Μέση Ανατολή – Η Κίνα σταθμίζει τα βήματά της: Ορατή η ενεργή εμπλοκή στο πιο επικίνδυνο ενεργειακό σταυροδρόμι του πλανήτη

Η κλιμάκωση που ξεκίνησε με τις αεροπορικές επιδρομές των Ηνωμένων Πολιτειών σε πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, έχει μετατρέψει την ευρύτερη περιοχή του Περσικού Κόλπου σε πεδίο έντασης με απρόβλεπτες εξελίξεις. Και τώρα, τα φώτα στρέφονται στην Κίνα — τη χώρα που, με βάση τα ενεργειακά της συμφέροντα, δεν έχει την πολυτέλεια να παραμείνει αμέτοχη.

Η «ασφυξία» του Ορμούζ και η ενεργειακή εξάρτηση του Πεκίνου

Το ενδεχόμενο κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν — ένα σενάριο που εξετάζεται πλέον ανοιχτά και θεσμικά στην Τεχεράνη — φέρνει την Κίνα προ ενός τεράστιου διλήμματος. Μέσω αυτών των στενών διέρχεται σχεδόν το 50% των κινεζικών εισαγωγών σε πετρέλαιο από τον Περσικό Κόλπο.

Η αποσταθεροποίηση της περιοχής μεταφράζεται για το Πεκίνο όχι μόνο σε οικονομική αιμορραγία, αλλά και σε στρατηγική αστάθεια απέναντι στις ΗΠΑ — και μάλιστα σε μια στιγμή που προσπαθεί να εδραιώσει την παγκόσμια επιρροή του μέσω της πρωτοβουλίας Belt and Road και συμφωνιών ασφάλειας με χώρες της Ασίας και της Αφρικής.

Ιράν: Ξεκίνησε η επιχείρηση «Άγγελμα Νίκης» – Πυραυλική επίθεση σε αμερικανικές βάσεις – Σε συναγερμό Κατάρ, Ιράκ, Μπαχρέιν, Κουβέιτ

Η δήλωση–καμπανάκι από τις ΗΠΑ

Ο Αμερικανός ΥΠΕΞ, Μάρκο Ρούμπιο, δεν μάσησε τα λόγια του: «Η Κίνα πρέπει να επιλέξει — θα προστατεύσει τα συμφέροντά της μιλώντας με την Τεχεράνη ή θα δει τις οικονομίες της να σπάνε πάνω στα βράχια της ιρανικής επιθετικότητας». Στην πραγματικότητα, οι ΗΠΑ καλούν την Κίνα σε έμμεση εμπλοκή, αναγνωρίζοντας ότι μόνο εκείνη μπορεί ίσως να ασκήσει επιρροή στο ιρανικό καθεστώς χωρίς να το οδηγήσει σε απόλυτη ρήξη.

Ανακοινώσεις με σκληρό ύφος από το Πεκίνο

Στην πρώτη επίσημη τοποθέτηση μετά το χτύπημα των ΗΠΑ, η Κίνα μίλησε για απειλή κατά της παγκόσμιας σταθερότητας, ενώ χρησιμοποίησε για πρώτη φορά εδώ και χρόνια τον όρο “μονομερής επίθεση που διαλύει τη νομιμοποίηση των Ηνωμένων Εθνών”. Η δήλωση, γεμάτη αιχμές κατά της Ουάσινγκτον, ισορροπεί ανάμεσα σε διπλωματική αποδοκιμασία και υποβόσκουσα προειδοποίηση: αν συνεχιστεί η αποσταθεροποίηση, η Κίνα θα αναλάβει δράση — έστω και με «ειρηνευτικό» πρόσημο.

Τι σημαίνει “ενεργή εμπλοκή” της Κίνας;

Η Κίνα δεν φημίζεται για επιθετική εξωτερική πολιτική, αλλά διαθέτει πλέον ναυτική παρουσία στον Ινδικό Ωκεανό, βάση στο Τζιμπουτί και σχέσεις ασφαλείας με χώρες του Κόλπου. Ενεργή εμπλοκή δεν σημαίνει απαραίτητα στρατιωτική σύγκρουση — μπορεί όμως να σημαίνει:

• Διπλωματικό πάγωμα στις σχέσεις με τις ΗΠΑ.

• Οικονομικά αντίμετρα μέσω αναδιάρθρωσης ενεργειακών αγορών.

• Αποστολή ναυτικών μονάδων για «διασφάλιση ναυσιπλοΐας» — μια κίνηση που ήδη συζητείται στο κινεζικό Πολιτικό Γραφείο.

Ο κόσμος στο χείλος ενός νέου Ψυχρού Πολέμου;

Η εμπλοκή της Κίνας θα φέρει τις τρεις μεγάλες πυρηνικές δυνάμεις του πλανήτη — ΗΠΑ, Ρωσία και Κίνα — σε άμεση γεωπολιτική αλληλεπίδραση με φόντο το πιο καυτό ενεργειακό πέρασμα της υφηλίου. Ήδη, η άνοδος του πετρελαίου, η εκτόξευση των ασφαλίστρων και η εσωτερική πίεση σε ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μετατρέπουν το διπλωματικό θρίλερ σε οικονομικό εφιάλτη.

Το μεγάλο ερώτημα: Θα θελήσει η Κίνα να αναλάβει τον ρόλο του ειρηνοποιού ή θα αξιοποιήσει την κρίση για να εκβιάσει μια νέα παγκόσμια ισορροπία ισχύος υπέρ της;

• εμπλοκή
• Κίνα
• Μέση Ανατολή
• Πεκίνο
• Περσικός Κόλπος
• Στενά του Ορμούζ