Μην καταδικάσεις κανέναν πριν ακούσεις την ιστορία και από τους δύο

Ο αρχαίος Έλληνας ποιητής Φωκυλίδης (5ος αιώνας π.Χ) έγραψε «Μηδενί δίκην δικάσης, πριν αμφοίν μύθον ακούσης», μην καταδικάσεις κανέναν πριν ακούσεις την ιστορία και από τους δύο. Στην υπόθεση της συμπλοκής στο Πέραμα μεταξύ αστυνομικών και Ρομά όπου σκοτώθηκε ένας 20χρονος Ρομά, πολλοί έσπευσαν να αθωώσουν τους μεν ή τους δε, εκ των προτέρων.

Η συντριπτική πλειονότητα αποφάνθηκε ότι οι αστυνομικοί έκαναν την δουλειά τους, οι Ρομά είναι παραβατικοί, σε μια συμπλοκή μπορεί να σκοτωθεί κάποιος, έτυχε να είναι ο Νίκος Σαμπάνης, θα μπορούσε να είναι αστυνομικός εάν τραυματιζόταν θανάσιμα όταν οι τρεις Ρομά έπεσαν με την όπισθεν στις αστυνομικές μοτοσυκλέτες. Η άλλη ομάδα αποφάνθηκε ότι οι αστυνομικοί είναι «δολοφόνοι», «ρατσιστές», προέρχονται από «ακροδεξιούς θύλακες», η κυβέρνηση κλίνει τα μάτια στην αστυνομική βία κλπ.

Έτσι όμως δεν πάμε πουθενά. Δεν είναι άσπρο μαύρο. Ούτε μπορούν να στήνονται λαϊκά δικαστήρια. Ο κίνδυνος να αναζωπυρωθεί η βεντέτα Ρομά – αστυνομικών με την συμμετοχή και των αριστεριστών, είναι ανοιχτός. Η Δικαιοσύνη ισορρόπησε σε τεντωμένο σχοινί.

Ελεύθεροι χωρίς περιοριστικά μέτρα αφέθηκαν με σύμφωνη γνώμη ανακριτή και εισαγγελέα οι επτά αστυνομικοί της ομάδας ΔΙΑΣ που συμμετείχαν στην αιματηρή καταδίωξη του κλεμμένου οχήματος με τους τρεις Ρομά και κατηγορούνται για ανθρωποκτονία από ενδεχόμενο δόλο. Ελεύθεροι χωρίς αναμορφωτικά μέτρα αφέθηκαν και οι δύο ανήλικοι Ρομά (ο ένας είναι τραυματίας και ο άλλος διέφυγε και παραδόθηκε στη συνέχεια στις αρχές) που επέβαιναν στο κλεμμένο Ι.Χ.

Υπάρχουν γεγονότα που προβληματίζουν ως προς την αστυνομία που έχουμε. Από τις καταθέσεις των αστυνομικών προέκυψε ότι σε μια καταδίωξη που κράτησε περίπου μισή ώρα, έπεσαν 38 αστυνομικές σφαίρες – οι Ρομά ήταν άοπλοι- άλλοι άκουγαν τις εντολές του κέντρου επιχειρήσεων και άλλοι όχι γιατί δεν είχαν τα κατάλληλα ακουστικά. Κάποια στιγμή ο επικεφαλής από τη ΓΑΔΑ που παρακολουθούσε την καταδίωξη έφυγε από την θέση του και για περίπου 10 λεπτά το κέντρο δεν γνώριζε ότι η καταδίωξη συνεχιζόταν, το έμαθε όταν κατέληξε σε σκηνές Άγριας Δύσης και τον θάνατο του ενός Ρομά.

Η απάντηση στο ερώτημα «τι αστυνομία θέλουμε» είναι μία: Χρειαζόμαστε μια αστυνομία αποτελεσματική.

Δεν μπορεί να μην έχουν κάμερες οι αστυνομικοί που είναι στους δρόμους. Για την συμπλοκή στο Πέραμα έχουν παρουσιαστεί διαφορετικές εκδοχές. Ο δικηγόρος των αστυνομικών Αλέξης Κούγιας αμφισβητεί ότι ο 14χρονος Ρομά που παραδόθηκε είναι ο ίδιος με εκείνον που διέφυγε και μπορεί να είχε βεβαρυμένο μητρώο οπότε δεν εμφανίστηκε. Εάν υπήρχαν κάμερες στα κράνη ή στις μηχανές δεν θα γινόταν αυτή η συζήτηση. Οι εικόνες είναι αδιάψευστος μάρτυρας και για τις σφαίρες που έπεσαν. Θα έδιναν πολλές απαντήσεις.

Ούτε γίνεται οι αστυνομικοί να μην ακούν καθαρά ή καθόλου το κέντρο την ώρα μιας καταδίωξης. Εκείνη την ώρα χρειάζεται η καθαρή επικοινωνία. Όχι σε μια περιπολία στο Ζάππειο. Δεν χρειάζεται να γνωρίζει κάποιος πυρηνική φυσική για το αυτονόητο.

Ασαφή είναι και τα σενάρια – πρωτόκολλα εμπλοκής των αστυνομικών σε συνδυασμό με ένα ξεκάθαρο νομικό πλαίσιο. Εάν πρέπει και πότε να σταματάει μια καταδίωξη παραβατών. Πότε πρέπει να παρεμβαίνουν οι αστυνομικοί καθώς η εγκληματικότητα έχει πολλές μορφές. Από την περίπτωση του «σαμουράι» της Νέας Ερυθραίας, μέχρι τις καταγγελίες για κακοποιήσεις.

Η άρτια εκπαίδευση των αστυνομικών όμως είναι το πιο σημαντικό. Το θέμα δεν είναι μόνο οι περισσότεροι ειδικοί φρουροί και άλλοι αστυνομικοί στους δρόμους. Το πόρισμα που παραδόθηκε στον υπουργό Προστασίας του Πολίτη Τάκη Θεοδωρικάκο, έδειξε ότι οι τρεις από τους επτά αστυνομικούς που συμμετείχαν στην επιχείρηση με τους Ρομά, έριξαν τις 32 από τις συνολικά 38 σφαίρες. Ήταν οι νεότεροι και οι λιγότερο εκπαιδευμένοι. Εάν οπλοφορούσαν και οι Ρομά τα θύματα θα ήταν περισσότερα.

Εάν οι αστυνομικοί είναι καλά εκπαιδευμένοι προστατεύουν πρώτ´ απ´ όλα τον εαυτό τους και την ομάδα τους, έχουν τα σωστά αντανακλαστικά και παίρνουν τις κρίσιμες αποφάσεις την ώρα της δράσης.

Και βεβαίως η αστυνομία πρέπει να μένει μακριά και από την πολιτική. Η ιδεολογία δεν μπορεί να επηρεάζει την κρίση.

Εάν εκπληρωθούν οι παραπάνω στόχοι, δεν θα έχει νόημα το ερώτημα «τι αστυνομία θέλουμε». Θα έχουμε την αστυνομία που πρέπει.

• Πέραμα