Το μέλλον των κλεμμένων κοσμημάτων και διαμαντιών του Λούβρου – Τι φοβούνται οι ειδικοί

Η ληστεία στο Λούβρο την Κυριακή το πρωί, όπου άγνωστοι έκλεψαν οκτώ κομμάτια ανεκτίμητου ναπολεοντιανού κοσμήματος και εξαφανίστηκαν στους δρόμους του Παρισιού πάνω σε σκούτερ, μοιάζει σαν σενάριο ταινίας. Σύμφωνα με το Τhe guardian, ωστόσο, οι ειδικοί τονίζουν ότι πρόκειται περισσότερο για μια απλή επιδρομή με στόχο την υλική αξία των κοσμημάτων παρά για ένα έγκλημα με ιστορικό ή πολιτιστικό κίνητρο.

Κάποιοι ειδικοί προειδοποιούν ότι τα αντικείμενα, λόγω της μοναδικότητάς τους, δεν μπορούν να πωληθούν, και οι δράστες πιθανώς θα προσπαθήσουν να λιώσουν τα μέταλλα ή να διαλύσουν τα σμαράγδια, τα ζαφείρια, τα διαμάντια και τις πέρλες, με αποτέλεσμα οι θησαυροί να χαθούν για πάντα σε λιγότερο από μία εβδομάδα.

Η τάση των «smash-and-grab» ληστειών

Τα τελευταία δέκα χρόνια, έχουν σημειωθεί πολλές παρόμοιες ληστείες σε μουσεία και ιδιωτικά κτίρια σε Γερμανία, Βρετανία και ΗΠΑ. Η επιλογή του Λούβρου, σύμφωνα με τους ειδικούς, πιθανόν να ήταν δευτερεύουσα: «Οι κλέφτες προτιμούν τα μουσεία γιατί είναι πιο εύκολα προσβάσιμα σε σύγκριση με ένα καλά φυλασσόμενο κοσμηματοπωλείο», εξηγεί ο Κρίστοφερ Μαρινέλο, ειδικός στην ανάκτηση κλαπέντων έργων τέχνης.

Η ασφάλεια σε πολλά κοσμηματοπωλεία έχει ενισχυθεί τα τελευταία χρόνια με ένοπλους φρουρούς και περιορισμένη νυχτερινή έκθεση των κοσμημάτων. Τα μουσεία, λόγω της φύσης τους και των ιστορικών κτιρίων, παραμένουν πιο εκτεθειμένα, ειδικά σε περιόδους οικονομικής δυσχέρειας.

Τα κλεμμένα κοσμήματα

Μεταξύ των αντικειμένων που εκλάπησαν ήταν:

1. Κολιέ από οκτώ ζαφείρια και 631 διαμάντια
2. Τιάρα της Αυτοκράτειρας Ευγενίας με σχεδόν 2.000 διαμάντια
3. Στέμμα της συζύγου του Ναπολέοντα Γ΄, το οποίο όμως εγκατέλειψαν οι δράστες στον δρόμο

Παρά τις εντυπωσιακές αυτές κλοπές, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το κίνητρο ήταν καθαρά οικονομικό: «Σπάσε, άρπαξε και λιώσε όσο πιο γρήγορα μπορείς», λέει ο Μαρινέλο. Τα αντικείμενα είναι πολύ αναγνωρίσιμα και δεν μπορούν να πωληθούν νόμιμα, οπότε οι κλέφτες συνήθως προσπαθούν να αλλοιώσουν τα κοσμήματα για να εξαφανιστούν τα ίχνη τους.

Ασφάλεια και ιστορικά κτίρια

Η ασφάλεια σε ένα μουσείο όπως το Λούβρο είναι πολύπλοκη. Οι ιστορικές κατασκευές, τα μεγάλα παράθυρα και η συνεχής ροή επισκεπτών δυσκολεύουν την προστασία. Η ληστεία έγινε μέσα σε 10 λεπτά, περίπου μεταξύ 9:30 και 9:40 το πρωί, πιθανόν εκμεταλλευόμενοι την αλλαγή βάρδιας των φρουρών.

Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι η ασφάλεια θα έπρεπε να λειτουργεί σαν «φρούριο» με πολλαπλά επίπεδα προστασίας. Ωστόσο, τα σύγχρονα συστήματα ασφαλείας συχνά έρχονται σε σύγκρουση με την αισθητική και τη διατήρηση των ιστορικών κτιρίων.

Το μέλλον των κλεμμένων κοσμημάτων

Η πιθανότερη τύχη των κλεμμένων κοσμημάτων είναι να οδηγηθούν σε χώρες με εμπειρία στην επεξεργασία διαμαντιών, όπως η Ινδία, το Ισραήλ ή η Αμβέρσα, ώστε να κοπούν ή να λιώσουν και να εξαφανιστούν τα ίχνη του εγκλήματος.

Η ληστεία αυτή αναδεικνύει μια δυσάρεστη πραγματικότητα: τα μεγάλα μουσεία, παρά την τεχνολογία και την εμπειρία, παραμένουν ευάλωτα. Και όπως σημειώνει η Ελέιν Σιολινό, συγγραφέας βιβλίων για το Λούβρο: «Η ασφάλεια τελικά εξαρτάται από την πολιτική βούληση και τα χρήματα — αυτή τη στιγμή, η Γαλλία δεν διαθέτει ούτε το ένα ούτε το άλλο».

Η ληστεία που ντρόπιασε ένα έθνος

Ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν χαρακτήρισε το περιστατικό «επίθεση σε μια κληρονομιά που αγαπάμε, γιατί είναι η ιστορία μας». Υποσχέθηκε ότι «τα έργα θα ανακτηθούν και οι υπεύθυνοι θα δικαστούν», προσθέτοντας ότι «γίνεται τα πάντα παντού για να επιτευχθεί αυτό».

Τα υπουργεία Πολιτισμού και Εσωτερικών συγκάλεσαν έκτακτη σύσκεψη, ζητώντας από τους ανώτερους αξιωματούχους σε όλη τη Γαλλία να αξιολογήσουν τα μέτρα ασφαλείας στα πολιτιστικά ιδρύματα και να τα ενισχύσουν όπου χρειάζεται. Ο υπουργός Δικαιοσύνης Ζεράρ Νταρμανίν ανέφερε ότι η ληστεία έδωσε μια «αρνητική» και «απαράδεκτη» εικόνα για τη χώρα, λέγοντας ότι «οι Γάλλοι όλοι νιώθουν ότι τους έκλεψαν».

Η ιστορία αυτή έρχεται σε μια περίοδο πολιτικής αναταραχής, με εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες να διαμαρτύρονται για περικοπές στις δημόσιες δαπάνες, και τον πολιτικό αντίπαλο του Μακρόν, Ζορντάν Μπάρντελα, να κατηγορεί την κυβέρνηση για «διάλυση του κράτους».

Η εισαγγελέας του Παρισιού, Λόρ Μπεκώ, δήλωσε ότι αν η ληστεία είχε ανατεθεί από συλλέκτη, υπάρχει πιθανότητα να επιστραφούν τα κοσμήματα στην αρχική τους κατάσταση. Ωστόσο, ο διάσημος Ολλανδός ντετέκτιβ έργων τέχνης Άρθουρ Μπραντ προειδοποιεί ότι η αστυνομία έχει «μόλις μια εβδομάδα» πριν τα κοσμήματα χαθούν για πάντα.

«Αυτά τα στέμματα είναι τόσο διάσημα που απλά δεν μπορούν να πωληθούν», είπε. «Το μόνο που μπορούν να κάνουν οι δράστες είναι να λιώσουν τα ασήμι και χρυσό, να διαλύσουν τα διαμάντια και να τα κόψουν. Έτσι θα εξαφανιστούν πιθανότατα για πάντα. Είναι ένας αγώνας με το χρόνο».

• Εμανουέλ Μακρόν
• ληστεία
• Μουσείο του Λούβρου