Πρόβα Παγκοσμίου Πολέμου από τον Πούτιν: Η ημερομηνία-κλειδί και ο φόβος ολοκληρωτικής σύγκρουσης με το ΝΑΤΟ

Οι συνεχείς απειλές της Μόσχας για αντίποινα κατά των χωρών που παρεμβαίνουν στην Ουκρανία ενδέχεται να εξυπηρετούν έναν διπλό σκοπό: να προειδοποιήσουν τις δυτικές δυνάμεις και ταυτόχρονα να κερδίσει το Κρεμλίνο την εύνοια των ρώσων πολιτών σε περίπτωση που ξεσπάσει ολομέτωπη σύγκρουση με το ΝΑΤΟ, σύμφωνα με εμπειρογνώμονες.

Ο ρώσος πρόεδρος, Βλαντίμιρ Πούτιν, δήλωσε κατά τη διάρκεια ομιλίας του την περασμένη εβδομάδα ότι όποιες χώρες «αποτελούν στρατηγική απειλή για τη Ρωσία» κατά τη διάρκεια του πολέμου της στην Ουκρανία να αναμένουν, πιθανώς, «αντίποινα» που θα είναι «άμεσα». Λίγες ημέρες νωρίτερα, ο ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, δήλωσε σε συνέντευξή του ότι «το ΝΑΤΟ ουσιαστικά πηγαίνει σε πόλεμο με τη Ρωσία μέσω ενός πληρεξουσίου και εξοπλίζει αυτόν τον πληρεξούσιο».

Διάφοροι ειδικοί που μίλησαν πρόσφατα στο Newsweek είπαν ότι οι ρώσοι αξιωματούχοι έχουν αυξήσει τη συχνότητα απειλητικής ρητορικής ως έναν τρόπο να «σπείρουν» τον φόβο στους συμμάχους του ΝΑΤΟ. Ορισμένοι θεωρούν, επίσης, ότι πρόκειται για μια προσπάθεια να κερδίσουν την εύνοια του ρωσικού λαού.

Αντίστροφη μέτρηση

Το τελευταίο διάστημα κυκλοφορεί το σενάριο πως ο ρώσος πρόεδρος έχει θέσει ως σημαντικό ορόσημο 9η Μαΐου για τις όποιες εξελίξεις στον πόλεμο με την Ουκρανία.

Αρχικά, δυτικές εκτιμήσεις ανέφεραν ότι η Μόσχα θα προσπαθήσει να ανακοινώσει κάποια σημαντική νίκη στο μέτωπο, τώρα, όμως, έρχονται στο φως νέες πληροφορίες από τον… πάπα Φραγκίσκο.

Τα τρία σενάρια

Ο «Ποντίφικας», ο οποίος μίλησε στην ιταλική Corriere della Sera, αποκάλυψε ότι η Μόσχα σχεδιάζει να τελειώσει την εισβολή στην Ουκρανία στις 9 Μαΐου, ημέρα κατά την οποία εορτάζεται η νίκη της ΕΣΣΔ κατά της Γερμανίας στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και αποτελεί μια από τις πιο σημαντικές εορτές για τη Ρωσία.

Σύμφωνα με όσα αναφέρει στη συνέντευξή του ο προκαθήμενος της Καθολικής Εκκλησίας, ο ρώσος πρόεδρος σκοπεύει να ανακοινώσει εκείνη την ημέρα το τέλος του πολέμου. Ο Πάπας Φραγκίσκος σημειώνει ότι την αποκάλυψη αυτή του έκανε ο Ούγγρος πρωθυπουργός, Βίκτορ Όρμπαν, κατά τη συνάντηση που είχαν.

«Δεν υπάρχει αρκετή θέληση για ειρήνη» σχολίασε ο Πάπας Φραγκίσκος δηλώνοντας απαισιόδοξος για τις εξελίξεις.

Επανέλαβε ότι είναι έτοιμος να μεταβεί στη Μόσχα και να συναντηθεί με τον Βλαντιμίρ Πούτιν, ενώ διεμήνυσε ότι δεν σκοπεύει να ταξιδέψει στο Κίεβο αυτή τη στιγμή.

