Πάτρα – Αμαλιάδα: Το «σκοτεινό μοτίβο» των υποθέσεων Πισπιρίγκου – Μουρτζούκου και η «γεωγραφία» των ανεξήγητων θανάτων παιδιών

Από την υπόθεση της Ρούλας Πισπιρίγκου που συγκλόνισε την Ελλάδα, έως την πρόσφατη προφυλάκιση της Ειρήνης Μουρτζούκου, ένα «μοτίβο» μοιάζει να απλώνεται πάνω από τον άξονα Πάτρα – Αμαλιάδα – Πύργος, σαν σκοτεινό σύννεφο: περίεργοι, ανεξήγητοι θάνατοι παιδιών, διαδοχικά «πένθη» στην ίδια οικογένεια, τοξικολογικά ευρήματα που δεν «δένουν», και –πάνω απ’ όλα– η απότομη μετάβαση από την ηρωοποίηση στη δαιμονοποίηση μιας μάνας σε real time, μέσα από media και social media.

«Παράδοξες» συμπτώσεις

Οι περιπτώσεις Πισπιρίγκου και Μουρτζούκου παρουσιάζουν ανατριχιαστικές ομοιότητες:

Η «γεωγραφική ζώνη» της φρίκης

Ένα από τα πιο ανατριχιαστικά στοιχεία είναι ότι –σε έναν άξονα μόλις 90 χιλιομέτρων στην Δυτική Ελλάδα – καταγράφονται μέσα σε διάστημα 11 ετών:

• Εξι θάνατοι παιδιών με κοινά χαρακτηριστικά

• Από δύο γυναίκες που ξεκίνησαν ως «τραγικές φιγούρες»

• Και κατέληξαν κεντρικές κατηγορούμενες σε υποθέσεις παιδοκτονιών.

Ερευνητές μιλούν πλέον για μια «γεωγραφία εγκλημάτων τύπου Munchausen by proxy», δηλαδή περιπτώσεις που κάποιος προκαλεί βλάβη στα παιδιά του για να προσελκύσει προσοχή και θαυμασμό ως «ηρωική μάνα που παλεύει με τη μοίρα».

Από «μάνα-σύμβολο» στη «μάγισσα»

Και στις δύο περιπτώσεις καταγράφεται η ίδια «κοινωνική διαδρομή»:

1. Συγκίνηση & συμπόνια («Πόσο άτυχη μητέρα…»)

2. Καχυποψία & ψίθυροι («Κάτι περίεργο συμβαίνει…»)

3. Κατάρρευση μύθου – media trial («Το τέρας…»)

4. Προφυλάκιση – Δίκη – Δημόσιο λιντσάρισμα

Στην πραγματικότητα, όπως λένε οι ειδικοί, αναζητάμε στα media «κακές μάνες» για να θυσιάσουμε συμβολικά, ώστε να ξορκίσουμε τον πιο μεγάλο φόβο της κοινωνίας: ότι μπορεί μέσα στο ίδιο μας το σπίτι να παραμονεύει το Κακό.

Το βαθύτερο ερώτημα

Ασχέτως των ενοχών ή αθωότητας των κατηγορούμενων, το ερώτημα που αναδύεται είναι αν στην ευρύτερη περιοχή υπάρχει συστημικό κενό στην ιατροδικαστική – κοινωνική επιτήρηση όταν επαναλαμβάνονται θάνατοι παιδιών στο ίδιο οικογενειακό περιβάλλον.

Οι ερευνητές ζητούν:

• Πιστοποιημένες παιδοψυχιατρικές ομάδες να ενεργοποιούνται άμεσα μετά τον δεύτερο ανεξήγητο θάνατο

• Καταγραφή ενδείξεων Munchausen proxy

• Πανελλαδικό πρωτόκολλο «Κόκκινου Συναγερμού»

Φινάλε (ή αρχή;)

Το σίγουρο είναι πως το true crime της Δυτικής Ελλάδας μόλις αρχίζει να ξετυλίγεται – και η «γεωγραφία» των σπιτιών που βάφτηκαν με τον θάνατο μπορεί να αποδειχθεί ακόμη πιο πυκνή από όσο νομίζουμε.

• social media
• Ειρήνη Μουρτζούκου
• Θάνατοι βρεφών
• Ρούλα Πισπιρίγκου