Τα τρία σενάρια του Στουρνάρα για την επιμήκυνση του προγράμματος

Ως σίγουρη παρουσιάζεται η εκταμίευση της δόσης των 31,2 δισ. ευρώ στο ρεπορτάζ της εφημερίδας Τύπος της Κυριακής, το οποίο επισημαίνει ότι υπάρχει εμπλοκή στο θέμα της επιμήκυνσης του δημοσιονομικού προγράμματος.  

Ο κ. Στουρνάρας συγκεκριμένα σε δηλώσεις του μετά την ολοκλήρωση του μίνι υπουργικού Συμβουλίου το Σάββατο τόνισε ότι είναι πάντα αισιόδοξος, ενώ υποστήριξε ότι τα μέτρα που θα οδηγήσουν στην εκταμίευση της δόσης θα ψηφιστούν.

Σύμφωνα με την εφημερίδα, η επιμήκυνση υπολογίζεται ότι θα «κοστίσει» επιπλέον 13 δισ. ευρώ από την κυβέρνηση και 18 δισ. ευρώ από του ευρωπαίους εταίρους. 

Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης, προκειμένου να απεμπλακεί το θέμα της επιμήκυνσης προετοιμάζει  τρία σενάρια τα οποία θα επιλέξει για να παρουσιάσει στην Ευρώπη. 

Όπως γράφει ο Τύπος της Κυριακής, το πρώτο προβλέπει μια επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής των διμερών δανείων που έλαβε η Ελλάδα από τους Ευρωπαίους πιστωτές, στο πλαίσιο του πρώτου προγράμματος. Το δεύτερο είναι η περαιτέρω μείωση των επιτοκίων των δανείων αυτών, ενώ το τρίτο προβλέπει τη χορήγηση δανείου προς την Ελλάδα προκειμένου να αγοράσει σε τιμές χαμηλότερες της ονομαστικής τους αξίας ελληνικά ομόλογα που κατέχουν ιδιώτες επενδυτές. 

Σήμερα η τιμή τους στη δευτερογενή αγορά κινείται κοντά στο 30% της ονομαστικής τους αξίας. Ωστόσο, η δημοσιοποίηση του μέτρου της επαναγοράς θα οδηγήσει πιθανότατα σε αύξηση της τιμής τους στη δευτερογενή αγορά και μπορεί να μην αποφέρει το ζητούμενο, δηλαδή μια δραστική μείωση του δημόσιου χρέους.

Σχετικά με τη βιωσιμότητα του χρέους, η εφημερίδα γράφει ότι οι δυνατότητες εξεύρεσης λύσης είναι περιορισμένες. Κι αυτό γιατί οι εταίροι δεν προτίθενται να «κουρέψουν» τα δάνεια που χορήγησαν στην Ελλάδα, αφού κάτι τέτοιο θα προκαλούσε εντονότατες αντιδράσεις στο εσωτερικό τους από τους φορολογουμένους, οι οποίοι δεν είναι διατεθειμένοι να επωμιστούν το βάρος του ελληνικού χρέους.

Από την πλευρά τους, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και οι κεντρικές τράπεζες χωρών της ευρωζώνης που έχουν ελληνικά ομόλογα αρνούνται να τα επιμηκύνουν ή να μας τα δώσουν στην τιμή που θα αγόρασαν στη δευτερογενή αγορά, χαμηλότερα της ονομαστικής τους αξίας. Με δεδομένα τα παραπάνω, οι Ευρωπαίοι εταίροι προσπαθούν να πείσουν το ΔΝΤ, που πιέζει για κούρεμα του χρέους, να εξεταστεί αυτό το ενδεχόμενο σε μεταγενέστερο στάδιο, ανάλογα με την πορεία της ελληνικής οικονομίας.

Open Europe: Έξι λύσεις για την επιμήκυνση

Την ίδια στιγμή, σε τουλάχιστον 28,5 δισεκατομμύρια ευρώ υπολογίζει το βρετανικό πολιτικο-οικονομικό ινστιτούτο Open Europe το κόστος της «σχεδόν σίγουρης» διετούς επιμήκυνσης του διετούς δημοσιονομικού προγράμματος.

Στην ανάλυσή του το μετριοπαθώς ευρωσκεπτικιστικό think tank προσδιορίζει το κόστος της διετούς καθυστέρησης στη μείωση του ελλείμματος σε 14,4 δισεκατομμύρια. Στο ποσό αυτό προσθέτει 12 δισεκατομμύρια ευρώ που υπολογίζει ότι θα είναι τα μειωμένα έσοδα σε σχέση με τους αρχικούς υπολογισμούς για τις ιδιωτικοποιήσεις λόγω της χαλάρωσης των στόχων, καθώς και 2,5 δισεκατομμύρια από τις υποχρεώσεις που θα συσσωρευτούν για το ελληνικό κράτος.

Το Open Europe παραθέτει έξι πιθανούς εναλλακτικούς τρόπους για την κάλυψη αυτού του πρόσθετου κόστους. Οι δύο πρώτες και πιο πιθανές εναλλακτικές αφορούν στη μείωση των επιτοκίων που υπολογίζεται ότι θα εξοικονομήσει από 2 έως 3 δισεκατομμύρια ευρώ και την αυξημένη έκδοση βραχυπρόθεσμων ελληνικών τίτλων σε συνδυασμό με περαιτέρω λιτότητα που μπορούν να αποφέρουν συνολικά 20 με 25 δισεκατομμύρια ευρώ.

Οι υπόλοιπες επιλογές θα μπορούσαν να είναι: η αναδιάταξη του ελληνικού χρέους, δηλαδή η παράταση του χρόνου ωρίμανσης των ελληνικών ομολόγων που θα απέφερε 9,1 δισεκατομμύρια ευρώ βραχυπρόθεσμα αλλά τίποτα μακροπρόθεσμα – να παραιτηθεί η ΕΚΤ των επιτοκίων ή του κέρδους από το ελληνικό χρέος με κέρδος για την Ελλάδα έως και 16,6 δισεκατομμύρια ευρώ – ένα πρόγραμμα επαναγοράς ομολόγων που μετά την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της επιμήκυνσης θα αφαιρούσε 17,15 δισεκατομμύρια ευρώ από το ελληνικό χρέος – η διαγραφή διμερών δανείων προς την Ελλάδα, με δυνητικό όφελος για την Αθήνα από 26 έως 52 δισεκατομμύρια ευρώ.

Το Open Europe τονίζει ότι τα τελευταία σενάρια είναι από απίθανα έως εξαιρετικά απίθανα και ότι η πιθανότερη επιλογή θα είναι ένας συνδυασμός των δύο πρώτων λύσεων, δηλαδή μείωση των επιτοκίων των ελληνικών δανείων, έκδοση βραχυπρόθεσμων ομολόγων και νέα λιτότητα.

• Γιάννης Στουρνάρας
• εκταμίευση δόσης