Ελληνικά πλοία στη σκιά του πολέμου: Η ΕΕ ερευνά πιθανές παραβιάσεις των κυρώσεων κατά της Ρωσίας

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλείται να απαντήσει σε νέα ερώτηση που φέρνει στο προσκήνιο τον ρόλο ευρωπαϊκών – και κυρίως ελληνικών – ναυτιλιακών εταιρειών στη συνέχιση της διακίνησης ρωσικού πετρελαίου, παρά τα αλλεπάλληλα πακέτα κυρώσεων της ΕΕ.

Ο Ευρωβουλευτής Petras Auštrevičius (Renew Europe) κατέθεσε στις 26 Σεπτεμβρίου 2025 γραπτή ερώτηση προς την Κομισιόν, ζητώντας να εξεταστεί αν υπάρχουν ευρωπαίοι πολίτες και εταιρείες που «γνωρίζοντας» συμβάλλουν στη λειτουργία του λεγόμενου “shadow fleet”, του παράλληλου στόλου που χρησιμοποιεί η Μόσχα για τη μεταφορά πετρελαίου, παρακάμπτοντας το πλαφόν τιμών και τις δυτικές κυρώσεις.

Οι καταγγελίες και τα ονόματα

Σύμφωνα με τον Petras Auštrevičius και τις πληροφορίες του,  ευρωπαϊκές εταιρείες – κυρίως ελληνικές – πωλούν ή μεταβιβάζουν πλοία σε αδιαφανείς αγοραστές, τα οποία εν συνεχεία χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά ρωσικού αργού πετρελαίου.

Στο επίκεντρο βρίσκονται, σύμφωνα με τα στοιχεία, εταιρείες όπως:

• Okeanis Eco Tankers (εισηγμένη στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης),

• Kyklades Maritime Corporation,

• TMS Tankers του Γιώργου Οικονόμου,

• Tsakos Energy Navigation του ομίλου Τσάκου.

Η Okeanis και η Kyklades Maritime ανήκουν στην οικογένεια Αλαφούζου, η οποία φέρεται – σύμφωνα με τις καταγγελίες – να έχει συνεχίσει δραστηριότητες σχετιζόμενες με τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου, παρά το ευρωπαϊκό εμπάργκο.

 Πλοία εκατοντάδων εκατομμυρίων στο “σκιώδες” δίκτυο

Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι το 2024, 14 πρώην ελληνόκτητα πλοία, συνολικής αξίας 480 εκατομμυρίων δολαρίων, κατέληξαν να ενταχθούν στον “shadow fleet” – τον στόλο που λειτουργεί εκτός επίσημου συστήματος παρακολούθησης και ασφάλισης, μεταφέροντας ρωσικό πετρέλαιο σε τρίτες χώρες.

Παράλληλα, η Ουκρανία είχε ήδη από το 2023 χαρακτηρίσει ορισμένους Έλληνες πλοιοκτήτες, όπως την TMS Tankers, ως “Sponsors of War”, δηλαδή χορηγούς του πολέμου.

 Ερωτήματα για τις ευρωπαϊκές κυρώσεις

Ο ευρωβουλευτής Auštrevičius ρωτά ευθέως την Κομισιόν:

1. Αν προτίθεται να προτείνει προσωπικές κυρώσεις εναντίον Ευρωπαίων πολιτών ή εταιρειών που εν γνώσει τους διευκολύνουν το ρωσικό παράλληλο ναυτιλιακό δίκτυο.

2. Πώς σκοπεύει να ενισχύσει την εφαρμογή των κυρώσεων, ειδικά όσον αφορά την καταστρατήγηση του πλαφόν τιμών στο ρωσικό πετρέλαιο.

Παρά το γεγονός ότι τα τελευταία πακέτα κυρώσεων (15ο έως 18ο) έχουν επεκτείνει τη «μαύρη λίστα» πλοίων, κανένας Ευρωπαίος εφοπλιστής δεν έχει ακόμη αντιμετωπίσει προσωπικές κυρώσεις.

• Ευρωπαϊκή Επιτροπή
• ρωσικό πετρέλαιο