Δημοσίευση:

Το μήνυμα πίσω από τη πρώτη συνάντηση Ερντογάν – Έρχιουρμαν: «Κατεδάφισαν» τις προσδοκίες Αθήνας, Λευκωσίας, Ευρώπης για το Κυπριακό

Από την άλλη ο Τουφάν Έρχιουρμαν δεν εμφανίστηκε ως ανατροπή, όπως αρχικά πίστεψαν ορισμένες δυτικές πρωτεύουσες, αλλά ούτε και ως σκληρή συνέχεια της γραμμής Τατάρ.

Επιμέλεια: Λαμπριάνα Κυριακού
Δημοσίευση:
Το μήνυμα πίσω από τη πρώτη συνάντηση Ερντογάν – Έρχιουρμαν: «Κατεδάφισαν» τις προσδοκίες Αθήνας, Λευκωσίας, Ευρώπης για το Κυπριακό
Επιμέλεια: Λαμπριάνα Κυριακού

Από την άλλη ο Τουφάν Έρχιουρμαν δεν εμφανίστηκε ως ανατροπή, όπως αρχικά πίστεψαν ορισμένες δυτικές πρωτεύουσες, αλλά ούτε και ως σκληρή συνέχεια της γραμμής Τατάρ.

Η πρώτη επίσημη επαφή του Ταγίπ Ερντογάν με τον νέο Τουρκοκύπριο ηγέτη, Τουφάν Έρχιουρμαν, στην Άγκυρα, σηματοδότησε την έναρξη ενός νέου αλλά ομιχλώδους κύκλου στο Κυπριακό. Το κλίμα που είχε δημιουργηθεί σε Αθήνα, Λευκωσία και ευρωπαϊκές πρωτεύουσες μετά την εκλογή Ερχιουρμάν ένα κλίμα προσεκτικής αλλά πραγματικής αισιοδοξίας ήρθε αντιμέτωπο με τις σκληρές πραγματικότητες της τουρκικής στρατηγικής.

Το ερώτημα δεν ήταν μόνο τι θα πει ο Ερντογάν, ήταν τι περιθώρια θα δώσει στον νέο Τουρκοκύπριο ηγέτη και ποια πολιτική ταυτότητα θα επιλέξει ο ίδιος ο Έρχιουρμαν στη μετά Τατάρ εποχή. Αυτό που προέκυψε από την συνάντηση Ερντογάν – Έρχιουρμαν δεν ήταν ρήξη, αλλά δεν ήταν και ουσιαστική μετατόπιση. Ήταν μια συνάντηση προσεκτικού καλιμπραρίσματος, κατά την οποία τα μηνύματα εστάλησαν όχι μόνο με τις δηλώσεις, αλλά και με τις αποσιωπήσεις. 

Σύμφωνα με τον Επίκουρο Καθηγητή Τουρκικών και Μεσανατολικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο Κύπρο Νίκο Μούδουρο, ο Τούρκος πρόεδρος κινήθηκε σε σαφώς πιο ήπιους και διπλωματικούς τόνους σε σχέση με το παρελθόν, αλλά συνέχισε να προβάλλει τη λύση δύο κρατών με κυριαρχική ισότητα και ισότιμο διεθνές καθεστώς για την τουρκοκυπριακή κοινότητα. Ανέδειξε τη μεταβαλλόμενη διεθνή πραγματικότητα, υποστηρίζοντας ότι τα παλιά μοντέλα δεν ανταποκρίνονται στις νέες συνθήκες, ενώ επανέλαβε πως η ευθύνη για τη μη επίλυση του Κυπριακού ανήκει στην “άρνηση των Ελληνοκυπρίων να μοιραστούν την εξουσία”.

Δεν μίλησε για Ομοσπονδία ο Έρχιουρμαν

Από την άλλη ο Τουφάν Έρχιουρμαν δεν εμφανίστηκε ως ανατροπή, όπως αρχικά πίστεψαν ορισμένες δυτικές πρωτεύουσες, αλλά ούτε και ως σκληρή συνέχεια της γραμμής Τατάρ. Αντίθετα, επιχείρησε να διαγράψει μια ενδιάμεση τροχιά.

Ο νέος Τουρκοκύπριος ηγέτης, όπως σημειώνει ο κ. Μούδουρος, επέλεξε μια γραμμή που θυμίζει την προεκλογική του στρατηγική: αποφεύγει ρητά την αναφορά στην ομοσπονδία, αλλά υιοθετεί στοιχεία της, όπως η πολιτική ισότητα και τα κυριαρχικά δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων σε ολόκληρη την Κύπρο. Η τακτική αυτή λειτούργησε καθησυχαστικά ενόψει της πρώτης του συνάντησης με τον Ερντογάν, όμως ενδέχεται να τον περιορίσει στο μέλλον, ειδικά απέναντι σε τμήμα της δικής του εκλογικής βάσης.

