Ο «ελέφαντας της ακρίβειας»: Ανεπαρκείς λύσεις και οικονομική ανισότητα

Η στρατηγική της κυβέρνησης να αυξήσει τα κρατικά έσοδα μέσω των έμμεσων φόρων, παράλληλα με τη διανομή επιδομάτων, αποτελεί μια αναποτελεσματική και μη φιλελεύθερη οικονομική πολιτική. Αν και η αύξηση των εσόδων από έμμεσους φόρους μπορεί να φανεί ως μια άμεση λύση για την ενίσχυση του κρατικού προϋπολογισμού, το αποτέλεσμα είναι μια επιβάρυνση των καταναλωτών, ιδιαίτερα των χαμηλών εισοδημάτων, που πλήττονται περισσότερο από την ακρίβεια.

Η επιλογή της κυβέρνησης να μην μειώσει τους έμμεσους φόρους, όπως ο ΦΠΑ στα τρόφιμα, υπονομεύει την αγοραστική δύναμη των πολιτών και εντείνει την οικονομική δυσχέρεια. Η επιβολή υψηλών έμμεσων φόρων επιδεινώνει την οικονομική ανισότητα, καθώς οι φτωχότεροι πληρώνουν αναλογικά περισσότερο από το εισόδημά τους σε βασικά αγαθά.

Επιπλέον, η διανομή επιδομάτων, ενώ ανακουφίζει προσωρινά τους πολίτες -όχι όλους- δεν αντιμετωπίζει τις ρίζες των οικονομικών προβλημάτων. Αντί για βιώσιμες λύσεις, τα επιδόματα αποτελούν μια προσωρινή παυσίπονη πολιτική που δεν λύνει τα βαθύτερα προβλήματα της οικονομίας. Μια πραγματικά φιλελεύθερη προσέγγιση θα επικεντρωνόταν σε διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, μείωση των φόρων και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας.

Παρά την αναγνώριση του προβλήματος από την κυβέρνηση και τα μέτρα που έχουν ληφθεί, τα αποτελέσματα είναι ανεπαρκή. Η ακρίβεια δεν είναι μόνο ελληνικό πρόβλημα αλλά πανευρωπαϊκό, με κύριες αιτίες όπως ο πόλεμος στην Ουκρανία και η ενεργειακή κρίση. Στην Ελλάδα, όμως, οι παθογένειες όπως η αισχροκέρδεια, η κερδοσκοπία, η φοροδιαφυγή και τα υψηλά ενοίκια επιδεινώνουν την κατάσταση.

Ο υψηλός ΦΠΑ στα είδη διατροφής (13% και 24%) είναι ένας επιπλέον παράγοντας που εντείνει την ακρίβεια. Η μείωσή του θα μπορούσε να οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές, αυξάνοντας την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών, ειδικά των χαμηλών εισοδημάτων. Ωστόσο, αυτό θα πρέπει να συνοδευτεί από αυστηρούς ελέγχους για να διασφαλιστεί ότι η μείωση του ΦΠΑ θα περάσει στους καταναλωτές και δεν θα απορροφηθεί από τις επιχειρήσεις.

Η κυβέρνηση έχει επίσης αποτύχει να ελέγξει την αισχροκέρδεια και την κερδοσκοπία, επιτρέποντας σε ορισμένες επιχειρήσεις να εκμεταλλεύονται την κατάσταση και να επιβαρύνουν περαιτέρω τους καταναλωτές. Η έλλειψη αυστηρών ελέγχων και η επιβολή ανεπαρκών κυρώσεων δίνουν την εντύπωση ότι η κυβέρνηση δεν είναι πρόθυμη ή ικανή να αντιμετωπίσει τις στρεβλώσεις της αγοράς.

Για να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά η ακρίβεια και να στηριχθεί η οικονομία, η κυβέρνηση θα πρέπει να μειώσει τους έμμεσους φόρους και να ενισχύσει την αγορά μέσω διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και προγραμμάτων ενίσχυσης της παραγωγικότητας. Παράλληλα, πρέπει να ληφθούν μέτρα κατά της αισχροκέρδειας και της κερδοσκοπίας, με αυστηρότερους ελέγχους και κυρώσεις, ώστε να προστατευτούν οι καταναλωτές και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στην αγορά.

• ακρίβεια