Νέο ραντεβού Αθήνας – Άγκυρας: Έως τα μέσα Φεβρουαρίου το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας με Μητσοτάκη και Ερντογάν – Τι περιλαμβάνει η ατζέντα

Κλειδωμένη θεωρείται πλέον η διεξαγωγή του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας–Τουρκίας στην Άγκυρα, με τη συμμετοχή του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του προέδρου της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Σύμφωνα με ανώτατη διπλωματική πηγή, η συνάντηση αναμένεται να πραγματοποιηθεί εντός του πρώτου δεκαπενθημέρου του Φεβρουαρίου και το αργότερο έως τις 16 του μήνα.

Πρόκειται για την πρώτη συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου μετά τη συνάντηση των δύο ηγετών, Μητσοτάκη και Ερντογάν, στην Άγκυρα, στις 13 Μαΐου 2024. Το χρονοδιάγραμμα θεωρείται σχεδόν μονόδρομος, καθώς αμέσως μετά ξεκινά το Ραμαζάνι, γεγονός που περιορίζει τις δυνατότητες πολιτικών πρωτοβουλιών από την τουρκική πλευρά.

Διπλωματικές πηγές επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερρντογάν αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα στο σημερινό διεθνές περιβάλλον, όπου η γεωπολιτική αβεβαιότητα και η αστάθεια κυριαρχούν. Σε αυτό το πλαίσιο, η διατήρηση ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας ανάμεσα σε Αθήνα και Άγκυρα θεωρείται κρίσιμη, προκειμένου να αποτρέπονται κρίσεις και να διατηρείται ένα στοιχειώδες επίπεδο ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις.

Όπως τονίζεται, οι δύο πλευρές συγκλίνουν στην άποψη ότι τα ζητήματα που τις αφορούν θα πρέπει να συζητούνται απευθείας, σε διμερές επίπεδο. Παρότι δεν έχει υπάρξει προσέγγιση στα βασικά και διαχρονικά ζητήματα, έχει καταστεί δυνατό να αποφευχθούν σοβαρές εντάσεις και να περιοριστούν πρακτικές που στο παρελθόν οδηγούσαν σε κρίσεις.

Σε ό,τι αφορά τις προσδοκίες της ελληνικής πλευράς, διπλωματικές πηγές κάνουν λόγο για ρεαλισμό και χαμηλές προσδοκίες. Η Αθήνα προσέρχεται στον διάλογο με στόχο μια ουσιαστική και εποικοδομητική συζήτηση, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι δεν έχουν ωριμάσει οι συνθήκες για αποφάσεις «μεγάλου βεληνεκούς». Ειδικά σε θέματα όπως η υφαλοκρηπίδα και η ΑΟΖ, δεν υπάρχει κοινό έδαφος, καθώς η ελληνική θέση για το εύρος τους παραμένει αμετακίνητη και εκτός διαπραγμάτευσης. Όπως υπογραμμίζεται χαρακτηριστικά, ζητήματα κυριαρχίας δεν τίθενται στο τραπέζι.

Η ατζέντα του Ανώτατου Συμβουλίου αναμένεται να κινηθεί γύρω από τη λεγόμενη θετική ατζέντα και τον πολιτικό διάλογο που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη μεταξύ των δύο χωρών, χωρίς υπερβολικές προσδοκίες αλλά με στόχο τη διατήρηση του κλίματος αποκλιμάκωσης.

Αναφορά αναμένεται να γίνει και στην πρόσφατη NAVTEX αόριστης διάρκειας στο Αιγαίο. Η ελληνική πλευρά τη χαρακτηρίζει απολύτως αβάσιμη και αντίθετη στο διεθνές δίκαιο, σημειώνοντας ότι εργαλειοποιείται ένας μηχανισμός που προβλέπεται αποκλειστικά για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας. Το θέμα, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, θα τεθεί επισήμως στις συνομιλίες στην Άγκυρα.

Τέλος, η ίδια πηγή εκτιμά ότι η συγκεκριμένη κίνηση για συνάντηση των δύο ηγετών, του κ. Μητσοτάκη και του κ. Ερντογάν, εντάσσεται σε μια προσπάθεια της Τουρκίας να διαμορφώσει μαξιμαλιστικές θέσεις χωρίς νομική βάση, χρησιμοποιώντας τη NAVTEX ως έμμεσο μέσο πίεσης —κάτι που, όπως σημειώνεται, είναι αντιληπτό ακόμη και από την ίδια την τουρκική πλευρά.

• Κυριάκος Μητσοτάκης
• Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν
• Συνάντηση