Σε «πολεμική μετάλλαξη» η Ευρώπη: Οι πολίτες πληρώνουν, οι βιομήχανοι εξοπλίζουν και οι «μεσάζοντες»… πλουτίζουν

Η Ευρώπη αλλάζει – και το κάνει με στρατιωτικό βήμα. Μετά από δεκαετίες σχετικής ειρήνης και περιορισμένων στρατιωτικών φιλοδοξιών, οι κυβερνήσεις των κρατών-μελών στρέφονται με επιμονή στην ενίσχυση της άμυνας, της πολεμικής παραγωγής και της στρατηγικής αυτονομίας. Πίσω από τους όρους όπως ενίσχυση της αποτρεπτικής ικανότητας ή νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας, όμως, βρίσκεται μια οικονομία που στρατιωτικοποιείται, με άμεσο κόστος για τον φορολογούμενο και μακροπρόθεσμες συνέπειες για τη δημοκρατία.

“Πολεμική οικονομία” σημαίνει δημόσιο χρήμα στην υπηρεσία του πολέμου

Το νέο αμυντικό δόγμα της Ευρώπης φέρει ένα όνομα που ελάχιστοι πολιτικοί τολμούν να πουν δημόσια: πολεμική οικονομία. Πρόκειται για τη συστηματική εκτροπή κρατικών πόρων από κοινωνικές υπηρεσίες και πολιτικές ανάπτυξης προς τις βιομηχανίες όπλων, τις υποδομές άμυνας, και τα στρατηγικά αποθέματα.

ReArm Europe; Καλά ξεμπερδέματα…

Η μετάβαση δεν είναι απλή «προσαρμογή». Είναι συστημική μεταβολή: κυβερνήσεις δανείζονται, αυξάνουν τη φορολογία, περικόπτουν προγράμματα πρόνοιας και μεταφέρουν το βάρος σε μια κοινωνία που ήδη ασφυκτιά από το κόστος ζωής.

Οι «κερδισμένοι» είναι γνωστοί – και δεν είναι οι λαοί

Ενώ τα νοικοκυριά παλεύουν με πληθωρισμό και ενεργειακή ανασφάλεια, η πολεμική οικονομία γεννά νικητές: τις πολυεθνικές των εξοπλισμών, τις βιομηχανίες της τεχνολογίας και των data, τα funds που επενδύουν σε κρατικά ομόλογα με στρατιωτικά αντίκρισμα.

Όπως επισημαίνει ο οικονομολόγος Άρμιν Στάινμπαχ, η αμυντική στροφή συνοδεύεται από νέες ευκαιρίες κερδοφορίας για τις αγορές, ενώ ο βιομηχανικός σχεδιασμός περνά πλέον στα χέρια λίγων εταιρειών που αποκτούν ρόλο στρατηγικού παρόχου. Το “ReArm Europe” της Ε.Ε. κινείται σε αυτή ακριβώς την κατεύθυνση, με 800 δισ. ευρώ να τίθενται σε τροχιά για αναθέσεις εξοπλισμών.

Από τις Βρυξέλλες στο Βερολίνο – Το σύστημα “κλείνει” γύρω από τον πολίτη

Η Ε.Ε., έχοντας χάσει την εμπιστοσύνη στη διαρκή στήριξη των ΗΠΑ προς την Ουκρανία, επιταχύνει την αμυντική της ενσωμάτωση. Πίσω από τις λέξεις “στρατηγική αυτονομία” κρύβεται η σταδιακή παράκαμψη της πολιτικής λογοδοσίας: τα κονδύλια αυξάνονται, οι εθνικές πολιτικές ευθυγραμμίζονται, και η “ασφάλεια” μετατρέπεται στο κυρίαρχο επιχείρημα για κάθε δαπάνη.

ReArm Europe: Αμυντική θωράκιση ή «μείζον οικονομικό ρίσκο» για την ΕΕ; – Ένα «πολιτικό δίλημμα» για το μέλλον της Γηραιάς Ηπείρου

Η Γερμανία, για παράδειγμα, παρακάμπτει συνταγματικά όρια στον προϋπολογισμό, δαπανώντας επιπλέον δεκάδες δισ. ευρώ για την ενίσχυση του στρατιωτικού της δυναμικού – την ώρα που το κοινωνικό κράτος πιέζεται από ενεργειακά και πληθωριστικά σοκ.

Ο πόλεμος ως “νέα κανονικότητα”

Η στρατιωτικοποίηση της οικονομίας συντελείται μέσα σε ένα αφήγημα “αναγκαιότητας”. Ο πόλεμος στην Ουκρανία, οι συγκρούσεις στη Γάζα, η ρευστότητα στη Μέση Ανατολή, η ένταση με την Κίνα – όλα παρουσιάζονται ως αιτίες που δικαιολογούν μια μόνιμη κατάσταση έκτακτης ανάγκης.

Αλλά σε αυτό το μοντέλο, η Δημοκρατία δεν ενισχύεται – περιορίζεται. Οι αποφάσεις παίρνονται με fast track διαδικασίες, η δημόσια συζήτηση ελέγχεται, και οι διαφωνούντες στιγματίζονται ως “αντιπατριώτες”. Το ερώτημα που πλανάται είναι βαθύτερο: πόση ειρήνη μπορεί να αντέξει ένα σύστημα που επενδύει τόσο πολύ στον πόλεμο;

• REARM Europe
• Άδωνις Γεωργιάδης
• Εξοπλιστικά Προγράμματα
• Ευρώπη
• κερδοσκοπία
• Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν
• πόλεμος
• Πολιτικοί