ΝΑΤΟ – Σύνοδος Κορυφής: Τι θα υπογραμμίσει στην παρέμβασή του ο Μητσοτάκης – Ο στόχος του 5% και η στάση του Τραμπ

Η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των εξελίξεων στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Χάγη, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να τονίζει ότι η χώρα όχι μόνο τηρεί αλλά ξεπερνά τη δέσμευση για αμυντικές δαπάνες 2% επί του ΑΕΠ. Με δεδομένες τις νέες πιέσεις για αύξηση στο 5% μέχρι το 2035, η ελληνική πλευρά εμφανίζεται έτοιμη να διαδραματίσει ρόλο-κλειδί στη νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας της Συμμαχίας.

Η ελληνική θέση: Σταθερός σύμμαχος, υψηλές δαπάνες

Ο πρωθυπουργός αναμένεται να παρουσιάσει τα στοιχεία που κατατάσσουν την Ελλάδα στην 5η θέση των χωρών του ΝΑΤΟ σε ποσοστό αμυντικών δαπανών, το οποίο προσεγγίζει το 3% του ΑΕΠ. Παρά τις οικονομικές δυσκολίες της προηγούμενης δεκαετίας, η Ελλάδα παρέμεινε πιστή στη δέσμευση του 2%, στέλνοντας μήνυμα αξιοπιστίας και στρατηγικής σταθερότητας.

«Η Ελλάδα ξοδεύει περί το 3% του ΑΕΠ της στην άμυνα, καθώς αντιμετωπίζει πολλαπλές προκλήσεις ασφαλείας», θα επισημάνει ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Στο τραπέζι της Συνόδου, ο Έλληνας πρωθυπουργός θα παρουσιάσει επίσης το 12ετές εξοπλιστικό πρόγραμμα ύψους 25 δισ. ευρώ, ένα από τα πλέον φιλόδοξα στην ΕΕ, με στόχο την ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας.

Η φιλόδοξη πρόταση του ΝΑΤΟ: Στόχος 5% μέχρι το 2035

Η βασική πρόταση που κυριαρχεί στη Σύνοδο αφορά την επικαιροποίηση της Δέσμευσης περί Αμυντικών Δαπανών, με στόχο την αύξησή τους στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035. Η πρόταση αυτή χωρίζεται σε δύο πυλώνες:

• 3,5% για στρατιωτικές δαπάνες (όπλα, προσωπικό, επιχειρησιακή ετοιμότητα)

• 1,5% για επενδύσεις σε ασφάλεια (υποδομές, κυβερνοασφάλεια, ανθεκτικότητα)

Η πρόταση αυτή έχει την υποστήριξη κυρίως των ΗΠΑ και χωρών της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ, οι οποίες αισθάνονται πιο έντονα την πίεση από τη ρωσική απειλή.

ΝΑΤΟ και εσωτερικές προτεραιότητες: Κοινωνική πολιτική vs άμυνα

Ο φιλόδοξος στόχος για το 5% του ΑΕΠ στις αμυντικές δαπάνες αναμένεται να έχει σοβαρές επιπτώσεις στις εσωτερικές πολιτικές πολλών ευρωπαϊκών χωρών. Ο Μαρκ Ρούτε, γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, προσπάθησε να πείσει τις κυβερνήσεις ότι «αν δεν επενδύσουμε τώρα στην άμυνα, σε λίγα χρόνια θα πληρώσουμε πολύ περισσότερα».

Η μετατόπιση πόρων από την κοινωνική πρόνοια στην άμυνα είναι ήδη θέμα αντιπαράθεσης σε κράτη όπως η Γερμανία, η Ολλανδία και η Γαλλία, που βλέπουν να διακυβεύεται το κοινωνικό τους μοντέλο.

Αντιδράσεις από ευρωπαϊκές χώρες: Αντιρρήσεις, αλλά και ευθυγράμμιση

Ο φιλόδοξος στόχος δεν γίνεται δεκτός χωρίς επιφυλάξεις:

• Η Ισπανία, που έχει το χαμηλότερο ποσοστό στρατιωτικών δαπανών στο ΝΑΤΟ, ζητά εξαίρεση.

• Η Ιταλία επιθυμεί μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο (πέραν των 7 ετών) για να φτάσει το 3,5%.

• Πολλές χώρες διαφωνούν με την ιδέα ενός μηχανισμού παρακολούθησης προόδου.

Η πρόκληση για τη Συμμαχία είναι να συγκεράσει τις διαφορετικές οικονομικές δυνατότητες των κρατών-μελών με τη νέα γεωπολιτική πραγματικότητα.

Τραμπ και Συμμαχία: Πώς επηρεάζει η αμερικανική πίεση

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, γνωστός για τη σκληρή στάση του απέναντι στις «αδύναμες» ευρωπαϊκές αμυντικές δαπάνες, φέρεται να θεωρεί τον στόχο του 5% ως προϋπόθεση για την υποστήριξη των ΗΠΑ στη Συμμαχία. Παρότι υπήρχε ανησυχία ότι μπορεί να μην παρευρεθεί, τελικά δίνει το «παρών», γεγονός που αναβαθμίζει τη δυναμική της Συνόδου.

«Ο στόχος του 5% είναι μέσο αποτροπής της Ρωσίας, προστασίας της Ευρώπης και των πολιτών του ΝΑΤΟ», σχολιάζει ο πρώην αξιωματούχος του ΝΑΤΟ, Τζέιμι Σι.

Η επιμονή των ΗΠΑ φαίνεται να φέρνει αποτέλεσμα: η τελική διακήρυξη της Συνόδου της Χάγης θα περιλαμβάνει ξεκάθαρη αναφορά στην ανάγκη για αύξηση των αμυντικών δαπανών.

• NATO
• Κυριάκος Μητσοτάκης