NY Times – Washington Post: Άθικτο το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης παρά τους ισραηλινούς βομβαρδισμούς – Σε αναμμένα κάρβουνα η διεθνής κοινότητα

Η στρατιωτική επιχείρηση «Rising Lion» που εξαπέλυσε το Ισραήλ σε ιρανικούς πυρηνικούς και στρατιωτικούς στόχους, μία από τις πιο εκτεταμένες των τελευταίων δεκαετιών, άφησε πίσω της δεκάδες νεκρούς και υλικές ζημιές – αλλά όχι το αποτέλεσμα που, ίσως, επεδίωκε το Τελ Αβίβ: την καθοριστική ανακοπή του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Όπως αποκαλύπτουν εκτενείς αναλύσεις των New York Times και της Washington Post, οι υπόγειες εγκαταστάσεις της Τεχεράνης σε Νατάνζ και Φορντό – οι πλέον κρίσιμες για τον εμπλουτισμό ουρανίου – παραμένουν λειτουργικές και επιχειρησιακά άθικτες. Μπορεί η επίθεση να χαρακτηρίστηκε ως επιτυχημένη από πλευράς Ισραήλ, όμως το γεωπολιτικό ρίσκο ενδέχεται να αποβεί μεγαλύτερο απ’ το προσδοκώμενο στρατιωτικό κέρδος.

Μαζικό πλήγμα χωρίς πυρηνική κάμψη

Η επιχείρηση περιλάμβανε περισσότερα από 100 πλήγματα, με μαχητικά F-35, drones και δυνάμεις της Μοσάντ να χτυπούν στόχους εντός Ιράν. Ανάμεσα στα θύματα περιλαμβάνονται εξέχοντες επιστήμονες και στρατιωτικοί ηγέτες, όπως ο διακεκριμένος φυσικός Φερεϊντούν Αμπάσι. Ωστόσο, οι βασικές δομές εμπλουτισμού, θαμμένες έως και 80 μέτρα κάτω από το έδαφος, έμειναν ανέπαφες.

Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι το Ιράν, μαθαίνοντας από προηγούμενες επιθέσεις και δολιοφθορές, έχει επενδύσει σε μια στρατηγική «υπόγειας θωράκισης». Έτσι, ακόμη και μετά από έναν ευρύτατο αεροπορικό και ηλεκτρονικό πόλεμο, το τεχνολογικό υπόβαθρο και η παραγωγική ικανότητα του πυρηνικού του προγράμματος συνεχίζουν αλώβητα.

Το επικίνδυνο δίλημμα της Τεχεράνης

Αυτό που μένει να φανεί είναι το πώς θα απαντήσει η Τεχεράνη. Θα επιχειρήσει να επισπεύσει τον εμπλουτισμό ουρανίου ως ένδειξη ισχύος και αντίστασης, ή θα επιλέξει μια έμμεση στρατηγική, επενδύοντας σε περιφερειακές συγκρούσεις μέσω πληρεξουσίων και προπαγανδιστικών απαντήσεων;

Δυτικοί διπλωμάτες προειδοποιούν ότι η πρώτη επιλογή θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω αποσταθεροποίηση. «Μια ανοιχτή κούρσα πυρηνικής επιτάχυνσης θα μπορούσε να τινάξει στον αέρα κάθε εναπομείνασα δυνατότητα διπλωματικού διαλόγου», σημειώνει ανώνυμη πηγή από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Οι ΗΠΑ, εν μέσω προεκλογικής χρονιάς, παραμένουν θεατές, ενώ οι διαπραγματεύσεις για την επαναφορά της συμφωνίας του 2015 (JCPOA) βρίσκονται σε τέλμα.

Περιφερειακή ανάφλεξη στον ορίζοντα

Η απάντηση του Ιράν ήταν άμεση, με την εκτόξευση άνω των 150 βαλλιστικών πυραύλων και drones προς το Ισραήλ. Αν και οι ζημιές ήταν περιορισμένες, η ένταση ανέβηκε κατακόρυφα, με τα κράτη του Κόλπου και την ευρύτερη Μέση Ανατολή να παρακολουθούν με αγωνία. Ειδικά η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν ήδη ενισχύσει τα συστήματα αεράμυνάς τους, φοβούμενα μια γενικευμένη ανάφλεξη.

Παράλληλα, η ενίσχυση της εικόνας του Ιράν ως στόχου «ανθεκτικού στις επιθέσεις» μπορεί να συσπειρώσει εσωτερικά το καθεστώς, ανατροφοδοτώντας την αφήγηση του «αδικούμενου έθνους» που αντιστέκεται στην παγκόσμια υπερδύναμη και τον σιωνισμό.

Το πρόγραμμα επιβιώνει – το ερώτημα παραμένει

Όπως καταλήγουν οι New York Times: «Η επίθεση του Ισραήλ απέδειξε ότι μπορεί να διεισδύσει βαθιά στη στρατιωτική καρδιά του Ιράν – αλλά όχι αρκετά βαθιά ώστε να εξουδετερώσει τα θεμέλια του πυρηνικού του προγράμματος». Η επόμενη κίνηση της Τεχεράνης, είτε στρατιωτική είτε τεχνολογική, θα είναι καθοριστική για την ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή.

Το μόνο σίγουρο είναι ότι, για άλλη μια φορά, το Ιράν βρίσκεται στο επίκεντρο ενός εκρηκτικού σταυροδρομιού: ανάμεσα στην επιτάχυνση της πυρηνικής του πορείας και στο φάντασμα ενός πολέμου που όλο και πλησιάζει.

• Ιράν
• Ισραήλ
• Μέση Ανατολή