Τα 5 καλύτερα πρωτοχρονιάτικα μυθιστορήματα

Μες χιόνια ή βροχή κι ένα καλό βιβλίο η νέα χρονιά μπαίνει με το δεξί

Η Πρωτοχρονιά έχει περισσότερο συμβολική αξία και λιγότερο θρησκευτική. Γι’ αυτό οι πρωτοχρονιάτικες παραδόσεις έχουν λιγότερο βαθιές ρίζες στο συλλογικό ασυνείδητο και μικρότερο αντίκτυπο στη λογοτεχνία –την δυτική τουλάχιστον. Ψάξαμε και αλιεύσαμε τα 5 πιο σημαντικά βιβλία που κυκλοφορούν στα ελληνικά, των οποίων η δράση εκτυλίσσεται με αφετηρία την πρώτη ημέρα του χρόνου.

1. Middelemarch, George Eliot, εκδόσεις Ίνδικτος. Το μυθιστόρημα που έδειξε τον δρόμο προς το «νέο» μυθιστόρημα, το «Middelemarch» είναι μια ψύχραιμη, χωρίς έλεος, αποτύπωση της βρετανικής κοινωνίας των αρχών του 19ου αιώνα. Η θέση της γυναίκας, ο ρόλος του γάμου, η θρησκεία, η παιδεία, το χρήμα είναι μερικά από τα θέματα που απασχολούν την συγγραφέα σε αυτό το μεγαλειώδες έργο που δίκαια συγκαταλέγεται στα εκ των ων ουκ άνευ της βρετανικής λογοτεχνίας. Σε ένα από τα πιο αντιπροσωπευτικά επεισόδια του βιβλίου, που συγκροτείται από πολλές παράλληλες ιστορίες, οι κεντρικοί ήρωες συγκεντρώνονται για να γιορτάσουν την Πρωτοχρονιά στο σπίτι των Vinceys. Εκεί, κάτω από το παρατηρητικό μάτι του τοπικού πάστορα, αναδεικνύονται όλες οι συγκρούσεις που επωάζονται στην μικρή κοινωνία του (φανταστικού) Middelemarch.

2. Λευκό χαμόγελο σε μαύρο φόντο, Ζέιντι Σμιθ, εκδόσεις Ψυχογιός. Πρωτοχρονιά 1975. Ο Άρτσιμπαλντ Τζόουνς, αδιόρθωτα αναποφάσιστος και μόνιμα αδέξιος, προσπαθεί να θέσει τέλος στη ζωή του. Όπως είθισται με τα σχέδια του Άρτσι, η απόπειρα αποτυγχάνει και ο επίδοξος αυτόχειρας καταλήγει –κατά λάθος- σε ένα πάρτι για το «τέλος του κόσμου» μιας δεκαεννιάχρονης Μάρτυρος του Ιεχωβά στο οποίο παραβρίσκονται μετανάστες πρώτης και δεύτερης γενιάς απ’ όλες τις κοινότητες που ζουν στο Λονδίνο. Ο τίτλος του πάρτι –αναφέρεται στην τελευταία ημέρα του 1974, ημέρα συντέλειας σύμφωνα με κάποιες θρησκευτικές ομάδες- δεν έχει πια νόημα αφού η χρονιά έχει αλλάξει και ο Άρτσι θα καταλήξει ζευγάρι με την Κλάρα.

3. Μπρος γκρεμός και πίσω ράφι. Το ημερολόγιο της Μπρίτζετ Τζόουνς, Έλεν Φίλντινγκ, εκδόσεις Ωκεανίδα. Η λογοτεχνική αξία του πονήματος της βρετανίδας επιφυλλιδογράφου και συγγραφέως έχει αμφισβητηθεί, όμως κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί πως πρόκειται για ένα από τα εμβληματικά κείμενα της δεκαετίας του ’90, ένα λογοτεχνικό ζαχαρωτό που δεν σε χορταίνει αλλά το απολαμβάνεις ούτως ή άλλως. Η ηρωίδα του βιβλίου ξεκινάει τη χρονιά παρέα με το ημερολόγιό της. Θέτει στόχους και ανησυχεί για το αν θα τους πετύχει. Τη συνέχεια οι περισσότεροι την ξέρετε –οι υπόλοιποι έχετε πάντα την ευκαιρία να την ανακαλύψετε.

4. Η κάθοδος των τεσσάρων, Νικ Χόρνμπι, εκδόσεις Πατάκη. Παραμονή Πρωτοχρονιάς στο Στέκι των Αυτοχείρων, τον ουρανοξύστη που προτιμούν όσοι θέλουν να βάλουν τέλος στη ζωή τους στο Βόρειο Λονδίνο, συναντιούνται τέσσερις άγνωστοι άντρες και γυναίκες. Κανένας τους δεν καλοδέχεται την παρουσία του άλλου –η αυτοκτονία είναι μια μάλλον μοναχική δραστηριότητα- και τα πράγματα παίρνουν απροσδόκητη στροφή.

5. Τα παιδιά των ανθρώπων, Π. Ντ. Τζέιμς, εκδόσεις Πατάκη. Την Πρωτοχρονιά του 2021 ο τελευταίος άνθρωπος που γεννήθηκε στον πλανήτη Γη σκοτώνεται σε συμπλοκή μεθυσμένων. Άλλα παιδιά δεν θα γεννηθούν αφού οι άνθρωποι δεν είναι ικανοί πλέον για αναπαραγωγή. Το δυστοπικό μυθιστόρημα της φημισμένης συγγραφέως δεν προσφέρεται για Καλή Χρονιά όμως αξίζει να το έχετε υπόψη σας.   

• εκδόσεις Πατάκη
• εκδόσεις Ψυχογιός
• Πρωτοχρονιά