Οι σάλπιγγες της Ιεριχούς στο Μαξίμου – Η Θρασκιά έφυγε, ο Πολάκης μένει; – Η «φράξια» ΣΥΡΙΖΑ και η βόμβα Τσακαλώτου – Θα ξανασμίξουν ο ΣΥΡΙΖΑ με τη Νέα Αριστερά;

Αγαπημένοι μου αναγνώστες των Hard Talks, η πολιτική σκηνή στην Ελλάδα θυμίζει τις Σάλπιγγες της Ιεριχούς – μια σειρά από ηχηρά γεγονότα που ταρακουνούν τα θεμέλια. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη παλεύει να κρατήσει το αφήγημα της σταθερότητας, ενώ τα ποιοτικά ευρήματα των δημοσκοπήσεων εκπέμπουν SOS. Από την άλλη, ο ΣΥΡΙΖΑ και η Νέα Αριστερά μοιάζουν με δυο καπετάνιους που έχουν χάσει το χάρτη. Και κάπου στο ενδιάμεσο, οι πολίτες αναρωτιούνται αν η πολιτική στη χώρα μας μπορεί να ξεφύγει από τον φαύλο κύκλο της αυτοκαταστροφής.

Δεν ξέρω αν στο Μαξίμου και την κυβέρνηση έχουν δει το “Dr. Strangelove” του Κιούμπρικ, αλλά αν η δημοσκόπηση της Alco ήταν βόμβα, τότε το “Houston, έχουμε πρόβλημα” είναι understatement του αιώνα. Γιατί εδώ δεν μιλάμε για καμπανάκι ή καμπάνα. Μιλάμε για κανόνι, όπως αυτό που έριχνε ο Ντιούκ στο “True Grit” – χωρίς ίχνος στόχευσης.

Ας πάμε στο ζουμί. Η ΝΔ παίρνει 24% – εντάξει, το περιμέναμε. Αλλά τα ποιοτικά ευρήματα; Εδώ τα τείχη του Μαξίμου ακούνε τις σάλπιγγες της Ιεριχούς και τρέμουν. Γιατί τι να κάνεις με ένα 9% ικανοποίησης για την ακρίβεια; Ένα 12% για την εγκληματικότητα; Και το 16% για διαφάνεια; Αν ο Μητσοτάκης ήταν πρωταγωνιστής σε φιλμ του Τζέιμς Κάμερον, θα λέγαμε ότι το σκάφος έχει ήδη παγώσει στα βάθη του Τιτανικού.

Οι προοπτικές για αυτοδυναμία

Και μετά είναι οι πολίτες. Αυτοί που, όπως έλεγε ο Τσόρτσιλ, “πάντα κάνουν το σωστό – αφού πρώτα εξαντλήσουν όλες τις άλλες επιλογές”. Με τέτοιες απαντήσεις στις δημοσκοπήσεις, μοιάζουν έτοιμοι να παρατήσουν την “ανάγκη σταθερότητας” σαν σκισμένο εισιτήριο ταινίας που δεν έβγαλε νόημα.

Οι Έλληνες πλέον δεν τρομάζουν από την κινδυνολογία. Το σύνθημα “μην τυχόν και μείνουμε ακυβέρνητοι” δεν συγκινεί όταν βλέπουν ότι Γαλλία και Γερμανία κυβερνιούνται με… ημίμετρα και δεν έπαθε κανείς τίποτα. Σου λέει, βρείτε λύση μόνοι σας. Σαν να λένε στην κυβέρνηση αυτό που λέει η Μέριλ Στριπ στο “The Devil Wears Prada”: “That’s all.”

Η αλήθεια είναι ότι με ένα τέτοιο σκηνικό, όσα διλήμματα και αν βάλει ο Μητσοτάκης, οι προοπτικές για αυτοδυναμία είναι μακρινές. Σαν το “Gone with the Wind”. Και, όπως θα έλεγε και ο ΡετΜπάτλερ: “Frankly, my dear, I don’t give a damn.”

