Προ των πυλών ο πόλεμος: Η ασύμμετρη απάντηση του Χαμενεΐ αν οι ΗΠΑ χτυπήσουν το Ιράν

Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, έχει ήδη καταρτίσει έναν λεπτομερή οδικό χάρτη για την επόμενη ημέρα, δίνοντας σαφείς οδηγίες στους στενότερους συνεργάτες του για το πώς πρέπει να δράσουν σε περίπτωση που ο ίδιος δολοφονηθεί ή η χώρα δεχθεί μαζική επίθεση από τις ΗΠΑ ή το Ισραήλ. Σύμφωνα με ένα εξαιρετικά αποκαλυπτικό ρεπορτάζ των New York Times, η Τεχεράνη προετοιμάζεται πυρετωδώς, δημιουργώντας πολλαπλά επίπεδα διαδοχής και επείγουσες αλυσίδες διοίκησης.

Η ραγδαία άνοδος του Αλί Λαριτζανί και η παραγκώνιση του προέδρου

Όπως επισημαίνει το αμερικανικό μέσο, με τα «σύννεφα πολέμου» να πυκνώνουν και τις εσωτερικές διαδηλώσεις να πιέζουν το καθεστώς, ο Χαμενεΐ στράφηκε σε έναν βετεράνο, απόλυτα έμπιστο συνεργάτη του: Τον Αλί Λαριτζανί. Ο 67χρονος πρώην διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης και νυν επικεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, έχει αναλάβει ουσιαστικά τα ηνία της χώρας.

Η αναβάθμιση του Λαριτζανί έχει θέσει στο περιθώριο τον πρόεδρο του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, ο οποίος φέρεται να δηλώνει δημοσίως ότι είναι γιατρός και όχι πολιτικός, υπογραμμίζοντας πως δεν πρέπει να περιμένουν από αυτόν να λύσει τα πολυάριθμα προβλήματα του κράτους. Αντιθέτως, ο Λαριτζανί έχει αναλάβει την καταστολή των εσωτερικών ταραχών, επιβλέπει τις ευαίσθητες πυρηνικές διαπραγματεύσεις με την Ουάσιγκτον, συντονίζει τις συμμαχίες με Ρωσία, Κατάρ και Ομάν, ενώ ηγείται και των στρατηγικών σχεδίων ενόψει μιας πιθανής αμερικανικής επίθεσης.

Οδηγίες επιβίωσης: Τέσσερα επίπεδα διαδοχής

Το σχέδιο του Αγιατολάχ στοχεύει στη διασφάλιση της επιβίωσης της Ισλαμικής Δημοκρατίας, ακόμα κι αν αποκεφαλιστεί η ηγεσία της. Επικαλούμενοι Ιρανούς αξιωματούχους, οι New York Times αποκαλύπτουν τα εξής: Ο Χαμενεΐ έχει ορίσει τέσσερα επίπεδα διαδοχής για κάθε κρίσιμη στρατιωτική και κυβερνητική θέση. Παράλληλα, έχει ζητήσει από όλα τα κορυφαία στελέχη να ορίσουν έως και τέσσερις αντικαταστάτες τους, μεταβιβάζοντας εξουσίες σε έναν κλειστό κύκλο σε περίπτωση που διακοπούν οι επικοινωνίες.

Αν και ο Λαριτζανί δεν θεωρείται πιθανός διάδοχος του ίδιου του Χαμενεΐ (καθώς δεν είναι ανώτερος σιίτης κληρικός, βασική προϋπόθεση για τη θέση), ανήκει στον πολύ στενό πυρήνα διαχείρισης κρίσεων. Σε αυτόν τον κύκλο συμμετέχουν επίσης ο στρατηγός Γιαχιά Ραχίμ Σαφάβι (κορυφαίος στρατιωτικός σύμβουλος), ο ταξίαρχος Μοχάμεντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ (πρόεδρος του Κοινοβουλίου) και ο κληρικός Αλί Ασγκάρ Χετζαζί.

Βαλλιστικοί πύραυλοι και εσωτερική ασφάλεια

Το Ιράν λειτουργεί πλέον με τη βασική παραδοχή ότι οι αμερικανικές ή ισραηλινές επιθέσεις είναι αναπόφευκτες. Οι ένοπλες δυνάμεις βρίσκονται σε κατάσταση ύψιστου συναγερμού, προχωρώντας σε κρίσιμες τακτικές κινήσεις:

• Ανάπτυξη πυραύλων: Έχουν τοποθετηθεί εκτοξευτές βαλλιστικών πυραύλων στα δυτικά σύνορα με το Ιράκ (αρκετά κοντά για να πλήξουν το Ισραήλ) και στις νότιες ακτές του Περσικού Κόλπου, στοχεύοντας άμεσα αμερικανικές βάσεις στην περιοχή.

• Εσωτερικός έλεγχος: Σε περίπτωση σύρραξης, ειδικές δυνάμεις της αστυνομίας, πράκτορες των μυστικών υπηρεσιών και η πολιτοφυλακή Basij (Μπασίτζ) θα αναπτυχθούν άμεσα στις μεγάλες πόλεις. Σκοπός τους είναι να στήσουν σημεία ελέγχου για την πρόληψη εξεγέρσεων και τον εντοπισμό ξένων πρακτόρων.

Πέρα από το στρατιωτικό σκέλος, η ιρανική ελίτ σχεδιάζει και την πολιτική της επιβίωση σε περίπτωση εξόντωσης του Χαμενεΐ και άλλων κορυφαίων στελεχών. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, αναζητείται το πρόσωπο που θα αναλάβει να διαχειριστεί την επόμενη ημέρα περιορίζοντας τις λαϊκές αντιδράσεις, με τα ονόματα του Λαριτζανί, του Γκαλιμπάφ, αλλά και του πρώην προέδρου Χασάν Ρουχανί να βρίσκονται στην κορυφή αυτής της λίστας.

• Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ
• ΗΠΑ
• Ιράν