Τέλος στο χαρτί για τη Δικαιοσύνη: Πότε γίνεται υποχρεωτικός ο ηλεκτρονικός φάκελος δικογραφίας

Σε μια ιστορική τομή για τα ελληνικά δικαστικά χρονικά προχωρά το υπουργείο Δικαιοσύνης, καθώς παρουσιάστηκε σήμερα από την πολιτική ηγεσία η διαδικασία εφαρμογής του ηλεκτρονικού φακέλου δικογραφίας. Πρόκειται για μια μεταρρύθμιση που φιλοδοξεί να αλλάξει ριζικά την καθημερινότητα στα δικαστήρια, μηδενίζοντας την τήρηση και διακίνηση εγγράφων σε έντυπη μορφή και καλύπτοντας όλο το φάσμα των διαδικασιών: διοικητική, ποινική και αστική δίκη.

Πώς θα λειτουργεί το νέο σύστημα

Ο ηλεκτρονικός φάκελος δικογραφίας αποτελεί ουσιαστικά έναν ψηφιακό φάκελο, στον οποίο θα εμπεριέχονται όλα τα κρίσιμα έγγραφα μιας δίκης. Από μηνύσεις και αγωγές, μέχρι αποδεικτικά έγγραφα και τις σχετικές δικαστικές αποφάσεις, όλα τα δικόγραφα ψηφιοποιούνται.

Η πρόσβαση θα είναι άμεση και πλήρης τόσο για τους δικαστές, οι οποίοι απαλλάσσονται από τον φόρτο ογκωδών εκτυπώσεων που συχνά άγγιζαν τις χιλιάδες σελίδες, όσο και για τους δικηγόρους. Οι τελευταίοι θα έχουν τη δυνατότητα να καταθέτουν ηλεκτρονικά όλα τα έγγραφα της υπόθεσης που χειρίζονται και να παρακολουθούν την εξέλιξή της σε όλα τα στάδια, από το Πρωτοδικείο έως και την έκδοση απόφασης από τον Άρειο Πάγο.

Μια από τις σημαντικότερες καινοτομίες του συστήματος είναι η διαδικασία ορισμού της δίκης. Πλέον, ο δικηγόρος θα μπορεί από το γραφείο ή το σπίτι του, κατά την ηλεκτρονική κατάθεση του δικογράφου (π.χ. αγωγής), να επιλέγει ο ίδιος την ημερομηνία της δικασίμου. Θα του δίνεται η επιλογή μεταξύ τριών διαφορετικών πινακίων και η ημερομηνία αυτή θα είναι οριστική, καθώς δεν θα επιδέχεται οίκοθεν αναβολή από τη διοίκηση του δικαστηρίου. Μάλιστα, η δικάσιμος θα ορίζεται εντός 210 ημερών από την ημερομηνία κατάθεσης, ενώ εκτιμάται ότι ο χρόνος έκδοσης των δικαστικών αποφάσεων θα μειωθεί στο 1/3 του σημερινού.

Το χρονοδιάγραμμα της υποχρεωτικής εφαρμογής

Ο υπουργός Δικαιοσύνης, Γιώργος Φλωρίδης, χαρακτήρισε τον ηλεκτρονικό φάκελο ως το «τρίτο βήμα» στην αλλαγή του τρόπου λειτουργίας της Δικαιοσύνης, μετά τον νέο δικαστικό χάρτη και τις αλλαγές στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας.

Σύμφωνα με τον προγραμματισμό που ανακοινώθηκε:

• Από την 1η Απριλίου, το σύστημα θα αρχίσει να χρησιμοποιείται σε όλες τις υποθέσεις.

• Από τη 16η Σεπτεμβρίου 2026, η διαδικασία καθίσταται υποχρεωτική για το σύνολο των υποθέσεων της Αστικής Δικαιοσύνης.

Ο κ. Φλωρίδης τόνισε πως όλοι οι φάκελοι και τα δικόγραφα θα υποβάλλονται πλέον αποκλειστικά ηλεκτρονικά. Για τον σκοπό αυτό, έχει υπάρξει συνεννόηση με τον πρόεδρο της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος, Ανδρέα Κουτσόλαμπρο, ώστε να παρασχεθεί η αναγκαία εκπαίδευση και να επιλυθούν ζητήματα προσαρμογής για τους δικηγόρους που δεν είναι εξοικειωμένοι με την τεχνολογία.

Πέρασμα στον 21ο αιώνα

Κατά την παρουσίαση, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα είναι η πρώτη χώρα που εφαρμόζει ένα τόσο ολοκληρωμένο σύστημα ψηφιακού φακέλου, σημειώνοντας ότι «η τεχνολογία υπάρχει για να δίνει πραγματικές λύσεις».

Από την πλευρά του, ο υφυπουργός Δικαιοσύνης, Ιωάννης Μπούγας, έκανε λόγο για μετάβαση της Δικαιοσύνης από τον 19ο στον 21ο αιώνα. «Ο ψηφιακός φάκελος είναι η επιτομή της ψηφιακής Δικαιοσύνης», ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας πως αντικαθιστά συμβατικούς φακέλους που κατά μέσο όρο περιέχουν 3.000 σελίδες. Το σύστημα επιτρέπει την αυτόματη διαβίβαση του φακέλου στα ανώτερα δικαστήρια μετά την έκδοση της οριστικής απόφασης, διευκολύνοντας δραστικά το έργο όλων των εμπλεκόμενων μερών.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το πρωί, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, πραγματοποιήθηκε σε πραγματικό χρόνο η κατάθεση αγωγής με τη διαδικασία του ηλεκτρονικού φακέλου σε δικηγορικό γραφείο για το Μονομελές Πλημμελειοδικείο Πειραιά, διαδικασία που ολοκληρώθηκε σε μόλις 15 λεπτά.

• Γιώργος Φλωρίδης
• δικογραφία
• ηλεκτρονικός φάκελος δικογραφίας