Τελικά, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το κοινό δεν ψηφίζει εκβιαζόμενο. Και, όπως έλεγε και ο Μιτεράν, “όταν τα τείχη πέφτουν, το σημαντικό είναι να έχεις έτοιμο το σχέδιο της επόμενης μέρας”. Αλλά μήπως στο Μαξίμου ξέχασαν να γράψουν το σενάριο;

Όλα του γάμου δύσκολα…

 Ένα ερώτημα πλανιέται στον ουρανό της τεμαχισμένης Αριστεράς: Θα ξανασμίξουν ο ΣΥΡΙΖΑ με τη Νέα Αριστερά; Και ένα παρεπόμενο: Τι θα γίνει με την μεγάλη Κεντροαριστερά που ονειρεύονται ορισμένοι, όπως ο Τσίπρας; Ας τα δούμε ένα ένα.

Οι χλωμές επιδόσεις της Νέας Αριστεράς δημιουργούν υπαρξιακό ζήτημα για τα στελέχη που έφυγαν νωρίς από τον Κασσελακικό ΣΥΡΙΖΑ και συγκρότησαν το νέο κόμμα. Το βλέπουν και οι ίδιοι ότι δεν τραβάει, καθώς περιορίζεται σε απελπιστικά ποσοστά μέχρι τώρα.

Κάτι πήγε να γίνει με την πρόταση του Χαρίτση για Πρόεδρο της Δημοκρατίας, αλλά δεν φαίνεται να έχει αίσια κατάληξη: Ο Φάμελλος επιφυλάχτηκε. Ο…αόρατος αλλά πανταχού παρών Τσίπρας έδειξε με τρόπο Σακελλαροπούλου. Και ο Νίκος Παππάς απέκλεισε την υποψηφιότητα δημιουργώντας σάλο στο κόμμα του(τρικυμία σε ποτήρι, αλλά τέλος πάντων).

Οσο για το ΠΑΣΟΚ, αποδοκίμασε την πρωτοβουλία του Θόδωρου Μαργαρίτη να προτείνει Ράμμο(πιο νωρίς και από τον Χαρίτση) και ξεκαθάρισε ότι θα δεί σοβαρά το θέμα εν ευθέτω χρόνω.

Ξεκινήσαμε από τα Προεδρικά γιατί αποτελούν έναν πρώτο συνδετήρα και πιθανό συγκολλητικό στοιχείο για την επανασύνδεση του ΣΥΡΙΖΑ με τη Νέα Αριστερά. Αλλά, όπως βλέπουμε, οι εξελίξεις δεν είναι ενθαρρυντικές, παρά το γεγονός ότι ο Φάμελλος θα συναντηθεί με τον Χαρίτση μετά τις γιορτές με αντικείμενο κυρίως την πρόταση για Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

Όμως υπάρχουν και χειρότερα σχετικά με την προοπτική να…έρθουν «εις γάμου κοινωνίαν» τα δύο κόμματα. Και ποια είναι αυτά; Είναι η σφοδρή αντίδραση ορισμένων στελεχών της Νέας Αριστεράς να επιστρέψουν στον ΣΥΡΙΖΑ. Για πολλούς λόγους.

Πρώτον, γιατί θεωρούν ότι «εκεί μέσα» διαφεντεύει ο Τσίπρας στον οποίον έχουν εναντιωθεί κατά καιρούς. Και δεύτερον, γιατί οι σημερινοί ΣΥΡΙΖΑιοι-οι περισσότεροι- τους είχαν περάσει γενεές δεκατέσσερις όταν είχαν φύγει από το κόμμα λόγω Κασσελάκη.

Και τρίτον διότι ορισμένα κορυφαία στελέχη, όπως ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, αποδίδουν μομφή στην σημερινή ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ για αντιδημοκρατική συμπεριφορά έναντι του Κασσελάκη(αποκλεισμός).

Υπάρχουν και άλλα στελέχη της Νέας Αριστεράς που έχουν την ίδια άποψη. Και πάντως δεν βλέπουν με καλό μάτι την επανασύνδεση. Βέβαια, ορισμένα στελέχη σοκαρισμένα από τις καχεκτικές επιδόσεις του κόμματος το ξανασκέφτονται. Και μάλιστα ένα εξ αυτών επέστρεψε ήδη στον ΣΥΡΙΖΑ(Ανδρέας Νεφελούδης).

Όπως έχουν τα πράγματα σήμερα, και με δεδομένο ότι η Νέα Αριστερά που λεγόταν ότι συνομιλεί με το ΠΑΣΟΚ, θεωρεί ότι η Χαριλάου Τρικούπη γέρνει προς τα δεξιά, δεν αποκλείεται τελικά ένα μέρος της να…διαχυθεί στην Κουμουνδούρου, παρέα με τον Νίκο Κοτζιά που ψάχνει απελπισμένα λιμάνι(και ίσως με τον Πέτρο Κόκκαλη).

