Το χτύπημα στο Ντιέγκο Γκαρσία φέρνει την Ευρώπη εντός εμβέλειας – Οι φόβοι στο Λονδίνο και η πίεση στον Στάρμερ για την Κύπρο

Η ιρανική επίθεση προς τη βρετανοαμερικανική βάση του Ντιέγκο Γκαρσία δεν αντιμετωπίζεται πλέον μόνο ως ένα ακόμη επεισόδιο της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, αλλά ως μια εξέλιξη που αλλάζει τον ίδιο τον γεωγραφικό χάρτη της απειλής. Η απόσταση από την Τεχεράνη έως το Ντιέγκο Γκαρσία είναι περίπου 4.000 χιλιόμετρα, γεγονός που πρακτικά σημαίνει ότι, σε θεωρητικό επίπεδο εμβέλειας, μπαίνουν στο κάδρο και μεγάλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Αυτό ακριβώς είναι και το στοιχείο που κυριαρχεί σήμερα στον βρετανικό δημόσιο διάλογο και στα σχετικά ρεπορτάζ.

Το ίδιο μήνυμα επιχείρησε να ενισχύσει και το Ισραήλ. Οι IDF υποστήριξαν ότι το Ιράν αποτελεί πλέον παγκόσμια απειλή, με πυραύλους που μπορούν να πλήξουν το Λονδίνο, το Παρίσι και το Βερολίνο. Ωστόσο, η βρετανική κυβέρνηση επιχείρησε να κατεβάσει τους τόνους: ο υπουργός Στιβ Ριντ δήλωσε ότι το Λονδίνο δεν έχει στοιχεία πως το Ιράν στοχεύει την Ευρώπη με βαλλιστικούς πυραύλους ούτε ότι υπάρχει σήμερα τέτοια επιχειρησιακή αξιολόγηση. Με άλλα λόγια, η ισραηλινή προειδοποίηση υπάρχει, αλλά η βρετανική πλευρά δεν την υιοθετεί πλήρως ως άμεση απειλή.

Oι IDF σημαίνουν συναγερμό: Οι μεγάλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες βρίσκονται εντός εμβέλειας των ιρανικών πυραύλων

Το χτύπημα αυτό έχει ήδη χαρακτηριστεί ως η μακρύτερη γνωστή πυραυλική προσπάθεια του Ιράν μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσαν διεθνή μέσα, οι δύο βαλλιστικοί πύραυλοι εκτοξεύθηκαν προς τη βάση την Πέμπτη το βράδυ προς Παρασκευή, με τον έναν να αποτυγχάνει κατά την πτήση και τον άλλον να αναχαιτίζεται από αμερικανικό πολεμικό πλοίο, χωρίς να υπάρξει πλήγμα στη βάση. Η εικόνα αυτή έχει τεράστια συμβολική βαρύτητα: ακόμα κι αν η επίθεση απέτυχε επιχειρησιακά, έδειξε ότι η ευρωπαϊκή γεωγραφία δεν μπορεί πλέον να θεωρείται αυτόματα εκτός ακτίνας ανησυχίας.

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και οι δηλώσεις του πρώην επικεφαλής των ισραηλινών υπηρεσιών για την Τεχεράνη, Ντάνι Σιτρίνοβιτς, ο οποίος είπε στους Sunday Times ότι οι Ιρανοί περιόριζαν έως τώρα το πυραυλικό τους εύρος στα 2.000 χιλιόμετρα κυρίως για πολιτικούς και όχι τεχνολογικούς λόγους. Η εκτίμηση αυτή δεν αποτελεί επίσημη δυτική θέση, αλλά ενισχύει το αφήγημα ότι το Ιράν ενδέχεται να είχε μεγαλύτερες δυνατότητες από όσες παραδεχόταν δημόσια.

Παρά τη σοβαρότητα της εξέλιξης, η βρετανική αντίδραση παραμένει σχετικά ήπια. Η υπουργός Εσωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου, Ιβέτ Κούπερ, καταδίκασε τις «απερίσκεπτες απειλές» του Ιράν, όμως το Λονδίνο εξακολουθεί να επιμένει ότι δεν θα παρασυρθεί σε μια ευρύτερη πολεμική εμπλοκή. Την ίδια ώρα, ο Κιρ Στάρμερ διαβεβαίωσε τον Νίκο Χριστοδουλίδη ότι η βάση της RAF στο Ακρωτήρι δεν θα συμπεριληφθεί στη συμφωνία ΗΠΑ-Βρετανίας για χρήση βρετανικών βάσεων, με τη Ντάουνινγκ Στριτ να ξεκαθαρίζει ότι το Ακρωτήρι μένει εκτός του σχήματος αυτού.

Το πρόβλημα για τον Στάρμερ, πάντως, δεν είναι μόνο εξωτερικό αλλά και εσωτερικό. Στο βρετανικό πολιτικό σκηνικό, η αντιπολίτευση τον πιέζει ήδη για το γεγονός ότι η επίθεση στο Ντιέγκο Γκαρσία δεν γνωστοποιήθηκε αμέσως με σαφή και κεντρικό τρόπο στο κοινό. Η Κέμι Μπέιντενοκ τον κατηγόρησε ανοιχτά για συγκάλυψη και για έλλειψη διαφάνειας, ενώ ο Νάιτζελ Φάρατζ κινήθηκε στην ίδια γραμμή. Η πίεση αυτή συνδέεται άμεσα με το ότι η σύγκρουση με το Ιράν αρχίζει να αγγίζει όλο και περισσότερο την αίσθηση ασφάλειας των ίδιων των Βρετανών.

Την ίδια ώρα, ο Στάρμερ αναμένεται να συγκαλέσει μέσα στην εβδομάδα έκτακτη συνάντηση τύπου Cobra, με φόντο το αυξανόμενο κόστος ζωής και τις επιπτώσεις του πολέμου σε καύσιμα, ενέργεια και πληθωρισμό. Το Reuters μετέδωσε ότι η βρετανική κυβέρνηση εξετάζει ήδη τρόπους περιορισμού του οικονομικού αντίκτυπου στα νοικοκυριά, καθώς η κρίση στο Ορμούζ και η πολεμική κλιμάκωση ασκούν όλο και μεγαλύτερη πίεση στην αγορά.

Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι, ανεξάρτητα από το αν το Λονδίνο αποδέχεται σήμερα πως η Ευρώπη βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο, η επίθεση στο Ντιέγκο Γκαρσία άλλαξε ήδη το ψυχολογικό και στρατηγικό πλαίσιο. Για πρώτη φορά, η συζήτηση στη Βρετανία δεν αφορά απλώς μια μακρινή βάση στον Ινδικό Ωκεανό, αλλά το ενδεχόμενο η νέα ιρανική πυραυλική εμβέλεια να κάνει τις ευρωπαϊκές μητροπόλεις μέρος του ίδιου χάρτη απειλής. Και αυτό, από μόνο του, αρκεί για να αλλάξει τους πολιτικούς υπολογισμούς σε Λονδίνο, Παρίσι και Βερολίνο. Η τελευταία αυτή αποτίμηση αποτελεί δημοσιογραφική ερμηνεία με βάση τα επιβεβαιωμένα γεγονότα και τις σημερινές δημόσιες τοποθετήσεις.