Συναγερμός από το Ινστιτούτο Παστέρ: Η γρίπη των πτηνών θα μπορούσε να προκαλέσει πανδημία πιο σοβαρή από την Covid-19

Ο ιός της γρίπης των πτηνών ενδέχεται, εάν μεταλλαχθεί και αποκτήσει δυνατότητα μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο, να οδηγήσει σε μια πανδημία ακόμη πιο σφοδρή από την COVID-19, προειδοποιεί το Γαλλικό Ινστιτούτο Παστέρ. Η ιδιαίτερα παθογόνος μορφή της γρίπης έχει εξαπλωθεί σε άγρια και οικόσιτα πτηνά, αλλά και σε θηλαστικά, προκαλώντας τον μαζικό θάνατο εκατοντάδων εκατομμυρίων ζώων τα τελευταία χρόνια. Η κρίση αυτή έχει ήδη επηρεάσει την παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα τροφίμων, ανεβάζοντας τις τιμές, ενώ τα κρούσματα σε ανθρώπους παραμένουν μέχρι στιγμής σπάνια.

«Ανησυχούμε για το ενδεχόμενο ο ιός να προσαρμοστεί σε θηλαστικά —και κυρίως στους ανθρώπους— αποκτώντας ικανότητα μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο. Τότε θα μπορούσε να εξελιχθεί σε έναν πανδημικό ιό», εξήγησε η Μαρί-Αν Ραμέξ-Βελτί, διευθύντρια ιατρικών υπηρεσιών στο κέντρο αναπνευστικών λοιμώξεων του Ινστιτούτου Παστέρ.

Έλλειψη ανοσίας και αυξημένη θνησιμότητα

Οι άνθρωποι διαθέτουν αντισώματα απέναντι στις συνήθεις εποχικές γρίπες τύπου H1 και H3, όχι όμως απέναντι στον ιό H5 της γρίπης των πτηνών — μια κατάσταση παρόμοια με την έλλειψη ανοσίας που υπήρχε στην αρχή της πανδημίας COVID-19. Επιπλέον, η γρίπη των πτηνών μπορεί να προκαλέσει σοβαρή νόσο ακόμη και σε υγιή άτομα, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών, σε αντίθεση με την COVID-19 που πλήττει κυρίως ευάλωτες ομάδες. «Μια πανδημία γρίπης των πτηνών θα μπορούσε να αποδειχθεί ιδιαίτερα σοβαρή, ίσως και πιο βαριά από αυτή που βιώσαμε πρόσφατα», σημείωσε η Ραμέξ-Βελτί.

Κρούσματα σε ανθρώπους

Κατά καιρούς έχουν εντοπιστεί ανθρώπινες λοιμώξεις από στελέχη H5, όπως το H5N1 που κυκλοφορεί σε πτηνά και αγελάδες στις ΗΠΑ. Πρόσφατα, στην πολιτεία της Ουάσινγκτον καταγράφηκε το πρώτο κρούσμα H5N5 σε άνθρωπο, με τον ασθενή να καταλήγει λόγω προϋπαρχόντων προβλημάτων υγείας. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, από το 2003 έως το 2025 έχουν αναφερθεί σχεδόν χίλια κρούσματα γρίπης των πτηνών σε ανθρώπους —κυρίως σε Αίγυπτο, Ινδονησία και Βιετνάμ— με θνησιμότητα που φτάνει το 48%.

Ο κίνδυνος για τον άνθρωπο παραμένει χαμηλός

Παρά τις ανησυχίες, ο Γκρεγκόριο Τόρες, επικεφαλής επιστημονικής υπηρεσίας του Παγκόσμιου Οργανισμού για την Υγεία των Ζώων, τονίζει ότι ο κίνδυνος πανδημίας από γρίπη των πτηνών στους ανθρώπους είναι αυτή τη στιγμή χαμηλός. «Η καθημερινή ζωή μπορεί να συνεχιστεί κανονικά. Μπορούμε να περπατάμε στη φύση, να καταναλώνουμε κοτόπουλο και αυγά. Ο κίνδυνος υπάρχει, αλλά παραμένει πολύ μικρός», ανέφερε. Η Ραμέξ-Βελτί προσθέτει ότι, σε περίπτωση που ο ιός αποκτήσει δυνατότητα μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο, ο κόσμος είναι πλέον καλύτερα προετοιμασμένος χάρη στην εμπειρία της COVID-19. «Έχουμε ήδη μέτρα πρόληψης, υποψήφια εμβόλια και τη γνώση για την ταχεία παραγωγή νέων εμβολίων», είπε, σημειώνοντας επίσης ότι υπάρχουν αποθέματα αντιιικών φαρμάκων που εκτιμάται ότι θα ήταν αποτελεσματικά έναντι του ιού.

• γρίπη των πτηνών
• ινστιτούτο Παστέρ