Οσο για την μεγάλη Κεντροαριστερά που ονειρεύεται ο Τσίπρας, τα ΄χουμε ξαναπεί: Ούτε με σφαίρες. Διότι το ΠΑΣΟΚ που…θα ήταν μέρος του μεγάλου σχήματος έχει βάλει πλώρη για το μεγάλο ταξίδι της επανάκαμψης στην εξουσία και δεν ασχολείται με ονειρώξεις τύπου Τσίπρα.

Κάθε έξοδος έχει το τίμημά της

Η Ράνια Θρασκιά έφυγε από τον ΣΥΡΙΖΑ, αφήνοντας πίσω της μια κοινοβουλευτική ομάδα που θυμίζει το “Lost”: χαμένοι στο νησί της εσωστρέφειας. Δεν ήταν, βέβαια, κεραυνός εν αιθρία. Το ψυχικό χάσμα με την Κουμουνδούρου είχε γίνει πιο εμφανές και από τη διάκριση μεταξύ της Ρόζας Λούξεμπουργκ και του Instagram. Οι Νοτοπούλου και Γιαννούλης της έδωσαν την “αγκαλιά της αρκούδας” στην εκλογική τους περιφέρεια, αφήνοντάς της ελάχιστα περιθώρια κινήσεων. Και αν κάτι έμαθε η Θρασκιά από τον ΣΥΡΙΖΑ, είναι πως κάθε έξοδος έχει το τίμημά της – ειδικά όταν το “συνέδριο” θυμίζει περισσότερο “The Room” παρά πολιτικό γεγονός.

 Ο Πολάκης, ο ΣΥΡΙΖΑ και το… “δικό μου κόμμα”

Τώρα, πάμε στα ζουμερά. Ο Παύλος Πολάκης. Ο άνθρωπος που, αν ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν τηλεοπτική σειρά, θα ήταν το “Game of Thrones”. Ξέρει πότε να παίξει το παιχνίδι, πότε να συγκρουστεί και – κυρίως – πότε να φύγει με δικό του στρατό (ή κόμμα, αν προτιμάτε). Το μεγάλο ερώτημα είναι: ποιος θα μείνει και ποιος θα φύγει; Οι φήμες λένε πως δύο ή τρεις ακόμα βουλευτές σκέφτονται σοβαρά να πακετάρουν βαλίτσες μετά τις γιορτές. Και, μεταξύ μας, ποιος τους αδικεί; Με τον Φάμελλο να προσπαθεί να κρατήσει τα ηνία, η “συμβίωση” με τον Πολάκη θυμίζει περισσότερο σκηνή από το “War of the Roses”.

Ο ΣΥΡΙΖΑ σε mode “Survivor”

Αλλά ας μην κοροϊδευόμαστε. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μοιάζει πια με κόμμα που παλεύει για εξουσία. Μοιάζει με επεισόδιο του “Survivor”: συμμαχίες, ίντριγκα, αποχωρήσεις και αγωνία για το ποιος θα παραμείνει στο “νησί”. Και, όπως είπε κάποτε ο Ουίνστον Τσόρτσιλ, “το τίμημα της μεγαλοσύνης είναι η ευθύνη”. Στον ΣΥΡΙΖΑ, το τίμημα της διάλυσης είναι η απουσία ευθύνης.

 Ποιος έχει το σενάριο της επόμενης ημέρας;

Ο Πολάκης μπορεί να φύγει όποτε θέλει, αλλά ο ΣΥΡΙΖΑ; Έχει σενάριο για την επόμενη μέρα ή απλώς περιμένει την… επόμενη αποχώρηση; Μετά τις γιορτές, όλα δείχνουν ότι η “παράσταση” θα συνεχιστεί. Το μόνο σίγουρο είναι πως ο τίτλος της πολιτικής σειράς “Η Αριστερά του 21ου Αιώνα” δεν πουλάει πια. Ίσως το “Back to the Future” να ταίριαζε περισσότερο.

Όπως θα έλεγε και ο Μιτεράν, “η πολιτική είναι η τέχνη του να κάνεις το αναγκαίο δυνατό”. Στον ΣΥΡΙΖΑ, το αναγκαίο είναι να μαζέψουν τα κομμάτια τους. Το ερώτημα είναι αν έχουν πια τη δυνατότητα.

