«Ναι ή φεύγουμε»: Τελεσίγραφο ΗΠΑ σε Ρωσία και Ουκρανία για εκεχειρία

Με ξεκάθαρο μήνυμα «ή συμφωνείτε ή εμείς αποχωρούμε», ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς ανέβασε τους τόνους, καλώντας Μόσχα και Κίεβο να δώσουν άμεσα απάντηση στην αμερικανική πρόταση για παύση των εχθροπραξιών. Μιλώντας από την Ινδία, έστειλε σαφές τελεσίγραφο: αν δεν υπάρξει συμφωνία, η Ουάσινγκτον αποσύρεται από τον ρόλο του διαμεσολαβητή.

Ταυτόχρονα, η ακύρωση της επίσκεψης του ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο στο Λονδίνο έριξε βαριά σκιά στις συνομιλίες με Ευρωπαίους αξιωματούχους, την ώρα που το Παρίσι φιλοξενούσε κρίσιμες συναντήσεις ΗΠΑ–Ουκρανίας.

Η πρόταση των ΗΠΑ: Πάγωμα γραμμών, αναγνώριση Κριμαίας, άρση κυρώσεων

Σύμφωνα με ρεπορτάζ των Financial Times, Washington Post και Axios, οι ΗΠΑ έχουν προτείνει ένα πλαίσιο εκεχειρίας που περιλαμβάνει:

• Αναγνώριση της Κριμαίας ως ρωσικού εδάφους

• Πάγωμα των γραμμών του μετώπου στα σημερινά επίπεδα

• Άρση κυρώσεων που είχαν επιβληθεί από το 2014

• Μερική επιστροφή εδαφών στην Ουκρανία (π.χ. τμήμα του Χάρκοβο)

• Ο πυρηνικός σταθμός της Ζαπορίζια θα θεωρείται ουκρανικό έδαφος, αλλά θα λειτουργεί υπό αμερικανική επίβλεψη, με ενεργειακή διανομή σε Ουκρανία και Ρωσία.

Η πρόταση παρουσιάστηκε ως «τελική προσφορά» του προέδρου Τραμπ και αποσκοπεί σε άμεσο τερματισμό της αιματοχυσίας. Οι ΗΠΑ έχουν δώσει στους Ουκρανούς διορία για απάντηση έως και σήμερα, Τετάρτη 23 Απριλίου.

Κρεμλίνο: Συζητάμε μόνο με ΗΠΑ – Πολλές λεπτές διαφορές

Το Κρεμλίνο δήλωσε πως «υπάρχουν ακόμα πολλές λεπτές διαφορές», ξεκαθαρίζοντας ότι η Ρωσία συνομιλεί μόνο με τις ΗΠΑ για το πλαίσιο συμφωνίας. Καμία επαφή με Ουκρανία ή Ευρωπαίους.

Ο εκπρόσωπος Πούτιν, Ντμίτρι Πεσκόφ, μίλησε για «εργασία σε εξέλιξη» και διέψευσε αρκετές από τις διαρροές, κάνοντας λόγο για «fake news».

Η θέση του Κιέβου: «Διαπραγματευόμαστε, δεν παραδινόμαστε»

Η Ουκρανία απάντησε στην πρόταση με ψυχραιμία αλλά σαφήνεια. Η αναπληρώτρια πρωθυπουργός Γιούλια Σβιριντένκο δήλωσε:

«Δεν θα υπάρξει καμία συμφωνία που θα δίνει στη Ρωσία τα θεμέλια για να επιστρέψει με μεγαλύτερη βία».

Η Ουκρανία ζητά πλήρη κατάπαυση του πυρός σε όλα τα επίπεδα, ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας αν δεν της επιτραπεί η ένταξη στο ΝΑΤΟ και καμία αναγνώριση της προσάρτησης της Κριμαίας ή των υπόλοιπων κατεχομένων εδαφών.

Επικίνδυνη καμπή ή ιστορική ευκαιρία;

Η παρέμβαση Βανς και οι αμερικανικές προτάσεις μεταφέρουν τις συνομιλίες σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Η πίεση για συμβιβασμό αυξάνεται, καθώς ο πόλεμος πλησιάζει τον τρίτο του χρόνο και οι απώλειες είναι ήδη τεράστιες. Μια πιθανή αποχώρηση των ΗΠΑ από τη διαδικασία θα μπορούσε να οδηγήσει σε στρατηγικό αδιέξοδο ή –το αντίθετο– να επιταχύνει τη σύναψη μιας, έστω εύθραυστης, συμφωνίας.

Η επόμενη κίνηση ανήκει στο Κίεβο. Και κάθε λέξη, κάθε δήλωση, κάθε υπογραφή θα μετρήσει.

• ΗΠΑ
• Ουκρανία
• Ρωσία
• Τζέι Ντι Βανς