Παράλληλα υπενθύμισε τις προϋποθέσεις για έναν ουσιαστικό διάλογο, επιμένοντας ότι δεν συνιστούν ούτε άρνηση συνομιλιών ούτε αποδοχή μιας διαδικασίας χωρίς προοπτικές λύσης. Έστειλε επίσης μήνυμα για ενίσχυση των προσπαθειών άρσης της διεθνούς απομόνωσης των Τουρκοκυπρίων.

Παρά τις χαμηλές εντάσεις, η συνάντηση έφερε στο προσκήνιο μια σημαντική πραγματικότητα: η Άγκυρα θεωρεί το Κυπριακό περισσότερο ζήτημα ισορροπιών παρά άμεσης διαπραγμάτευσης.

Αυτό που δεν είδαμε στην συνάντηση Ερντογάν – Έρχιουρμαν είναι: 

  1. χρονοδιάγραμμα,
  2. νέες πρωτοβουλίες,
  3. παραχώρηση χώρου για επιστροφή στην Ομοσπονδία.

Αυτό όμως που είδαμε είναι:

  1. σήματα για τεχνικές επαφές,
  2. θετική αναφορά σε Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης,
  3. διατήρηση διαύλων χωρίς υπερβολικά πολιτικά ρίσκα για καμία πλευρά.

Το αποτέλεσμα είναι μια περίοδος ελεγχόμενης ρευστότητας, όπου όλα κινούνται αλλά τίποτα δεν αλλάζει δομικά.

Τα ενεργειακά επιστρέφουν στο τραπέζι ευκαιρία ή παγίδα;

Η ενεργειακή διάσταση της Ανατολικής Μεσογείου αναδύεται ξανά. Με τις παγκόσμιες αγορές σε αστάθεια και νέους άξονες συνεργασίας να διαμορφώνονται, η Άγκυρα επαναφέρει στο προσκήνιο το αφήγημα ότι καμία περιφερειακή δομή δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς την τουρκοκυπριακή (δηλαδή την τουρκική) συμμετοχή.

Αυτή η παράμετρος λειτουργεί ως διττό μήνυμα προς τους Ελληνοκύπριους: οι ενεργειακές εξελίξεις δεν μπορούν να προχωρήσουν μονομερώς.

Προς τη διεθνή κοινότητα: η Τουρκία μπορεί να συμβάλει στη σταθερότητα, αν αναγνωριστούν οι θέσεις της. Η ενέργεια μπορεί να γίνει είτε μοχλός συνεργασίας είτε αφετηρία νέων εντάσεων και το αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τις επόμενες κινήσεις Λευκωσίας και Άγκυρας.

Ένα 2025 που ανοίγει νέο μεταβατικό κύκλο

Το συμπέρασμα από τη συνάντηση στην Άγκυρα δεν είναι ότι αρχίζει μια νέα εποχή. Είναι ότι εγκαινιάζεται ένας νέος κύκλος τακτικών κινήσεων, όπου:

  1. καμία πλευρά δεν θέλει ρήξη,
  2. καμία πλευρά δεν αλλάζει ουσία,
  3. και οι χαμηλοί τόνοι κρύβουν υψηλή γεωπολιτική σημασία.

Όπως επισημαίνει ο Επίκουρος Καθηγητής Νίκος Μούδουρος, η συνάντηση επιβεβαιώνει ότι το Κυπριακό παραμένει πρωτίστως ζήτημα Τουρκίας–Τουρκοκυπρίων. Παρά την πιο συγκρατημένη ρητορική, η ουσία της διαφωνίας για το μοντέλο λύσης παραμένει αναλλοίωτη. Ωστόσο, οι δύο πλευρές φαίνεται να επιλέγουν μια περίοδο προσεκτικών κινήσεων, αποφευγοντας ρήξεις και αφήνοντας ανοιχτό το πεδίο για επόμενες εξελίξεις.

Το 2025 ανοίγει έτσι έναν νέο, μεταβατικό κύκλο στο Κυπριακό – με χαμηλούς τόνους αλλά υψηλή σημασία για τις μελλοντικές διεργασίες.

Μείνετε ενημερωμένοι με το Newpost. Ακολουθήστε μας για να μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο.

ολες οι ειδησεις

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο Newpost.gr