Την ίδια στιγμή, φυτικοί αξιωματούχοι πιστεύουν εδώ και καιρό ότι ο Πούτιν θα εκμεταλλευτεί τον συμβολισμό και την προπαγανδιστική αξία εκείνης της ημέρας για να ανακοινώσει είτε ένα στρατιωτικό επίτευγμα στην Ουκρανία είτε μια μεγάλη κλιμάκωση των εχθροπραξιών – ή και τα δύο.

Οι αξιωματούχοι έχουν αρχίσει να εξετάζουν σοβαρά ένα σενάριο, σύμφωνα με το οποίο ο Πούτιν θα κηρύξει επίσημα τον πόλεμο στην Ουκρανία στις 9 Μαΐου.

Η Μόσχα επιμένει προς το παρόν να μιλά για «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» στην Ουκρανία και όχι για πόλεμο. Η επίσημη κήρυξη πολέμου θα μπορούσε να ενισχύσει τη δημοτικότητα του ρώσου προέδρου στο εσωτερικό της χώρας του, ενώ, βάσει νομοθεσίας θα του δώσει τη δυνατότητα να κινητοποιήσει εφεδρικές δυνάμεις και να στρατολογήσει στρατεύσιμους για να ενισχύσει τις δυνάμεις που μάχονται στην Ουκρανία.

Μιλώντας στο ραδιόφωνο του BBC, o Γουάλας πρόσθεσε ότι «δεν θα με εξέπληττε, και δεν έχω πληροφόρηση επ’ αυτού, ότι πιθανότατα θα κηρύξει την Ημέρα της Νίκης «ότι πλέον είμαστε σε πόλεμο με τους Ναζί του κόσμου και χρειάζεται να κινητοποιήσουμε μαζικά το ρωσικό λαό».

Ενα τρίτο σενάριο, το οποίο αναπαράγουν αναλυτές του Ινστιτούτου για την Μελέτη του Πολέμου, είναι το εξής: Δεδομένου ότι υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι οι ρωσικές δυνάμεις σκοπεύουν να διεξαγάγουν δημοψηφίσματα για την ίδρυση «λαϊκών δημοκρατιών» στις κατεχόμενες περιοχές της νότιας Ουκρανίας, αναδύεται η πιθανότητα ο Πούτιν να σκοπεύει να αποκαλύψει μια σειρά από νέες «ανεξάρτητες» «λαϊκές δημοκρατίες» ως μέρος του εορτασμού της Ημέρας της Νίκης.

Σύμφωνα με τους αναλυτές, υπάρχει αντίστοιχος φόβος για την Μολδαβία, καθώς υπάρχουν αναφορές από τον αρχηγό της αυτοαποκαλούμενης Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονέτσκ και άλλων Ρώσων αξιωματούχων που υποδεικνύουν πως ο Ρώσος πρόεδρος ενδέχεται να αναγνωρίσει την αυτοαποκαλούμενη Υπερδνειστεριακή Μολδαβική Δημοκρατία (PMR) στην Υπερδνειστερία, όπως αναγνώρισε τις Λαϊκή Δημοκρατία του Ντονέτσκ και του Λουγκάνσκ παραμονές της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Υπενθυμίζεται ότι στη Μολδαβία επικρατεί ανησυχία ότι θα βρεθεί στο μέτωπο του πολέμου στην Ουκρανία, μετά τις επιθέσεις στην Υπερδνειστερία, την αποσχισθείσα περιοχή της χώρας που υποστηρίζεται από τη Ρωσία.

Η διεθνής οπτική

«Όλο αυτό το διάστημα, η ρωσική εγχώρια προπαγάνδα τόνιζε ότι η Ρωσία βρίσκεται σε πόλεμο όχι με την Ουκρανία, αλλά με το ΝΑΤΟ και τη Δύση» δήλωσε στο Newsweek ο Γιούρι Ζούκοφ, αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν. «Πίσω από κάθε ουκρανική στρατιωτική επιτυχία, υπάρχει ένας αξιωματικός του ΝΑΤΟ που λέει στον Ουκρανό πού, πότε και ποιον να πυροβολήσει».

