Νέο Επιχειρηματικό Οικοσύστημα

Tου Μπαμπη Παπαδημητριου

Ο κανόνας δεν διαψεύστηκε. Μια ακόμη έκθεση της διοικήσεως της Τραπέζης Ελλάδος θάφτηκε κάτω από τόνους «λασπωτικής ανάγνωσης», μικροκομματικών απορρίψεων και πολιτικής άνοιας. Προφανώς, όσοι δυσανασχετούν για τα όσα μας περιμένουν, σκέφτονται ότι ήρκεσαν πέντε μήνες για να ξεπεράσει η χώρα τη μεγαλύτερη κρίση με την οποία βρίσκεται αντιμέτωπη στα νεότερα χρόνια της ιστορίας του κράτους μας.

Οι αντιδράσεις στην Εκθεση Προβόπουλου αποδεικνύουν πόσο συστηματικά, κάποιοι (δεν) διαβάζουν όσα καταγράφουν και συνιστούν πάμπολλες εκθέσεις, τα (πάρα) πολλά τελευταία έτη. Οι ίδιοι κατηγορούν αργότερα ότι κανείς δεν τους προειδοποίησε, κανείς δεν έκανε κάτι για να αποτραπεί η επελαύνουσα καταστροφή και με την ίδια ορμή αποκρύπτουν την πλέον άμεση ευθύνη τους: να ακούσουν προσεκτικά τις προτάσεις, να εξετάσουν τις παραινέσεις, να επεξεργαστούν τα επιχειρήματα, να αντιτάξουν άλλα και να υπερασπιστούν το δικαίωμα στην πλέον εικονοκλαστική προσέγγιση.

Μεγάλες είναι οι ευθύνες των μέσων ενημέρωσης. Και μάλιστα όχι τόσο των «κίτρινων» φυλλάδων. Ούτε κάποιων λαϊφστυλίστικων ροζ εκπομπών. Ούτε καν των κλαψομούτρικων ψευτούληδων, που κάνουν παρέα στους άεργους της πατρίδας. Μάλιστα, στη συλλογική μνήμη αγκυροβολεί η παραποίηση και η διαβολή, εξαφανίζεται η ιστορική ακρίβεια και, το χειρότερο, εξοβελίζεται η βαρύνουσα άποψη. Μεταξύ των πλέον χαρακτηριστικών παραδειγμάτων ήταν η δήθεν «αποκάλυψη» της εφημερίδας «Ελευθεροτυπία» ότι ο Πλάτων Τήνιος, στον οποίο, το 1997 ο Γιάννης Σπράος είχε αναθέσει τη σύνταξη της περίφημης έκθεσης για το Ασφαλιστικό, είχε παρουσιάσει τις προτάσεις που εφάρμοσε στη Χιλή ο… Πινοσέτ!

Κάπως έτσι αφέθηκαν κατά μέρος οι κρίσιμες προτάσεις για την επιστροφή στην Ανάπτυξη, που παρατίθενται στις σελίδες 30 με 37 της Ενδιάμεσης Εκθεσης για τη Νομισματική Πολιτική, αν και με μαεστρία ανακάλυψαν οι «προσεκτικοί» δημοσιογράφοι την περί των ΚΑΠΗ υποσημείωση της σελίδας 167! Προφανώς επειδή στο ίδιο σημείο καταγράφεται και η ακόλουθη σπατάλη των δήμων: «Είναι επίσης αδιανόητο υπερχρεωμένοι δήμοι να διατηρούν ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς με εκατοντάδες δημοσιογράφους». Μέρες που είναι, εύκολα ο κ. Προβόπουλος θα γίνει εχθρός της δημοσιογραφίας αν δεν βοηθήσει υπερχρεωμένες εταιρείες μίντια να «σβήσουν» τα θαλασσοδάνεια που πήραν από τις «ανεύθυνες» τράπεζες. Περιμένετε ενδιαφέροντα νέα επεισόδια του σίριαλ τρόμου για τα δάνεια στα μίντια…

