολιτών, στην αντιμετώπιση των εγκλημάτων, στις ποινές και εναρμονίζεται το ποινολόγιο με τα ευρωπαϊκά», τονίζει στη συνέχεια και υποστηρίζει πως αυτό του ξεχωρίζει στο νέο Π.Κ., είναι η «ειλικρίνεια των ποινών»:

«Οι ποινές είναι λογικές, δεν είναι πρωτόγονα αυστηρές, σέβονται – είναι συμβατές με την αρχή της αναλογικότητας, που πρέπει να διέπει κάθε μέτρο του Κράτους, και νομίζω ότι είναι, από άποψη αντεγκληματικής πολιτικής, ορθές. Δηλαδή οι πολύ αυστηρές ποινές δεν έχουν πάντοτε θετικά αποτελέσματα στην αντιμετώπιση του εγκλήματος».

Υποστηρίζει επίσης πως «είναι αναληθές, και δε θέλω να πω ότι είναι προϊόν νομικού λαϊκισμού, αλλά ίσως άγνοιας, ότι εξισώνεται η ποινή για ένα μέλος της εγκληματικής οργάνωσης και ένα διευθυντή εγκληματικής οργάνωσης. Στο προβλεπόμενο σχέδιο, κατ’ αρχήν ο υπουργός δήλωσε ότι θα αλλάξει. Στο προβλεπόμενο σχέδιο τι λέει; Ποινή και για τα μέλη και για τους διευθυντές 5 με 10. Τι λέει όμως η δεύτερη παράγραφος; Όταν είναι κάποιος διευθυντής αυτό αποτελεί επιβαρυντική περίσταση, δηλαδή δεν μπορεί να υπερβεί ο δικαστής την ποινή των 10 αλλά θα το φθάσει στο 10. Επιβαρυντική περίσταση σημαίνει ότι ο διευθυντής θα κυμανθεί μεταξύ 8 και 10. Ενώ ένας που είναι μέλος μπορεί να τιμωρηθεί και με 5 χρόνια. Κατ’ αρχήν η κάθειρξη, η πρόσκαιρη κάθειρξη, έχουμε δύο ειδών καθείρξεις είναι η πρόσκαιρη και είναι και η ισόβια, μέχρι πρότινος ήταν 5 με 20, σήμερα είναι για όλα τα εγκλήματα 5 με 15, όπως είναι και στις περισσότερες χώρες της ΕΕ». Προσθέτει επίσης:

«Άρα έχουμε διαφοροποίηση. Είπε ο υπουργός ότι για τους διευθυντές θα προβλέψει ποινή 10 με 15. Οι ποινές θα εκτίονται με βάση τον νέο Κώδικα, βεβαίως θα ισχύουν και μέτρα επιείκειας. Γιατί τι διαφορά έχει ο Κώδικας ο νέος από τον παλιό. Οι ποινές μπορεί να φαίνονται χαμηλότερες ως προς το ύψος, από 20 η κάθειρξη πάει 15, αλλά είναι εξυπνότερες. Κατ’ αρχήν στα πλημμελήματα που η ποινή είναι από κάποιους μήνες μέχρι 5 χρόνια φυλάκιση, από 3 έως 5 η ποινή δεν αναστέλλεται, δεν μετατρέπεται, που σημαίνει εκτίεται. Από ένα μήνα έως 3 χρόνια μπορείς να προσφέρεις κοινωφελή εργασία, μπορείς να την εκτίσεις με άλλους τρόπους. Δεύτερο, στα κακουργήματα εισάγονται καινούργιοι θεσμοί: η ποινική διαπραγμάτευση, ο ποινικός συμβιβασμός, η ποινική συνδιαλλαγή και μέτρα επιεικείας. Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ότι αν κάποιος βοηθήσει τη Δικαιοσύνη στο να ανακαλύψει άλλους συμμέτοχους ή αρχηγούς θα αντιμετωπιστεί πολύ επιεικώς, από το να μην ασκηθεί δίωξη σε αυτόν μέχρι να μην εκτίσει την ποινή, ανάλογα με τη βοήθεια που θα προσφέρει. Προβλέπονται μάλιστα και μέτρα ασφαλείας, αν η βοήθεια που προσέφερε – δεν είπε όλα όσα ήξερε αλλά είπε τα μισά, να ανακληθεί η απόφαση».

Ως προς τα οικονομικά εγκλήματα, ο κ. Μαντζουράνης, εξήγησε πως ο Π.Κ. εμπεριέχει τη συνδιαλλαγή: «Τι σημαίνει οικονομικό έγκλημα; Ότι προσβάλω ένα περιουσιακό αγαθό, το δικό σας, το δικό μου, του θύματος. Αν έρθω ως δράστης του εγκλήματος, ως εγκληματίας και αποκαταστήσω αυτή τη βλάβη, ποιο μετράει περισσότερο; Να αποκαταστήσω τη βλάβη του θύματος ή να πάω στη φυλακή; Δίνει τέτοιες δυνατότητες το σχέδιο που δεν τις είχε ο προηγούμενος Κώδικας».

Ως προς τις ποινές για κατοχή μολότοφ, ο ποινικολόγος υποστήριξε: «Κατ’ αρχάς, οι μολότοφ μέχρι πρότινος, πριν μερικά χρόνια, δεν θεωρούντο εκρηκτικός μηχανισμός από τα ελληνικά δικαστήρια αλλά εμπρηστικός. Έχει μεγάλη διαφορά ως προς την ποινική μεταχείριση. Δεύτερον, άλλο είναι η κατοχή και άλλο η χρήση μολοτόφ. Η χρήση είναι κακούργημα και έχει την ανώτατη ποινή και αν έχει και θάνατο έχει ισόβια. Εφόσον υπάρχει κατοχή θα τιμωρηθεί ελαφρότερα. Όμως και σε αυτήν την περίπτωση άκουσα ότι ο υπουργός θα προχωρήσει σε τροποποίηση. Υπάρχει μία ιεραρχία των εννόμων αγαθών, δεν μπορεί για παράδειγμα η αφαίρεση της ζωής να τιμωρείται με την ίδια ποινή με την αφαίρεση μιας περιουσίας».

«Όταν αφαιρεθεί η ζωή τότε τιμωρείσαι με ισόβια. Όταν τη χρησιμοποιήσεις είναι κακούργημα έχει ποινή 10 με 15. Το πιο αυστηρά είναι άλλο από το ίδιο με τη χρήση. Εδώ τι κάνει ο καινούργιος νόμος, διαφοροποιεί τη χρήση που είναι κακούργημα και έχει ποινές βαρύτατες, όπως και πριν, από την κατοχή. Τώρα βλέπω ότι ο υπουργός θα προχωρήσει σε κάποια τροποποίηση. Θέλω να σας πω ότι δεν ήταν πάντα κακούργημα η κατοχή, έγινε το 2001 γιατί είχαμε πολλές χρήσεις. Επειδή νομοθετούμε πάντα συγκυριακά, δεν πρέπει να γίνεται, δεν πρέπει να επηρεαζόμεθα από υποθέσεις που εκδικάζονται, όπως είναι η Χρυσή Αυγή δηλαδή. Δεν σημαίνει ότι επειδή θα ωφεληθεί κάποιος που δικάζεται για τη Χρυσή Αυγή ή κάποιοι από τους καταχραστές του δημοσίου χρήματος να μη νομοθετήσουμε για τα επόμενα 70 χρόνια», κατέληξε ο κ. Μαντζουράνης.

• Γιάννης Μαντζουράνης