Ταμείο Ανάκαμψης: Πώς θα κατανεμηθούν τα 750 δισ. ευρώ – Τα ποσά που θα λάβει η Ελλάδα

Έπειτα από τις σκληρές πενθήμερες διαπραγματεύσεις για το Ταμείο Ανάκαμψης και το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο, επιτεύχθηκε η ιστορική συμφωνία ανάμεσα στους ηγέτες  των 27 κρατών-μελών της ΕΕ.  Το σχέδιο προβλέπει πακέτο 750 δισεκατομμυρίων ευρώ, τα οποία θα αποτελέσουν αντικείμενο δανεισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στις αγορές και το οποίο αποτελείται από 390 δισεκατομμύρια ευρώ επιχορηγήσεων, οι οποίες θα χορηγηθούν στα περισσότερο πληγέντα από την πανδημία κράτη. Θα πρόκειται για κοινό ευρωπαϊκό χρέος που θα αποπληρωθεί από τους 27. Παράλληλα 360 δισεκατομμύρια ευρώ θα είναι διαθέσιμα στις ευρωπαϊκές χώρες για δανεισμό και θα αποπληρωθούν από τις χώρες που θα δανεισθούν. Βάσει της συμφωνίας το σχέδιο ανάκαμψης θα συνδεθεί με τον μακροπρόθεσμο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό (2021-2027) ύψους 1.074 δισεκατομμυρίων ευρώ (154 δισεκατομμύρια ανά έτος).

Τι θα λάβει η Ελλάδα

Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, θα πάρει 70 δισ. ευρώ. Πρόκειται για 32 δισ. ευρώ συνολικά από το Ταμείο με 12 δισ. να προέρχονται από τα δάνεια και περίπου 19,5 δισ. από τις επιχορηγήσεις, ενώ το υπόλοιπο ποσό προέρχεται από το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ευρωπροϋπολογισμός). Εποπτεία υπάρχει, αλλά δεν υπάρχουν μνημόνια και τρόικα, και οι χώρες καλούνται να καταθέσουν τα δικά τους προγράμματα επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων. Υπάρχει δυνατότητα σχετικά αυξημένη τον άλλων κρατών – μελών να έχουν κάποια παρέμβαση με ειδική πλειοψηφία και να τραβήξουν «φρένο έκτακτου ανάγκης» σε σπάνιες περιπτώσεις, ωστόσο δεν υπάρχει δυνατότητα βέτο από μια χώρα όπως επιθυμούσε αρχικά η Ολλανδία.

Πώς θα κατανεμηθούν τα ποσά του Tαμείου Aνάκαμψης

Σύμφωνα με το σχέδιο των «27» τα 750 δισ. ευρώ θα κατανεμηθούν ως εξής:

– Recovery and Resilience Facility (RRF) 672.5 δισ. ευρώ εκ των οποίων τα δάνεια θα είναι 360 δισ ευρώ και οι επιχορηγήσεις 312,5 δισ. ευρώ. Ο νέος μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, ο οποίος θα προσφέρει χρηματοδοτική στήριξη για επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις, μεταξύ άλλων σε σχέση με την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και την ανθεκτικότητα των εθνικών οικονομιών, συνδέοντάς τις με τις προτεραιότητες της Ε.Ε. Ο μηχανισμός αυτός θα ενσωματωθεί στο Ευρωπαϊκό Εξάμηνο.

– ReactEU: 47.5 δισ. ευρώ που θα κατανεμηθούν με βάση τη σοβαρότητα των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της κρίσης, συμπεριλαμβανομένου του επιπέδου της ανεργίας των νέων και της σχετικής ευημερίας των κρατών-μελών.

– Horizon Europe: 5 δισ ευρώ θα διατεθούν για το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη» για τη χρηματοδότηση ζωτικής σημασίας έρευνας στον τομέα της Υγείας, της ανθεκτικότητας και της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης.

– InvestEU: 5,6 δισ. ευρώ για την αναβάθμιση του προγράμματος το οποίο θα διαδεχθεί από το 2021 το σημερινό επενδυτικό πακέτο Γιούνκερ.

– Rural Development: 7,5 δισ. ευρώ θα διατεθούν για το Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης με στόχο τη στήριξη των αγροτικών περιοχών στην πραγματοποίηση των διαρθρωτικών αλλαγών που είναι αναγκαίες σύμφωνα με την ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και στην επίτευξη των φιλόδοξων στόχων σύμφωνα με τη νέα στρατηγική για τη βιοποικιλότητα και τη στρατηγική «Από το αγρόκτημα στο πιάτο».

– Just Transition Fund (JTF): 10 δισ. ευρώ για το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, για να βοηθήσει τα κράτη-μέλη στην επιτάχυνση της μετάβασης στην κλιματική ουδετερότητα.

– RescEU: 1.9 δισ ευρώ θα διατεθούν για τον μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας της Ενωσης, ο οποίος θα επεκταθεί και θα ενισχυθεί για να δώσει στην Ενωση τη δυνατότητα να προετοιμάζεται και να ανταποκρίνεται σε μελλοντικές κρίσεις

Πως θα γίνει η εκταμίευση

Το 70% των επιχορηγήσεων που παρέχονται από το RRF θα εκταμιευτεί τα έτη 2021 και 2022. Το υπόλοιπο 30% θα αποδεσμευτεί πλήρως έως το τέλος του 2023. Κατά κανόνα, ο μέγιστος όγκος των δανείων για κάθε κράτος μέλος δεν θα υπερβαίνει 6,8% του Ακαθάριστου Εθνικού Εισοδήματος (ΑΕΕ) του. Το κλειδί κατανομής δεσμεύσεων του RRF για τα έτη 2021-2022 καθορίζεται σύμφωνα με την πρόταση της Κομισιόν.

• Σύνοδος Κορυφής ΕΕ
• ταμείο ανάκαμψης