Ας επιστρέψουμε, στο μεταξύ, σε όσα σημαντικά η διοίκηση της κεντρικής τράπεζας υπογραμμίζει για τη δημοσιονομική εξυγίανση. Η ταχεία προσαρμογή είναι «προαπαιτούμενο για να εισέλθει η οικονομία σ’ ένα νέο ενάρετο κύκλο» γράφει και, ειδικά στις συνθήκες που επικρατούν στις διεθνείς αγορές κεφαλαίου, αποτελεί «αναγκαία συνθήκη για την αναπτυξιακή επανεκκίνηση της οικονομίας». Για να προσθέσει όμως αμέσως: «Αλλά δεν είναι αυτομάτως και ικανή συνθήκη»!

Ο κ. Προβόπουλος υπογραμμίζει ότι χρειάζεται ένα Σχέδιο Δράσης για την Ανάπτυξη. Το Μνημόνιο περιλαμβάνει τα «απολύτως απαραίτητα», η κυβέρνηση όμως οφείλει «να επισπεύσει πολιτικές που θα στοχεύουν στη συντομότερη δυνατή επανεκκίνηση της οικονομίας». Για να γίνει αυτό χρειάζεται να στραφούμε σ’ ένα «νέο πρότυπο, με εξωστρεφή δυναμική, ενίσχυση της παραγωγικής βάσης μέσω επενδύσεων και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων», συμπληρώνουν οι άνθρωποι της κεντρικής τράπεζας. Παρόμοιοι στόχοι, γράφουν ακόμη οι άνθρωποι της κεντρικής τράπεζας, απαιτούν ένα νέο «επιχειρηματικό οικοσύστημα», στο οποίο «θα μπορέσουν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά οι επιχειρήσεις.

Ανεξαρτήτως όσων θα περιλαμβάνει το Σχέδιο Δράσης, η ενόχληση της κυβέρνησης είναι ειλικρινής επειδή δεν έχει καμία πρόθεση να κινηθεί προς αυτήν την κατεύθυνση. Αν οι δημοσιογράφοι είχαν αντιληφθεί τι είναι το Business Ecosystem, που προτείνει ο κ. διοικητής, θα είχε χειρότερη μεταχείριση από εκείνη που επιφυλάχθηκε στον αντιστασιακό και αγωνιστή Γιάννη Σπράο, στην οποία αναφέρθηκα προηγουμένως.

Στο περίφημο άρθρο του στην έγκυρη επιθεώρηση Harvard Business Review (Μάιος – Ιούνιος 1993), που κέρδισε το βραβείο McKinsey, ο James F. Moore εξήγησε ότι εκείνο που χρειάζεται να διαφυλάξουμε και να ενισχύσουμε επιλεκτικά είναι το ακόλουθο: κάποιες εκατοντάδες δυναμικές επιχειρήσεις, μερικές χιλιάδες δυναμικούς ανθρώπους και αρκετές εκατοντάδες χιλιάδες ενεργούς πολίτες-καταναλωτές. Μπορεί να έχουμε πολλά προβλήματα, δεν πρέπει όμως να εγκαταλείψουμε όσα εξαιρετικά έχουν χτιστεί. Το δύσκολο στους πολιτικούς είναι να επιτρέψουν στον ιδιωτικό τομέα, που κατέχει τα προηγούμενα, να μην πληρώνει συνεχώς τη διαλυτική κρίση του κράτους.

Το παλαιό καθεστώς καταρρέει. Αμφιβολία υπάρχει για όσα θα παρασύρει στην πτώση του. Ο Γιώργος Παπανδρέου δεν χρειάζεται εκλογές για να επιβεβαιώσει το αυτονόητο. Αρκεί να αποφασίσει με ποιον θα πάει και ποιον, τελικά, θα αφήσει.