Politico: Στο στόχαστρο του Ιράν η Ευρώπη – Πύραυλοι, drones και κυβερνοεπιθέσεις προκαλούν ανησυχία

Η Ευρώπη βρίσκεται σε αυξημένη επιφυλακή, καθώς η ένταση στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται και το Ιράν προειδοποιεί για αντίποινα σε χώρες που ενδέχεται να στηρίξουν στρατιωτικά τις επιχειρήσεις του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Σύμφωνα με ανάλυση του Politico, αρκετές ευρωπαϊκές χώρες θα μπορούσαν να βρεθούν εντός της ακτίνας δράσης ιρανικών πυραύλων ή να αποτελέσουν στόχο άλλων μορφών επιθέσεων, όπως drones, κυβερνοεπιθέσεις ή ακόμη και στοχευμένες επιχειρήσεις στο εσωτερικό της Ευρώπης.

Η ανάλυση εξετάζει το οπλοστάσιο της Τεχεράνης, το οποίο περιλαμβάνει βαλλιστικούς πυραύλους, drones τύπου «Shahed» αλλά και σημαντικές δυνατότητες στον κυβερνοπόλεμο. Παράλληλα, επισημαίνει ποιες περιοχές της Ευρώπης θεωρούνται πιο ευάλωτες σε περίπτωση περαιτέρω κλιμάκωσης της κρίσης.

Οι πύραυλοι που μπορούν να φτάσουν στη νοτιοανατολική Ευρώπη

Με βάση τα στοιχεία που παρουσιάζονται, ορισμένοι πύραυλοι μέσου βεληνεκούς του Ιράν θα μπορούσαν, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, να φτάσουν έως τη νοτιοανατολική Ευρώπη. Περιοχές της Ελλάδας, της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας βρίσκονται θεωρητικά εντός της εμβέλειας συστημάτων που διαθέτει ήδη η Τεχεράνη.

Το ιρανικό βαλλιστικό πρόγραμμα περιλαμβάνει πυραύλους στερεών καυσίμων όπως οι Sejjil και Khorramshahr, με εκτιμώμενη εμβέλεια περίπου 2.000 χιλιομέτρων, σύμφωνα με τη βάση δεδομένων Missile Threat του Center for Strategic and International Studies.

Η εμβέλεια αυτή επιτρέπει θεωρητικά πλήγματα σε τμήματα της νοτιοανατολικής Ευρώπης, ανάλογα με το σημείο εκτόξευσης. Παράλληλα, αναλυτές εκτιμούν ότι ο πύραυλος Khorramshahr θα μπορούσε να φτάσει ακόμη και τα 3.000 χιλιόμετρα εάν χρησιμοποιούσε ελαφρύτερη πολεμική κεφαλή, γεγονός που θα έφερνε πόλεις όπως το Βερολίνο ή η Ρώμη εντός εμβέλειας.

Ωστόσο, ειδικοί σημειώνουν ότι όσο αυξάνεται η απόσταση εκτόξευσης, τόσο μειώνεται η ακρίβεια των πυραύλων. Επιπλέον, ο αριθμός τέτοιων συστημάτων στο ιρανικό οπλοστάσιο θεωρείται περιορισμένος.

Η αντιπυραυλική ασπίδα και η στρατιωτική κινητοποίηση

Η Ρουμανία φιλοξενεί μία από τις βασικές εγκαταστάσεις της αμερικανικής αντιπυραυλικής ασπίδας στην Ευρώπη, στη βάση Ντεβεσέλου, η οποία δημιουργήθηκε ακριβώς για την αναχαίτιση πιθανών βαλλιστικών επιθέσεων από το Ιράν.

Σύμφωνα με τον υπουργό Άμυνας της χώρας, τα μέτρα ασφαλείας στη βάση ενισχύθηκαν τις τελευταίες ημέρες, καθώς οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή προκαλούν αυξανόμενη ανησυχία στους κόλπους του ΝΑΤΟ.

Ο Μαρκ Ρούτε, επικεφαλής της Συμμαχίας, προειδοποίησε ότι η απειλή από το Ιράν δεν περιορίζεται στη Μέση Ανατολή.

«Το Ιράν βρίσκεται κοντά στο να αποκτήσει πυρηνική δυνατότητα και βαλλιστική πυραυλική ικανότητα. Αυτό αποτελεί τεράστια απειλή όχι μόνο για την περιοχή αλλά και για εμάς εδώ στην Ευρώπη», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Τα drones και το περιστατικό στην Κύπρο

Ένα από τα πιο ευέλικτα όπλα της Τεχεράνης είναι τα drones τύπου Shahed, τα οποία χρησιμοποιούνται ήδη από τις ρωσικές δυνάμεις στον πόλεμο της Ουκρανίας.

