Το δύσκολο σταυρόλεξο των Ελληνοτουρκικών σχέσεων – Τα μηνύματα Γεραπετρίτη – Δένδια – Ο Φιντάν πιο κοντά στην Αθήνα, πιο μακριά από την Λευκωσία

Αλλεπάλληλες και ενίοτε αμφίσημες δηλώσεις Τούρκων αξιωματούχων που εγείρουν όλο το πακέτο των αξιώσεων της, δείχνουν πόσο δύσκολο είναι το σταυρόλεξο των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Γίνονται κάποια δειλά βήματα από μέρους της Άγκυρας αλλά παραμένει δυσεπίλυτο.

Μετά την συνάντηση που είχαν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν στο Βίλνιους τον περασμένο Ιούνιο στο οποίο συμφώνησαν για την επαναπροσέγγιση των δύο χωρών με επιτάχυνση του πολιτικού διαλόγου -με το βλέμμα στραμμένο ακόμη και στο Δικαστήριο της Χάγης εφόσον βέβαια προχωρήσουν οι επαφές και η σκληρή προετοιμασία που χρειάζεται για ένα τέτοιο βήμα που θα αφορά την επίλυση της μίας και μοναδικής διαφοράς που αναγνωρίζει η Ελλάδα, την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ, δύο είναι οι επισημάνσεις που δείχνουν μια ειδοποιό διαφορά στη σύγκριση με το πριν.

Η τουρκική ατζέντα παραμένει στο τραπέζι αλλά έχουν αμβλυνθεί κάποιες γωνίες κυρίως στην εκφορά του λόγου. Επίσης εκφράζεται μια θετική διάθεση για διάλογο και έχουν πάψει οι απειλές «θα έρθω μια νύχτα ξαφνικά» κλπ. Εν ολίγοις οι δυο χώρες διέρχονται περίοδο ήρεμων νερών και ανοιχτών διαύλων λαμβάνοντας υπόψη όμως το ευμετάβλητο και απρόβλεπτο της τακτικής Ερντογάν.

Στη Νέα Υόρκη

Μητσοτάκης και Ερντογάν συμφώνησαν στο Βίλνιους να έχουν νέα συνάντηση στο περιθώριο της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη στα τέλη Σεπτεμβρίου. Επίσης συμφώνησαν να συνεδριάσει στη Θεσσαλονίκη, πριν το τέλος του έτους το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας με την έλευση και του Ερντογάν όπως αναφέρουν οι πληροφορίες του NEWPOST.«Με μία προφανώς θετική ατζέντα στο “μενού”» όπως την χαρακτήρισε ο κ. Μητσοτάκης.

Διπλωματικές πηγές ανέφεραν στο NEWPOST ότι θα προηγηθεί η συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών Γεραπετρίτη – Χακάν «υπό την καθοδήγηση» των οποίων θα διεξαχθεί και ο πολιτικός διάλογος με εντολή των ηγετών (και για την Χάγη).

Θετική ατζέντα

“Αυτό που θέλουμε να κάνουμε είναι να προσπαθήσουμε να προωθήσουμε μια θετική ατζέντα με θέματα κοινού ενδιαφέροντος, όπως το εμπόριο, η οικονομία, η πολιτική προστασία, ο τουρισμός, η συνολική ανάπτυξη των δύο χωρών, και στη συνέχεια να εργαστούμε για τις σχέσεις μας» δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης σε συνέντευξή του στον τηλεοπτικό σταθμό Al Qaheera TV, με αφορμή την συνάντηση του στο Ελ Αλαμέιν με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Σάμεχ Σούκρι.

«Έχουμε μία σημαντική διαφορά, η οποία είναι η οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης και της υφαλοκρηπίδας» τόνισε. Η θέση της Ελλάδας είναι ότι πρέπει το Διεθνές Δίκαιο να γίνεται σεβαστό και δη, το Δίκαιο της Θάλασσας. «Εξετάζουμε το ενδεχόμενο να παραπέμψουμε τη διαφορά αυτή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης” δήλωσε και εξέφρασε την αισιοδοξία ότι δεδομένης της ηρεμίας που επικρατεί στο Αιγαίο τους τελευταίους μήνες, οι δύο χώρες θα μπορέσουν να αναπτύξουν περαιτέρω τον πολιτικό τους διάλογο.

Για «θετική ατζέντα» μίλησε και ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν στην Διάσκεψη των πρέσβεων την Δευτέρα.

«Η Τουρκία θέλει να προωθήσει τις σχέσεις της με όλες τις χώρες της περιοχής μέσω της θετικής ατζέντας και η σημερινή θετική ατμόσφαιρα προσφέρει μια μεγάλη ευκαιρία για την εξεύρεση λύσης στα επίμαχα ζητήματα με την Ελλάδα» τόνισε. «Η Τουρκία είναι ειλικρινής σε αυτό το θέμα και ελπίζει ότι η ελληνική πλευρά θα δείξει την ίδια ειλικρίνεια».

Γεραπετρίτης και Φιντάν έχουν ανοιχτή γραμμή.

