Παρίσι 2024 – Τελετή έναρξης: Μια μαγεία έξω από το … κουτί – Η «ναφθαλίνη» αντικαταστάθηκε από τη συμπερίληψη, τη δημιουργία και την καινοτομία

Η τελετή έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων στο Παρίσι ήταν ένα φαντασμαγορικό θέαμα που συνδύασε την παράδοση με την καινοτομία, τη μνήμη με το όραμα για το μέλλον. Σε μια πόλη με πλούσια ιστορία και πολιτιστική κληρονομιά, η τελετή αυτή κατόρθωσε να αναδείξει τόσο το παρελθόν όσο και το μέλλον της ανθρωπότητας, προσφέροντας ένα ύμνο στη συμπερίληψη και την πολυμορφία. Ότι πιο σύγχρονο έχει παρουσιαστεί.

Η σκηνοθεσία του Τομά Ζολί έθεσε τον πήχη ψηλά, προσφέροντας ένα θέαμα που ξέφευγε από τα συνηθισμένα. Η επιλογή του Παρισιού ως σκηνικό, με τα εμβληματικά του μνημεία να αναδύονται μέσα από την βροχή, δημιούργησε μια ατμόσφαιρα μαγική και μοναδική, σαν να ζωντάνευε ένα πανάκριβο και ιστορικό τηλεοπτικό virtual reality. Ο σκοτεινός ιππότης που έκανε παρκούρ στις στέγες των μνημείων ήταν μια πρωτότυπη και τολμηρή επιλογή που έδωσε μια φρέσκια ματιά στην αφήγηση της ιστορίας της Γαλλίας. Προσέγγισε τους νέους ανθρώπους, που είναι πλέον ανάγκη επιβίωσης η συμμετοχή τους σε πολιτισμικά αλλά και πολιτικά γεγονότα.

Η τελετή περιείχε σκηνές που αναδείκνυαν τα πιο συγκλονιστικά γεγονότα της γαλλικής ιστορίας, από την Επανάσταση και τις γκιλοτίνες, μέχρι τη γέννηση της δημοκρατίας και τη σύγχρονη Ευρώπη. Οι αναφορές στη λογοτεχνία, τη βιβλιοθήκη, το σινεμά, τις γαλλικές πρωτοπορίες και ιστορικές γυναικείες φιγούρες πρόσθεσαν βάθος και πλούτο στο θέαμα. Ο Σαιντ Εξυπερί και τα ταξίδια του στους αιθέρες, μαζί με την ωδή στην Έντιθ Πιάφ και τον ύμνο στον έρωτα, συνέθεσαν μια ατμόσφαιρα γεμάτη συναισθήματα και μνήμες. Ναι όλα αυτά που συνθέτουν το σήμερα, το παρόν ως αύριο και χθες ως σήμερα.

Η τελετή δεν ήταν μόνο ένα θέαμα, αλλά μια πρόσκληση για τον κόσμο να αγκαλιάσει τη διαφορετικότητα και να αποδεχθεί την πραγματικότητα που μας περιβάλλει. Και το κιτς είναι μέρος της ζωής μας, αλλά ενοχλεί κάποιους όταν βλέπουν τον εαυτό τους σε κάτι τόσο μεγάλο, επικό όπως οι Ολυμπιακοί αγώνες που έχουν γίνει εμπορική ετικέτα των πολυεθνικών χορηγών.

H χρήση του αερόστατου-βωμού, που ίπταται πάνω από το Παρίσι μέχρι το τέλος των Αγώνων, ήταν μια συμβολική κίνηση που προσκαλεί το κοινό να κοιτάξει ψηλά, να οραματιστεί και να δημιουργήσει το μέλλον. Αυτός ο συμβολισμός ενίσχυσε το μήνυμα της τελετής ότι η ελπίδα και η δημιουργία βρίσκονται ψηλά, στα όνειρα και τις φιλοδοξίες μας. Μια πιθανή ετυμολογία είναι ότι η λέξη «άνθρωπος» σημαίνει «αυτός που έχει πρόσωπο/όψη σαν άνδρας” ή “αυτός που βλέπει προς τα πάνω». συνοψίζει την πολυδιάστατη φύση του ανθρώπου. Ενσωματώνει την αναζήτηση της γνώσης, την πνευματική αναζήτηση, και την ηθική φιλοδοξία που χαρακτηρίζουν την ανθρώπινη ύπαρξη. Ο άνθρωπος είναι, λοιπόν, ένα ον που δεν ικανοποιείται με το προφανές και το δεδομένο, αλλά πάντα επιδιώκει να κοιτάζει πέρα, να ονειρεύεται και να δημιουργεί. Αυτό το βλέμμα προς τα πάνω, αυτή η αέναη αναζήτηση, είναι που τον καθιστά μοναδικό και αξιοθαύμαστο.

Αξίζει να σημειωθεί η εκπληκτική συμμετοχή καλλιτεχνών που με το ταλέντο τους ανέδειξαν την τελετή. Η εμφάνιση της Σελίν Ντιόν σε μια από τις καλύτερες στιγμές της καριέρας της προσέφερε έναν συγκινητικό επίλογο στο θέαμα, ενώ η μουσική και οι χορογραφίες δημιούργησαν έναν αρμονικό συνδυασμό που μάγεψε το κοινό.

Ωστόσο, η τηλεοπτική κάλυψη της τελετής από τους δημοσιογράφους της ΕΡΤ άφησε πολλά κενά αλλά το σημαντικό δεν κατάφεραν να συνειδητοποιήσουν και να συνθέσουν ένα δύσκολο πολιτισμικό και ιστορικό πάζλ. Η έλλειψη κατανόησης και βάθους στην περιγραφή τους αδίκησε το θέαμα, τους θεατές και δεν κατάφερε να μεταδώσει την πολυπλοκότητα και την ομορφιά της τελετής στο ελληνικό κοινό. Η έλλειψη προετοιμασίας και η αδιάφορη προσέγγιση υποβάθμισαν τη συνολική εμπειρία, αφήνοντας τους τηλεθεατές με μια αποσπασματική και ανεπαρκή εικόνα.

Θα ήθελα να αναφερθώ και στην  αρνητική κριτική του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, ο οποίος σχολίασε την τελετή ενώ ήταν καλεσμένος, ήταν επίσης αχρείαστη. Η διπλωματική συμπεριφορά απαιτεί σεβασμό και κατανόηση του ρόλου του καλεσμένου. Αν και δικαιούται την προσωπική του άποψη, ο ρόλος του απαιτούσε μια πιο συγκρατημένη και ευγενή στάση.

Συνολικά, η τελετή έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων στο Παρίσι ήταν ένα αριστουργηματικό γεγονός που συνδύασε την παράδοση με την καινοτομία, τιμώντας τον ευρωπαϊκό πολιτισμό και τις ελληνικές του ρίζες. Ναι έγιναν λάθη και γκάφες, τα οποία δεν μπορούν να ρίξουν σκιά σε αυτό που παρακολουθήσαμε, όσοι καταλάβαμε τι είδαμε γιατί δυστυχώς έχουμε εκπαιδευτεί να βλέπουμε εύπεπτα τηλεοπτικά προγραμματάκια και πανελίστες και να διαβάζουμε κριτική καφενείου στα σόσιαλ  «διά πάσαν νόσον και πάσαν μαλακίαν».  Ήταν μια ωδή στη συμπερίληψη και τη διαφορετικότητα, που προσκάλεσε το κοινό να κοιτάξει … ψηλά προς το μέλλον με ελπίδα και δημιουργικότητα.

• Ολυμπιακοί Αγώνες 2024
• Παρίσι 2024