Τα συγκεκριμένα drones αυτοκτονίας έχουν εκτιμώμενη εμβέλεια έως 2.500 χιλιόμετρα, γεγονός που τους επιτρέπει να πλήξουν στόχους σε μεγάλη απόσταση. Για να φτάσουν σε ευρωπαϊκό έδαφος θα έπρεπε να πετάξουν χαμηλά πάνω από χώρες όπως η Τουρκία ή η Ιορδανία, όμως η Κύπρος έχει ήδη διαπιστώσει ότι βρίσκεται εντός της ακτίνας δράσης τους.

Σύμφωνα με αναλύσεις, drone πιθανότατα τύπου Shahed έπληξε τη βρετανική αεροπορική βάση RAF Akrotiri στο νησί, ενώ άλλα καταρρίφθηκαν πριν φτάσουν στον στόχο τους. Το περιστατικό οδήγησε το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία και την Ελλάδα να αποστείλουν μαχητικά αεροσκάφη, πολεμικά πλοία και ελικόπτερα στην περιοχή για την ενίσχυση της άμυνας.

«Υβριδικές» επιθέσεις μέσα στην Ευρώπη

Πέρα από τα συμβατικά όπλα, ειδικοί προειδοποιούν για πιθανές υβριδικές επιθέσεις εντός ευρωπαϊκού εδάφους.

Το Ιράν θεωρείται ότι διαθέτει δίκτυα πρακτόρων και συνεργασίες με εγκληματικές οργανώσεις που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για επιχειρήσεις χαμηλού κόστους αλλά υψηλού αντίκτυπου. Για παράδειγμα, συντονισμένες πτήσεις drones πάνω από πολιτικά αεροδρόμια θα μπορούσαν να προκαλέσουν μαζικές ακυρώσεις πτήσεων και χάος στις αερομεταφορές.

Παρόμοιες επιχειρήσεις θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν ακόμη και με εμπορικά drones, γεγονός που καθιστά δύσκολη την πρόληψη.

Σχέδια δολοφονιών και τρομοκρατικές επιχειρήσεις

Η Τεχεράνη έχει κατηγορηθεί επανειλημμένα για σχέδια επιθέσεων σε ευρωπαϊκό έδαφος. Τα τελευταία χρόνια, οι υπηρεσίες πληροφοριών της Δύσης έχουν αποκαλύψει αρκετές τέτοιες υποθέσεις.

Μεταξύ αυτών ήταν και η σύλληψη του Ιρανού διπλωμάτη Ασαντολάχ Ασαντί, ο οποίος κατηγορήθηκε ότι παρέδωσε εκρηκτικά σε ζευγάρι που σχεδίαζε βομβιστική επίθεση σε συγκέντρωση του Εθνικού Συμβουλίου Αντίστασης του Ιράν. Ο Ασαντί καταδικάστηκε τελικά σε 20 χρόνια φυλάκισης.

Παράλληλα, υποψίες για ιρανικές επιχειρήσεις έχουν αναφερθεί σε χώρες όπως το Βέλγιο, η Γαλλία, η Γερμανία, η Σουηδία, η Ολλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ η Αλβανία διέκοψε το 2022 τις διπλωματικές σχέσεις με το Ιράν μετά από σοβαρές κυβερνοεπιθέσεις.

Ο κυβερνοπόλεμος ως βασικό όπλο

Η απειλή δεν περιορίζεται μόνο σε στρατιωτικά μέσα. Το Ιράν θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους παίκτες στον κυβερνοπόλεμο, μαζί με τη Ρωσία, την Κίνα και τη Βόρεια Κορέα.

Ειδικοί εκτιμούν ότι η Τεχεράνη διαθέτει μονάδες κυβερνοπολέμου με εκατοντάδες στελέχη και προϋπολογισμό δεκάδων εκατομμυρίων δολαρίων, ενώ έχει ήδη πραγματοποιήσει επιθέσεις σε κυβερνητικά δίκτυα και κρίσιμες υποδομές.

Η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Χένα Βίρκουνεν, τόνισε ότι οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να παρακολουθούν στενά την κυβερνοασφάλεια, ιδιαίτερα όσον αφορά τις κρίσιμες υποδομές.

Μέχρι στιγμής, πάντως, υπάρχουν περιορισμένες ενδείξεις ότι η Τεχεράνη στοχεύει ενεργά την Ευρώπη σε αυτή τη φάση της κρίσης. Ωστόσο, ειδικοί προειδοποιούν ότι εάν οι ευρωπαϊκές χώρες δηλώσουν πιο ανοιχτά τη στήριξή τους στις στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ, τότε οι κυβερνοεπιθέσεις θα μπορούσαν να κλιμακωθούν.

Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά ένας ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος κυβερνοασφάλειας:
«Αν το καθεστώς επιβιώσει, θα επιστρέψουν».

• Ευρώπη
• Ιράν