Ο Ζούκοφ πρόσθεσε: «Αυτή η οπτική διευκολύνει τον τρόπο εξήγησης των στρατιωτικών απωλειών στο εγχώριο ακροατήριο. Βοηθά, επίσης, να δημιουργηθεί το πολιτικό υπόβαθρο για μια πιθανή πλήρη πολεμική κινητοποίηση στη Ρωσία την οποία το καθεστώς διστάζει μέχρι στιγμής να ανακοινώσει. Και ναι, δημιουργεί επίσης πολιτική πίεση για να πλήξει στόχους του ΝΑΤΟ, ξεκινώντας από τις γραμμές ανεφοδιασμού».

«Χτίζουν» αφήγημα

«Νομίζω ότι από τη σκοπιά της Μόσχας, θέλουν να «χτίσουν» ένα αφήγημα ότι όλο αυτό το πράγμα ξεκίνησε από το ΝΑΤΟ και τις Ηνωμένες Πολιτείες» δήλωσε στο Newsweek ο Jonathan Katz, διευθυντής του Democracy Initiatives και ανώτερος συνεργάτης του German Marshall Fund of the United States.

Ο Katz πρόσθεσε ότι αισθάνεται πως ο Πούτιν «χρησιμοποιεί τον ‘μπαμπούλα’ του ΝΑΤΟ, των Ηνωμένων Πολιτειών, για να δικαιολογήσει τις ενέργειες που κάνει στο εσωτερικό».

Οι Financial Times επεσήμαναν ότι, όταν ο Πούτιν ανέφερε κατά τη διάρκεια της ομιλίας του την περασμένη εβδομάδα ότι διαθέτει «τα εργαλεία που χρειαζόμαστε» για αντίποινα, «τα οποία κανείς άλλος δεν μπορεί να διεκδικήσει αυτή τη στιγμή», θα μπορούσε να αναφέρεται σε έναν διηπειρωτικό βαλλιστικό πύραυλο με πυρηνικές δυνατότητες που η Ρωσία δοκίμασε πρόσφατα.

Το Reuters ανέφερε, επίσης, ότι ο Λαβρόφ αναφέρθηκε στον κίνδυνο πυρηνικού πολέμου κατά τη διάρκεια συνέντευξή του στα κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν μίλησε για τέτοιες απειλές που προέρχονται από ρώσους αξιωματούχους, χαρακτηρίζοντας τη ρητορική αυτή ένδειξη «της απελπισίας που νιώθει η Ρωσία για την παταγώδη αποτυχία της». Ωστόσο, ο Τζον Κίρμπι, εκπρόσωπος Τύπου του υπουργείου Άμυνας, δήλωσε την Παρασκευή ότι οι απειλές αυτές λαμβάνονται σοβαρά υπόψη και ότι ο Πούτιν θα πρέπει να απέχει από εμπρηστικές δηλώσεις.

Το τελευταίο μήνυμα της Μόσχας

Ο Ζούκοφ δήλωσε ότι, αν οι δυτικές χώρες όντως απορρίψουν τις απειλές του Πούτιν, ο ρώσος ηγέτης μπορεί να αισθανθεί πιεσμένος να αναλάβει πιο αποφασιστική δράση.

«Υπάρχει εντύπωση στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ ότι οι απειλές της Ρωσίας για αντίποινα είναι κούφιες» είπε. «Νομίζω ότι είναι κάτι παραπάνω από πιθανό η Ρωσία να αισθανθεί τελικά αναγκασμένη να προβεί σε κάποια κίνηση εναντίον χωρών του ΝΑΤΟ, έστω και μόνο για να κάνει τις απειλές της για αντίποινα να φαίνονται πιο αξιόπιστες».

Την περασμένη εβδομάδα, ρωσικοί πύραυλοι έπληξαν το Κίεβο λίγα λεπτά αφότου ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, ολοκλήρωσε συνάντηση με τον ουκρανό πρόεδρο, Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Το χτύπημα στο Κίεβο «αποσκοπούσε να στείλει μηνύματα σε οποιονδήποτε ότι η Ρωσία είναι πρόθυμη να λάβει μέτρα, συμπεριλαμβανομένων των πυραυλικών χτυπημάτων, για να αποτρέψει τους εταίρους της Ουκρανίας από το να εμπλακούν και να μεταβούν στην Ουκρανία» δήλωσε ο Katz.

• Βλαντιμίρ Πούτιν
• Ουκρανία
• Παγκόσμιος Πόλεμος
• πόλεμος
• Ρωσία