Από το «Φτου Ξελευθερία» στη Δημοκρατία των… Καθαρόμετρων

Η Θεοδώρα Τζάκρη, σαν άλλη ηρωίδα του “Shawshank Redemption”, βγήκε από τη «φυλακή» της Κουμουνδούρου κρατώντας τη δική της ιδρυτική διακήρυξη ως σφυρί. Κατακεραυνώνει το «μόρφωμα» του ΣΥΡΙΖΑ, που πλέον μοιάζει περισσότερο με το “Titanic”, όπου οι τελευταίοι επιβάτες παλεύουν για μια θέση στη σωσίβια λέμβο – ή έστω στη σφραγίδα. Αν ο ΣΥΡΙΖΑ θυμίζει κάτι, αυτό είναι το “Groundhog Day”: ίδια λάθη, ίδια αποτελέσματα. Με «αριστερόμετρα» που θα ζήλευε ο Όργουελ, γραφεία που λειτουργούν ως «γραφεία ταλαιπωρίας» και ηγεσίες που ζουν στο χθες, η Τζάκρη δηλώνει ότι το νέο (βλέπε Κίνημα Δημοκρατίας) έρχεται με τη φρεσκάδα του ανοιξιάτικου αέρα. Αλλά το ερώτημα παραμένει: αυτό το νέο είναι “Forrest Gump” – τρέχει προς την επιτυχία – ή “The Social Network”, χτίζει κάτι πραγματικά διαφορετικό; Όπως θα έλεγε και ο Μιτεράν: «Η πολιτική είναι σαν το περπάτημα σε τεντωμένο σκοινί. Αν δεν κρατήσεις ισορροπία, πέφτεις». Και στο Κίνημα Δημοκρατίας, ισορροπία ή όχι, οι δηλώσεις περί «εκτόξευσης ποσοστών» θυμίζουν μάλλον… πυραύλους χωρίς καύσιμα

 «Ό,τι και να γίνει, αυτός δεν θα είναι υποψήφιος»

Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, με ύφος που θυμίζει τον Τζακ Νίκολσον στο “A Few Good Men”, δεν μάσησε τα λόγια του: «Δεν ήταν δημοκρατικό αυτό που έγινε με τον Κασσελάκη». Μια φράξια στον ΣΥΡΙΖΑ αποφάσισε ότι ο Στέφανος Κασσελάκης δεν θα είναι υποψήφιος, και έτσι έγινε. Δημοκρατία με επιλογές à la carte, δηλαδή, γιατί πώς αλλιώς να το πεις όταν το «ό,τι και να γίνει» κατευθύνει τις πολιτικές αποφάσεις; Και να πεις ότι αυτό συνέβη σε ένα κόμμα που κάποτε επαγγελλόταν τη «Νέα Αριστερά»… τώρα φαίνεται πως τα νέα αριστερόμετρα δείχνουν μόνο προς τα πίσω.

 Η ανακύκλωση της «Νέας Αριστεράς»

Ο Τσακαλώτος δεν άφησε ασχολίαστο το αδιέξοδο του ΣΥΡΙΖΑ στην αναζήτηση «κοινής γλώσσας» με τη Νέα Αριστερά. Θυμίζει λίγο “Groundhog Day”: ανακύκλωση ίδιων αποτυχιών, με διαφορετικούς πρωταγωνιστές. Η πρόταση της ΝΕΑΡ για τον Χρήστο Ράμμο στην προεδρία της Δημοκρατίας απορρίπτεται χωρίς επεξεργασία, λες και το πολιτικό τους GPS έχει κολλήσει στη διαδρομή «ΣΥΡΙΖΑ – μοναξιά». Και αν οι ίδιοι δεν ξέρουν «τι έχει πάει στραβά», όπως είπε ο Ευκλείδης, πώς να βρουν κοινό τόπο πολιτικής;

 Τι μένει για το αύριο;

Όπως θα έλεγε και ο Νίξον, «η ιστορία γράφεται από τους νικητές». Στον ΣΥΡΙΖΑ, όμως, κανείς δεν φαίνεται να παίζει για τη νίκη. Αντίθετα, το παιχνίδι θυμίζει περισσότερο σκηνή από το “The Hunger Games”, όπου οι φράξιες μάχονται για την τελευταία καρέκλα στο τραπέζι της εξουσίας. Ο Τσακαλώτος, πάντως, αφήνει ανοιχτή την πόρτα για διάλογο με ΠΑΣΟΚ, ΜΕΡΑ25, ακόμα και ΚΚΕ. Αν αυτό δεν είναι σκηνή από το “Ocean’s Eleven”, τότε τι είναι; Το ερώτημα είναι ποιος θα παίξει τον Τζορτζ Κλούνεϊ και ποιος θα είναι ο… αποδιοπομπαίος τραγός όταν όλα καταρρεύσουν.

Οι «λαϊκές» καμπάνες χτυπούν στο Μαξίμου

Η πενθήμερη συζήτηση για τον προϋπολογισμό ξεκίνησε, αλλά στην κυβέρνηση μάλλον θυμούνται τη φράση του Τσόρτσιλ: «Δεν είναι το τέλος, δεν είναι καν η αρχή του τέλους, ίσως είναι το τέλος της αρχής». Με τη «λαϊκή» δεξιά να χτυπάει καμπάνες για την ακρίβεια, και το 90% των πολιτών να δηλώνει δυσαρεστημένο στις δημοσκοπήσεις της Alco, οι ενδοκυβερνητικές τριβές δεν κρύβονται. Ο Γιώργος Βλάχος θυμίζει πώς το 2009 η κυβέρνηση Καραμανλή είχε «δαμάσει» τον πληθωρισμό, ενώ ο Τάκης Θεοδωρικάκος απαντά σαν άλλος συνήγορος του διαβόλου, επικαλούμενος στατιστικές και ανεξάρτητες αρχές.

Η πτέρυγα των «ανταρτών» στη ΝΔ, με ύφος που θα ζήλευε και ο Ράσελ Κρόου στο “Gladiator”, δεν αμφισβητεί τον προϋπολογισμό – τον υπερψηφίζει, φυσικά – αλλά επιμένει ότι η οικονομική πολιτική χρειάζεται επαναφορά στον «σωστό δρόμο». Ο πληθωρισμός στα τρόφιμα μπορεί να έχει πέσει, αλλά οι πολιτικές εντυπώσεις δεν αγοράζονται εύκολα. Όπως και ο κινηματογραφικός Μάικλ Κορλεόνε στο “The Godfather”, η «λαϊκή» δεξιά λέει: «Δεν είναι προσωπικό, είναι απλώς πολιτική».

Το 2025: Ένα έτος… déjà vu;

Με το 53% των πολιτών να πιστεύει ότι το 2025 θα είναι το ίδιο ή χειρότερο από το 2024, το Μαξίμου καλείται να λύσει έναν πολιτικό κύβο του Ρούμπικ, ενώ οι δημοσκοπήσεις χτυπούν σαν τις “Καμπάνες του Edelweiss”. Μέτρα για τις τραπεζικές προμήθειες, διαφωνίες από οικονομικούς συμβούλους και ενδοκυβερνητικές διαμάχες θυμίζουν ένα σκηνικό από το “House of Cards”.

Η κυβέρνηση μπορεί να ελπίζει σε αλλαγή της εικόνας, αλλά ο χρόνος τρέχει. Όπως έλεγε και ο Μιτεράν, «εκείνοι που προλαβαίνουν το μέλλον, είναι εκείνοι που ξέρουν πότε να αφήσουν το παρελθόν πίσω τους». Για την ώρα, το Μαξίμου μοιάζει εγκλωβισμένο σε μια πολιτική παράσταση που κανείς δεν ξέρει πώς θα τελειώσει.

Τελικά, η ελληνική πολιτική σκηνή μοιάζει περισσότερο με θεατρικό έργο που παίζεται σε άδειες αίθουσες. Η Νέα Δημοκρατία καλείται να πείσει πως δεν βαδίζει στα χνάρια του 2009, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ προσπαθεί να ανακαλύψει τον εαυτό του ανάμεσα σε φράξιες και πολιτικές απογοητεύσεις. Και όλα αυτά, ενώ οι πολίτες παρακολουθούν με την αποστασιοποίηση του θεατή που έχει κουραστεί από επαναλήψεις. Όπως θα έλεγε και ο Μιτεράν, «η πολιτική είναι η τέχνη της ισορροπίας». Στην Ελλάδα, όμως, το σχοινί φαίνεται να λεπταίνει επικίνδυνα.

• Μέγαρο Μαξίμου
• Ράνια Θρασκιά