Όχι στον αναθεωρητισμό

Μήνυμα κατά της αλλαγής συνόρων, με αφορμή τον πόλεμο στην Ουκρανία έστειλε ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας, μετά την συνάντηση με τον ομόλογο του Ιώβ Γκάρλαντ στο Ισραήλ.«Η Ελλάδα είναι εναντίον σε κάθε προσπάθεια αλλαγής συνόρων μέσω της χρήσης βίας και λογίζει τον επιθετικό αναθεωρητισμό ως τη μεγαλύτερη πρόκληση που αντιμετωπίζουμε στην περιοχή μας» τόνισε. Και ο Γκάρλαντ διεμήνυσε σε εχθρούς και φίλους ότι Ελλάδα και Ισραήλ «ενώνουν τα χέρια εξασφαλίζοντας τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην ευρύτερη περιοχή».

Οι «τύραννοι»

Ελληνοτουρκικές σχέσεις και κυπριακό είναι συγκοινωνούντα δοχεία. Εκεί η ρητορική της Τουρκίας σε δύο άξονες, υπερασπίζεται την εισβολή του Αττίλα, και έχει αμβλύνει την γλώσσα της σε ό,τι αφορά στα δύο χωριστά κράτη δηλαδή την διχοτόμηση την οποίαν έθετε η Άγκυρα σε κάθε ευκαιρία. Όχι ότι άλλαξε και εδώ η ουσία, άλλαξε όμως ο τρόπος που τοποθετείται ιδιαίτερα όταν το ακροατήριο είναι διεθνές.

Ο Ερντογάν μετά το υπουργικό συμβούλιο την Δευτέρα, αφού προχώρησε στην γνωστή τόνωση του ηθικού του λαού του τονίζοντας ότι
«για πρώτη φορά μετά από αιώνες, η Τουρκία είχε την ευκαιρία να ανέβει στην πρώτη κατηγορία του παγκόσμιου συστήματος» και ότι δεν βλέπει κανένα εμπόδιο οι δύο αιώνες της τουρκικής Δημοκρατίας μας να εορταστούν ως «ο αιώνας της Τουρκίας στον κόσμο», αναφέρθηκε και στο κυπριακό.

«Η Τουρκία έγραψε πολλές φορές επιτυχίες στη διάρκεια της ιστορίας» δήλωσε. «Μόνο τον περασμένο αιώνα την έγραψε στην Καλλίπολη, την έγραψε στον εθνικό αγώνα, την έγραψε φέρνοντας το Δημοκρατικό Κόμμα στην εξουσία, την έγραψε προστατεύοντας την εθνική θέληση μετά από κάθε πραξικόπημα, την έγραψε μη εγκαταλείποντας τους συμπατριώτες της στην Κύπρο στους τυράννους». Χαρακτήρισε πάντως «προσωρινά» τα προβλήματα τόσο στο εσωτερικό όσο και στην ευρύτερη περιοχή.

Πιο διπλωματική γλώσσα χρησιμοποίησε ο Χακάν Φιντάν στους πρέσβεις. Δεν μίλησε για χωριστά κράτη αλλά για «καταγραφή της κυριαρχικής ισότητας και του ισότιμου διεθνούς καθεστώτος των Τουρκοκυπρίων». «Θα συνεχίσουμε να προστατεύουμε τα δικαιώματα και τα συμφέροντά μας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο όπως κάνουμε με ευαισθησία» τόνισε.

«Ιστορική πληγή»

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην πρόσφατη επίσκεψη του στην Κύπρο επισήμανε τον απόλυτο συντονισμό Αθήνας και Λευκωσίας σε επίπεδο ΕΕ, Ηνωμένων Εθνών και διμερών και πολυμερών επαφών για την διεκδίκηση μιας δίκαιης και αμοιβαία αποδεκτής λύσης, διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας στο πλαίσιο των αποφάσεων του ΟΗΕ. «Στον 21ο αιώνα δεν γίνεται να παραμένει ανοιχτή αυτή η ιστορική πληγή που εξακολουθεί να αιμορραγεί σε μια ανεξάρτητη χώρα» δήλωσε. «Δεν μπορεί να είναι ανεκτή ούτε η παρουσία κατοχικού στρατού σε ένα κράτος μέλος της ΕΕ, ούτε το ξεπερασμένο σύστημα των εγγυήσεων του δικαιώματος επέμβασης τρίτων στις υποθέσεις του. Για αυτό και είναι εκτός ατζέντας συζήτησης κάθε διχοτομική σκέψη περί δύο κρατών».

Τηλεφώνημα Τατάρ στον Χριστοδουλίδη

Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ερσίν Τατάρ είχε τηλεφωνική συνομιλία με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, και τον ενημέρωσε ότι η τουρκοκυπριακή πλευρά είναι έτοιμη να συνεισφέρει στις προσπάθειες κατάσβεσης της φωτιάς παρέχοντας άμεσα οχήματα και προσωπικό, όπως έχει προσφερθεί πολλές φορές και στο παρελθόν, σύμφωνα με το sigmalive.com . Ο πρόεδρος της κυπριακής Δημοκρατίας του εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του αλλά τελικά δεν χρειάστηκε η επιπλέον βοήθεια γιατί η φωτιά ελέγχθηκε.

• Ελληνοτουρκικές σχέσεις
• Κυπριακό
• Κυριάκος Μητσοτάκης
• Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν