Προπαγάνδα πάνω σε ανθρώπινες ζωές: Πώς τα τουρκικά ΜΜΕ «χρεώνουν» στο Λιμενικό τη μοιραία σύγκρουση στη Χίο

Σε πεδίο άσκησης φθηνής προπαγάνδας και διαστρέβλωσης της πραγματικότητας μετατρέπουν τα τουρκικά Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης την πολύνεκρη τραγωδία που σημειώθηκε στα ανοιχτά της Χίου, επιχειρώντας για άλλη μια φορά να μεταθέσουν τις ευθύνες στην ελληνική πλευρά.

Ενώ το Λιμενικό Σώμα μετράει τις πληγές του, με δύο στελέχη του τραυματισμένα και τους άνδρες του να έχουν υπερβάλει εαυτόν για να σώσουν ζωές στα παγωμένα νερά, ο Τύπος της γείτονος στήνει το δικό του αφήγημα. Ένα αφήγημα που αγνοεί επιδεικτικά την εγκληματική δράση των δουλεμπόρων που δρουν ανενόχλητοι στα τουρκικά παράλια και επιλέγει να στοχοποιήσει τους φρουρούς των ευρωπαϊκών συνόρων.

«Η Ελληνική Ακτοφυλακή χτύπησε το σκάφος»

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της τακτικής αποτελούν δημοσιεύματα, όπως αυτό του πρακτορείου İLKHA. Ενώ οι επίσημες αναφορές μιλούν για τους επικίνδυνους ελιγμούς του δουλεμπορικού που οδήγησαν στην πρόσκρουση, το τουρκικό μέσο επιλέγει έναν τίτλο-καταπέλτη: «Η Ελληνική Ακτοφυλακή χτύπησε σκάφος μεταναστών».

Η συγκεκριμένη διατύπωση δεν είναι τυχαία. Στόχος είναι να δημιουργηθεί η εντύπωση στη διεθνή και τουρκική κοινή γνώμη ότι το περιπολικό του Λιμενικού ενήργησε επιθετικά, εμβολίζοντας τους μετανάστες. Η λέξη «σύγκρουση» αντικαθίσταται ή πλαισιώνεται από ρήματα που υποδηλώνουν δόλο και ελληνική υπαιτιότητα, προσπαθώντας να μετατρέψουν τους διασώστες σε θύτες.

Ακόμη και στα ρεπορτάζ που τηρούν μια φαινομενικά πιο ουδέτερη στάση, όπως αυτά των TRT, Habertürk, DHA και BirGün, η έμφαση δίνεται μονομερώς στο αποτέλεσμα: «15 νεκροί από σύγκρουση με σκάφος της Ελληνικής Ακτοφυλακής». Η είδηση παρουσιάζεται αποκομμένη από την αιτία της, η οποία δεν είναι άλλη από την άρνηση συμμόρφωσης του διακινητή και την απόφασή του να ρίξει το σκάφος πάνω στο ελληνικό περιπολικό.

Αποσιωπούν την αλήθεια για τους διακινητές

Αυτό που λείπει ηχηρά από την πλειονότητα των τουρκικών δημοσιευμάτων είναι η ουσία: Ότι το ταχύπλοο ξεκίνησε από τα τουρκικά παράλια, φορτωμένο με υπεράριθμους επιβάτες, υπό την ανοχή των τουρκικών αρχών που υποτίθεται ότι ελέγχουν τις ακτές τους.

Τα τουρκικά μέσα εστιάζουν στο «ανθρωπιστικό δράμα», εργαλειοποιώντας τον θάνατο 15 ανθρώπων για να πλήξουν το κύρος της Ελλάδας. Αποφεύγουν να αναδείξουν ότι ο χειριστής του σκάφους, στην προσπάθειά του να διαφύγει για να μην συλληφθεί και χάσει τα κέρδη του, προέβη σε ελιγμούς θανάτου. Η αναφορά στα τραυματισμένα στελέχη του Λιμενικού –που αποδεικνύει τη βιαιότητα με την οποία το δουλεμπορικό έπεσε πάνω στο ελληνικό σκάφος– περνάει συχνά στα «ψιλά» ή αναφέρεται απλώς ως στατιστικό στοιχείο, χωρίς να συνδέεται με την επιθετικότητα του διακινητή.

Παιχνίδια εντυπώσεων στο Αιγαίο

Η κάλυψη του συμβάντος από τα μέσα ενημέρωσης της Τουρκίας (Haberler.com, Sondakika, Kanal 6 Haber) εντάσσεται σε μια πάγια τακτική. Κάθε φορά που συμβαίνει ένα δυστύχημα στα θαλάσσια σύνορα, η “γραμμή” είναι η ενοχοποίηση της Ελλάδας.

Οι τίτλοι περί «χτυπήματος» και «τραγωδίας με υπαιτιότητα της ακτοφυλακής» επιχειρούν να επισκιάσουν την πραγματικότητα: Ότι οι άνδρες και οι γυναίκες του Λιμενικού Σώματος δίνουν καθημερινά μάχη για να σώσουν ζωές που οι διακινητές –με την τουρκική ανοχή– πετούν στη θάλασσα. Η προσπάθεια να παρουσιαστεί η Ελλάδα ως η πλευρά που προκαλεί τον θάνατο, την ώρα που το ελληνικό κράτος περιθάλπει τους 24 διασωθέντες και θρηνεί για την απώλεια ανθρώπινων ζωών, αποτελεί μια ακόμη πρόκληση από την απέναντι πλευρά του Αιγαίου.

• Λιμενικό
• Ναυάγιο
• Του​ρκία
• Χίος