Μπόρμαν – Ο ισχυρός άνδρας του Γ’ Ράιχ: Μύθος ή αλήθεια η διαφυγή του στην Αργεντινή; – Η μεγάλη επιχείρηση καταδίωξης

Ο Μάρτιν Μπόρμαν υπήρξε μία από τις πλέον ισχυρές και αινιγματικές φιγούρες του Γ’ Ράιχ λειτουργώντας ως το δεξί χέρι του Αδόλφου Χίτλερ. Η δράση του κατά την διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου πολέμου και οι μεταπολεμικές φήμες για τη διαφυγή του στην Αργεντινή έχουν αποτελέσει αντικείμενο έντονου ενδιαφέροντος και συζητήσεων.

Ο Μπόρμαν εντάχθηκε στο Εθνικοσοσιαλιστικό Κόμμα το 1927 και ανέλαβε διάφορες θέσεις, μεταξύ των οποίων επικεφαλής του Τύπου στη Θουριγγία και μέλος της Ανώτατης Διοίκησης των SA. Το 1933 έγινε προσωπικός γραμματέας του Ρούντολφ Ες, ενώ μετά την πτήση του Ες στη Βρετανία το 1941, ο Μπόρμαν ανέλαβε τη θέση του επικεφαλής της Καγκελαρίας του Κόμματος. Το 1943 ορίστηκε επίσημα ως προσωπικός γραμματέας του Χίτλερ, αποκτώντας τεράστια επιρροή και ελέγχοντας την πρόσβαση στον Φύρερ, καθώς και τη ροή πληροφοριών προς αυτόν. Ο Μπόρμαν είχε καθοριστικό ρόλο σε πολλές από τις εσωτερικές πολιτικές του ναζιστικού καθεστώτος, συμπεριλαμβανομένων της δίωξης των Εβραίων, του προγράμματος ευθανασίας και της επέκτασης των προγραμμάτων καταναγκαστικής εργασίας.

Η Εξαφάνιση και οι φήμες διαφυγής στην Αργεντινή

Μετά την αυτοκτονία του Χίτλερ στις 30 Απριλίου 1945, ο Μπόρμαν προσπάθησε να διαφύγει από το Βερολίνο. Στις 2 Μαΐου, εθεάθη για τελευταία φορά κοντά στον σιδηροδρομικό σταθμό Lehrter. Για δεκαετίες, η τύχη του παρέμεινε άγνωστη, με φήμες να τον θέλουν να έχει διαφύγει στη Λατινική Αμερική, συγκεκριμένα στην Αργεντινή ή την Παραγουάη. Σύμφωνα με αποχαρακτηρισμένα αρχεία της MI5, δακτυλογραφημένα σε χαρτί αντιγραφής, τα οποία δόθηκαν στη δημοσιότητα για πρώτη φορά το 2009 στα Εθνικά Αρχεία της Βρετανίας, ανώτεροι αξιωματούχοι των μυστικών υπηρεσιών εξοργίζονταν όλο και περισσότερο με την υπερδραστήρια φαντασία των κατασκόπων τους, καθώς οι αναφορές για ψευδείς θεάσεις κατέκλυζαν το Λονδίνο. Ο Μπόρμαν φέρεται να εθεάθη στην Ελβετία φορώντας γενειάδα, σκούρο κοστούμι και μεταξωτή γραβάτα, κρατώντας ένα πιστόλι Mauser διαμετρήματος 6,35, και σε μια άλλη περίπτωση προφανώς είχε κρυφτεί δίπλα σε ένα αεροδρόμιο στο ισπανικό Μαρόκο, περιτριγυρισμένος από σωρούς από παγκόσμιους χάρτες και μια υδρόγειο σφαίρα σε γυάλινη προθήκη, καθώς σχεδίαζε μια αναβίωση των Ναζί.

Τελικά, οι θεάσεις αποδείχθηκαν φανταστικές. Το DNA που ελήφθη από τα λείψανα ενός σώματος που βρέθηκε κοντά στο σημείο όπου ο Μπόρμαν εθεάθη να προσπαθεί να δραπετεύσει όταν ο Κόκκινος Στρατός εισέβαλε στο Βερολίνο τον Μάιο του 1945, επιβεβαίωσε ότι πέθανε εκεί. Μια εξέταση σε ένα κρανίο που πιστεύεται ότι ήταν του Μπόρμαν το 1998 διαπίστωσε ότι τα λείψανα ήταν συμβατά με του γιου του και το μυστήριο έλαβε τέλος. Είχε πεθάνει λίγες ώρες μετά τον Χίτλερ και οι περιπέτειές του από το Θιβέτ στη Νότια Αμερική μέσω της βόρειας Αφρικής δεν ήταν τίποτα περισσότερο από κατασκοπευτικές ιστορίες.

Στο φως αποχακτηρισμένα έγγραφα για τον Μπόρμαν

Να θυμίσουμε ότι πρόσφατα, η κυβέρνηση της Αργεντινής αποχαρακτήρισε περισσότερα από 1.850 έγγραφα που αφορούν τη δραστηριότητα ναζιστικών εγκληματιών πολέμου στη χώρα μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Μεταξύ αυτών των εγγράφων περιλαμβάνονται αναφορές για τον Μάρτιν Μπόρμαν, τον προσωπικό γραμματέα του Αδόλφου Χίτλερ.

Βάλτερ Φλέγκελ, ο άνθρωπος που για επτά ημέρες ήταν Μάρτιν Μπόρμαν

Η ιστορία του Φλέγκελ τράβηξε την προσοχή των Αργεντινών καθώς οι πράκτορες έψαχναν παντού για Ναζί ηγέτες που είχαν εγκαταλείψει τη Γερμανία μετά την πτώση του Τρίτου Ράιχ . Μια μυστηριώδης πηγή τους ειδοποίησε ότι αυτός ο ταπεινός Γερμανός δεν ήταν άλλος από τον ίδιο τον Μπόρμαν, ο οποίος είχε εξαφανιστεί σαν φάντασμα στις 30 Απριλίου 1945 από το καταφύγιο του Χίτλερ και είχε επανεμφανιστεί δεκάδες φορές σε μέρη τόσο μακρινά όσο η Μόσχα, το Κέιπ Τάουν, το Σίδνεϊ και το Μπαριλότσε, στις Αργεντινές Άνδεις. Ο Μπόρμαν κρυβόταν τώρα σε ένα μικρό ξύλινο σπίτι που έχτισε με τα χέρια του στο Ζάρατε, 100 χιλιόμετρα από το Μπουένος Άιρες, με τη σύζυγό του και τις τρεις μικρές κόρες του, τις οποίες έβλεπε μόνο μία φορά την εβδομάδα επειδή εργαζόταν ως νυχτοφύλακας στις αποθήκες που λειτουργούσε η Construcciones Claussen στην πρωτεύουσα της Αργεντινής.

Ο Φλέγκελ ήταν διάσημος για μια εβδομάδα, προς μεγάλη του απογοήτευση, όπως αποδεικνύεται από τις περισσότερες από 100 σελίδες που αφιερώθηκαν στη σύλληψή του στα αρχεία της αστυνομίας της Αργεντινής για το ναζιστικό ζήτημα, τα οποία αποχαρακτηρίστηκαν το 1992 και έγιναν διαθέσιμα στο διαδίκτυο την περασμένη εβδομάδα με πρωτοβουλία της κυβέρνησης του Χαβιέρ Μιλέι.

Μεταξύ των εκατοντάδων εγγράφων, οι πιο αξιοσημείωτες είναι οι φωτογραφίες ενός αδύνατου άνδρα με οστεώδες πρόσωπο, που ποζάρει στην κάμερα με έναν συνδυασμό έκπληξης και λήθαργου. Η αστυνομική αναφορά από εκείνη την ημέρα περιγράφει τον Φλέγκελ ως έναν άνθρωπο που «εκφράζεται εύκολα και χωρίς αναστολές, αποκαλύπτοντας ένα μέτριο επίπεδο πολιτισμού» και την «ψυχή ενός συνηθισμένου ανθρώπου». «Η βλεφαρική σχισμή είναι μικρή, τα μάτια είναι καφέ με γεροντική καμάρα, η μύτη, με κάπως κοίλη πλάτη, καταλήγει σε μια αιχμή, που θυμίζει αμυδρά ράμφος πάπιας, είναι μεσαίου μεγέθους», έγραψε ο αστυνομικός εμπειρογνώμονας. Μια πιο προσεκτική εξέταση αποκαλύπτει ότι ο Φλέγκελ έχει χάσει το δεξί του χέρι.

«Τα δακτυλικά αποτυπώματα του Μπόρμαν δεν είναι ακόμη διαθέσιμα [θα έφταναν από τη Γερμανία μόνο στα τέλη Νοεμβρίου], αλλά τώρα μπορεί να διαπιστωθεί με ακρίβεια ότι ο Βάλτερ Φλέγκελ δεν είναι ο Μάρτιν Μπόρμαν», δήλωσε ο υπουργός Εσωτερικών Αλφρέντο Βιτόλο στις 30 Σεπτεμβρίου 1960.

Στις 30 Σεπτεμβρίου 1960, ο Φλέγκελ αφέθηκε τελικά ελεύθερος και οι μυστικές υπηρεσίες συνέχισαν να ψάχνουν τον Μπόρμαν.  

• Αδόλφος Χίτλερ
• Αργεντινή
• Β' Παγκόσμιος Πόλεμος
• Μάρτιν Μπόρμαν
• Ναζισμός